Swat wręcza pierścionek młodym podczas zaręczyn/ Komentarze do Polskiego Atlasu Etnograficznego (mapy)
Item
-
Title
-
Swat wręcza pierścionek młodym podczas zaręczyn/ Komentarze do Polskiego Atlasu Etnograficznego (mapy)
-
Description
-
Komentarze do Polskiego Atlasu Etnograficznego t.8 cz.2: Rola i znaczenie swata w kojarzeniu małżeństw pod red.nauk.Zygmunta Kłodnickego (mapa nr 25).
-
Commentaries to the Polish Ethnographic Atlas vol.8. Agnieszka Pieńczak: Wedding customs and rituals, part 2: The matchmaker's role and importance in arranging marriages
-
Creator
-
Pieńczak, Agnieszka
-
Date
-
2007
-
Format
-
application/pdf
-
Identifier
-
oai:cyfrowaetnografia.pl:5508
-
Language
-
pol.
-
Publisher
-
Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
-
Uniwersytet Wrocławski
-
Relation
-
oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:5915
-
Rights
-
Licencja PIA
-
Subject
-
Polski Atlas Etnograficzny
-
atlasy etnograficzne
-
wesele - zwyczaje
-
kultura społeczna
-
zaręczyny - zwyczaje
-
Type
-
mapa
-
Text
-
25. Swat wręcza młodym pierścionek podczas
zaręczyn
Opracowała Agnieszka Pieńczak
Objaśnienia znaków:
Rola swata p o l e g a ł a na w r ę c z a n i u podczas zaręczyn: 1 - p i e r ś c i o n k a pannie, sporadycznie obojgu m ł o d y m , 2 - w i a n e c z k ó w mirtowych, 3 - c h ł o p a k sam wręczał pannie pierścionek, co
p o j a w i ł o się po drugiej wojnie ś w i a t o w e j , 4 - brak tradycji, 5 - brak odpowiedzi.
Uwagi:
1.
2.
3.
4.
5.
M a p ę opracowano na podstawie badań terenowych przeprowadzonych w latach 70. XX wieku przez P r a c o w n i ę Polskiego Atlasu Etnograficznego.
Mapa dotyczy stanu zjawiska od p o ł o w y XIX wieku do lat 70. XX wieku.
Znak z kropką w ś r o d k u oznacza, że zjawisko w y s t ę p o w a ł o w p r z e s z ł o ś c i .
Punkty z p i o n o w ą kreską oznaczają informacje p o c h o d z ą c e od l u d n o ś c i n a p ł y w o w e j ( p r z e s i e d l e ń c y z K r e s ó w Wschodnich i osadnicy z r ó ż n y c h stron Polski).
Mapa została u z u p e ł n i o n a o szare punkty dodatkowe, które zostały zaczerpnięte z literatury XIX-wiecznej (prace Kolberga).
M a p ę opracowano na podstawie odpowiedzi na pytania zawarte w kwestionariuszu PAE nr 9, Zwyczaje i obrzędy weselne, oprac. Józef Gajek przy w s p ó ł u d z i a l e Feliksa Olesiejuka:
29. Czy we wsi istnieje jeszcze zwyczaj zawierania „zaręczyn"
? a jeśli tak, jak nazywają partnerów
(np. narzeczony, narzeczona lub inaczej)? Czy zaręczyny następowały
w jakiś czas
potem, po
zmówinach?
34. Jaką rolę odgrywają
osoby obecne? Jakiego zachowania wymaga obyczaj? Czy wygłaszają
jakieś formuły, oracje ? Jeśli tak zapisać tekst. Czy w akcie zaręczyn
zatwierdzano
umowę przez podanie rąk? Kto komu podawał i jaka przy tym była rola swata
dziewosłęba?
35. Czy ktoś przewodniczy uczcie zaręczynowej?swat?przyszły
starosta?ojciec
młodej?lub
kto inny. Co należy do jego
obowiązków?
a) wiąże i rozłącza ręce
młodych,
b) podaje młodym wianki lub rózgę,
c) doprowadza ojców młodych do przybicia rąk jako widomego znaku zawarcia umowy?
d) inicjuje przypicie umowy?jaką
przy tym wygłasza
formułkę?
36.
e) czy wwypadkach późniejszych
sporówo posag, wiano, o niedotrzymanie umowy bywał wzywany do sądu jako świadek
Czy istnieje lub istniał zwyczaj wymiany pierścionków?Jak
one wyglądają?
Czym się różnią od obrączek? Kto je
wręcza?
lub przeprowadzał
polubowne rozstrzygnięcie
sporów