http://zbiory.cyfrowaetnografia.pl/public/233.pdf

Media

Part of Różne / LUD 1963 t.49

extracted text
832
S, P. Tcl'itow (ZSRR), sekretal'~at prowadzi L. Krader (uSA). Sądzić należy, że w sierp:1iu 1964 r. w czasie Kongresu w Moskwie zapadną ostateczne d8cvzle 'ii tej sprawie,
Y," ~,';u 1'.::[;:;"U2g0 zurkntowania
I10lskich ucz(}nych - podaje siG ważniejsze aarcsy:
Prze\~'od"iczący Komitetu Dyrektorów rC-AES
- Prof. ell' H. V. V?lIe's ,,,IU"F'e dr j·Hutl1P.1e Palais će Chaillot, Paris XVle.
• '~(;],:';;tarz' IU-Ai.:S ~- Pro£. dr Bosch - Gimpera. Private de OlivO 81-4
Cel Agricola, Mexico 20 D. F.
Sskretarz Komisji do spraw polączenia IU-AES
i CI-AES
Dr Lawrence Krader. Secretary U. S. Delegation to Permanent
Council of International Congress of Anthropological
and Ethnological
Sciences, National
Academy of Sciences. NatLnal
Hesearch Council USA. \Vsshington
2;)
D. C· 2101 Constitution
Avenue.
Komitet Org8nizacyjny
VII Międzynarodowego
Kongresu Nauk Antropologicznych
i Etnologicznych,
Moskwa, Czeremużskaja
19.
Józef

Gajek

o

R
J1ABl1rA

ż

E

N

KYXAPCKA

I1CC.J1EAOBAHI1J1.

KOnnEKTI1BHOrO

IlPJ.1óEPDKHoro

PhIóOnOBCTBA

B KAlllYóJ.1J.1
MeTO,ll.bl J.l pe3YJlbTaTbl
3THorpaąll1'1eCKall
Boli

'1eTBepTH

XX

mITepaTypa,
BeKa

TonbKO

npH

'lecKoli

np06J1eMaTI1KH.

peHua,

A.

C PIOJle,

pa3pa60TKe

E.

TaK H HeMel\Kall,

npo6neMaTHKOM

B XIX

BeKe li: B nep.

KOJlJleKTHBHoro

pbI60nOBCTBa

J.lCTopJol'leCKO-3KOHOMH'IeCKOli Hm! 3THorpa<pH'IeCKo-reorpaqm_
06

3TOM caHAeTenbcTByfOT
Jr.

TPY,lJ.bI r,
3erepa,

rOJl3M6HOaCKOrO,

rupn,

A,

Cem!,

no-

<1>,

r,

BfOHwa.

EeHeuKoro,

B ynoMlIHyTblX
pbl60nOBCTaa,
pij -

KaK nonbCKall,

3aHHManaCb

T. nep-CnJlaBI1HCKOrO,

<l>Hwepa,

J.lCCJJe,lJ.OBaHl1f1

TPYAax

TaK

nCpeBO)l'lHKa)

ynoBa

C nOAoK.

pbI6a'IbHX

xapaKTepa,

3aCTbIBWHX

npeCJleAOBanH

apTenel1

ueJlb

rrpHMeHlleMbIMIi

60nbwee,

IlpJ1Me'laHHe

TpaKToaKa

IlpC,lJ.rrpl1HlITble

caMoe

"MaworrepHlI"

TOBapl1weCTBo.

KonneKTHBHoro

Onl1CaHa,

Ha3blaaeMall

a

KpoMe
-

Toro,

O,lJ.Ha In

(OT

<POpM KoneKTHBHoro

rOJlnaH,ll.CKoro

H cOBeprueHHo

cnOBa

He3aTpOHYTa

B 3TliX Tpy,lJ.aX BCTpe'laeTClI

Mawonepl1li

Onm60'lHall'

KaK 06'be,ll.HHeHHI1 KOMMYHJ.lCTI1'ł.CCKOrO

cBoeJ1" opraHIl3aUHOHHoli

<popMe.

1947-1960

nOA3liHCKIIMI1

3THorpa<paMIl

I1ccneAOaaHHlI

03HaKOMJleHHlI

C OCHOBHbIMli

opraHli3aUl10HHblMIl

B npJ16CpelKHOM

matschanp06J1eMa

pbI60nOBCTBe

OT KOfll\a

B

XIX

ro,ny

rrpliHUHnaMH.

BeKa AO ceroMlIwHerO

BpeMeHH.
MeTo}:]b1 Ii Kpyr
H3MeHeHI1l1M no

)THOrpa<pll'leCKliX

Mepe

Bce

nOABepraJlOCb

no(epelKbe

nonyocTpoaa

rem-I.

OCTpOBe

60JlbWerO

IlCCneAOBamUi

nO.ll.BepraJII.Jcb

03HaKOMneHHlI

C TeppliTOpl1eJ1".

EaJlTl1l1cKoro

Anll

~lOpll OT r,lJ.aHCKa '10 ne6bI,

B J 960 ro}:]y 6bIJlH npQ}13BeAeHbl

cpaBHeHHlI'

Ilp0l13aeAeHHall

B

CB1I3H C )THM

pbl6a'lbl1X

aaTeJlbcKol1

np06JleMaTHKH,

CTaUHCHapHbIX

apTeJlcl1

-

pa3Be}:]Ka

MaWOnepl111

KOTopalI

6blJla

HCCJlCLIOBaHHli B KapaMII,

I1p06J1eMaTHKa

CTaUI10HapHblx

nOTOM eil\e

IICcne}:]oaaHHM

ycnOBl1l1M

Bl1ll,

pbI6aUKO-3C~IJle.aenb'łCCKOli

):(epeaHC,

Horo

cOTpynHH'IecTBa

Ha reJlbCKOM
yrpel1

no.allcpra.1HCb

pbl6aKOB

nOJlyocTpoae
li T. n. KpoMe

IlCCne.ll.OBaHHlI Ha

ao

np06J1eM,

Bce.X IlepeBHllX

"Lud",

t. XLIX

60nee

XaJlynax,
6bIJla

pa3pa6oTaHa

,ll.J1ll06il\eH

pa3pa60TaHa
PeBe

6bJJla

;:IJlll .aaHHoli
npl1HUl1nbI

)Ke onpOCHOrO

J1HCTa.

BO BpeMlt
K KOHKpeT-

HanpHMep

np06J1eMa

H HeBOIlHbIe Mawor:epJolH.

xapaKTCpHbIX

rpaHI1Ubl
Ilccneno-

JolXJlanoBe.

npl1HopOBJleHa

HCTOpl1CI1 MawonepHH,

opraHH3aUHOHHble
11 Toro

COBpeMeHHble

MaTepHaJl

OT):(eJlbHbIX }:]cpeBeHb.

C 3eMJle.aenbuaMI1

3aHIIMaJIIlCb

nOaCTB l Ha OCHOBaHI1H O,ll.Horo

onpeAenHna
H )lana

KY3Hl1ue,

HblM COUl1aJlbHO-3KOHOMH'IeCKHM

53 -

J.1ccne,ll.OBaHHIO

C OC06bIM y'IeTOJ'.ł

PymH.

BbICTynaHllll

ynoBa

MHOrO'lIlCneHHbIM

B Kap.-

X0311I1cTBeHB KY3Hl1ue,.

OpraHI130aaHHblX
.aepeBHH,

)lJllt

pa3pa6oTKe'

KOJlneKTHaHoro.

pbI6o.-

835

834
B cTau,IWHapHbIX

HCCJle;J,OIJaJn1iIXnpH:vtemL111 B ilonHoli

TO;J,a IICCJIen;OBaHHH:Ha6moJl,emle
BceMlI pbr6aKaMH
C06paHHblll
crpllpyI<mIJ{x:

li paccnpOCbr,

Mcpe ilBa OCHOBHblX ~le·

XpllCTOcjJOP

MUTepHu,r 6b1.'Tpa3pa6oraH

B <jJopMe ra6.rHU,

rOBlly::a

B IlCCneLlOBaHl-IHHapO,l(Holf KyJlbTypbl

npocjJeCCIIOHaiJbHbIC 6110rpa<jJIHl OTJJ:eJlbflblX pb16aKOB, HCTOplllO OTue!!b-

"repl1allbl

3TIlX Tpyn;OB B POCCHIi (A.

pbl60JlOBCTBa B Hccne-

MpOHrOBIlYC Ił 06meCTBO

A)'eMhlX JJ:epeBHlIX.
I1cCJle,1l0BaHIl1l nOKa3aJlIl,

'1ro KOnJleKTHllHOCpbl60nOBcrBO

Bpe~'lSl rJlaBHblM

06pa30M

nepllll

(aprenell,

pbl6a'lal..Ll,llx C nO)lKI!. Bo BpeMlI IlCCnc):{oBallJ'lH 6b!nll

pbl6a'lal..Ll,HX OCo6h1MlI cerllMIl-JKaKa~m),

oco6eHHocTII

.HbIX pa1HHLI, B npeLlenax

B KaTlly61111 BhlcTync.eT

.B <jJopMe TaK lIa3blBae:-1LIX iKUKOBblXMawo-

TeneH,

'xapaKTepHb!e

pa3HIllla

KacanaCb

onpe)lenCHb!

nOKa3aJlIl,

npmn.IHnOB

:HHX KonneKTIlBOB

;J,OJliKHOCTIlIUKHncpa (T. ecrb

JJ:nll YJlOBa), Bep60BKH

opraHH3allHlI

COe,1lIlHlIlOrclI. CaMall

xapaKrep.

;J,pyrolf

ManeHbKall

I1ccne,1l0BaHHlI ł1HcTHTYTa 3THorpa<jJI!H

rroTpe6HocTH,

B JIO,l('3H onpOBeprJlll

KOnneKTI1BM

COCTaBHall '1aCTb
pacnpOCTpaHeHHoe

xapaKTepe

TOHb) li 06mee

COBMeCTHo 3KcnnoaTllpycMall

BJla,1leHlle lIml 06ulee

II He:lpO'lHOCTI!

Teppl!TOpllll

yrroTpe6JleHlle

yJlOBa

(TaK

opy,l(lIH: phI60noBcrBa

npll6epeJKHOrO

pbI60nOBCTBa

npOI!CXO;J,lIT B HaCTO-

llmee BpeMlI rro;J, BJllłllHl!eM pa3BHTlł1l ,1laJlbHeMOpCKoro KaTcpHOro
ITpoUecc

H3MeHeHIlK HapymaeT

pbl5Horo

rrpOMbICJla.

OCHOBHhle OpraHH'3allHOHHb!C YCTOl! KonneKTIIBOB, In-

MeHlIeT IlX CTpyKTypy Ił <jJyHKUIllO,COxpaHlIl! 0,1HaKO nOKa HCKOTopble ,1laBHlte <jJOpMbl

B HacTollmeK

I.

I

CKoro

onHcaHHe
'lero

J{

B

1826

rO~Y

KYJIbTYPE

B

XPI1CTOC1>OPOM

pa3Bl1THlI

nonbITKa

PAHOHE

CJIynCKA'

MPOHrOBI1YCOM

CO)lepJKaHlle

II KyJJbTypHble np06neMhI
repMaHI!3aUlll!

KOHonnll

oueHKa

II CyKOHHblX MaTepHaJlOB.

no cpaB:łeHHIO IlX C nOJlOJKeHHeM B CTpaHax

II JIHTBe,

lllTeHli) Ił ~aIlIlIl'

BapMI!H,

TaK KaK 3ana;J,Hoe

B KOHUC XVIII

KOTopble B Te BpeMeHa COCTaBnllJJH

CbJpbll,

3aTeM

CJleA)'e1

AHaJll!3

TKaUKIlX np06rreM

repMaHI1l!

IloMophC

3Toro

6acceHlia

(!\1eKJleH6ypr

lIBrrlleTClI cBoero

.3Ha'lllTeJlbHoi1

TeppHTopHlł,

xapaKTepY3YlOmel1ClI

KaK B 06nacrll

npOA)'KUHH Cblpbll TaK l! nepepa60TKH

Ilocne

3aHHMaeTClI MeTO;J,aMII
paHoHa

EanTl1llCKOrO

UlBCl.{IłIl, <I>HHJlllH,LIIlH,
B COBCTCKIIXpccrry6mlKax

B Ma30BHIl,

Ea.nurlf:·

BorrOKHHCTblX paCTCHHll II lllCpCTI!.

TKaHHlI norrOTHa

MOplI, T. e. B HopBenlll,

6accellHa

lIBnlllOTClI np06neMbl

aBTop

npc.!I-

Opy;J,IlK H TKallKolt

Ił pa'3Be.I\eHIf;M OBeą

npll,1leHlle BOJlOKHa. B 3aKnlO'IellHe

3CTOHIlH,

li UlJ1e1Bllr-ronb-

pOLla oTpe3KoM

MHOrHMJI 06mHMII

60JJee

rrpli'3HaKaMlI,

l! npOH3BO,1lCTBarOTOBblX npoLlyK-

TOB.

BepeTeHa,

EanTHllCKoro
npllnKI!

6bIJlO

Il TKallKlle MaCTepclme,

He BJllłlllOmlłe

HO ~TO nl!Wb

nOJlOJKeHlłe Hapo)UłOro

TKa'leCTBa.

Koe-r;J,e

pa60TalOT

060c06neHHble,

Ha 6hICTPO pa3BIIB:llOml!llCll

IlCXO,LIHbIMMOMeHTOM ,LIJJllnpOIl3Be;J,elł.HbIX B :Hoił

HacTollw.ee

l! B OCTaJlbHblX CTpa-

MOpll HaXO,LIHTClIB CTa,LIIIH3aMlIpaHIllI.

npouecc

IICKJlIO-

JlHKBlI,LIallJlH.

CTaTbe yM03aKnlO'IeHlłił

B ;J,anbHeHmell

nocne;J,OBaTenb-

ROCTIł Ol1liCaHbl npeJKIlHe COl.{lIa.nbHO-3KOHONIR'ICCKHe
<POpMb!.
aHa.nll3a

lIIeHll1! npOIl3BO;J,CTBa OTJlll'laeTClI 60JlbllllłM

B 3ana,l(HOM ITOMopbe

Kawy60B,

Tpy,LIbl no

06mall

CHHrerll'leCKOrO

npoH3Bo,UcTBeHHblx

no cpaBHeHHIO C ,npyrHMIl crpaHaMI!

Pe3YJlbTaTOM npOll3Be;J,eHHoro
KpaTKoe

COTpyn;IłIl-

II ero

CO.!lepiKaHHC

6hIJl npoll3Be;J,cH

Il03TOMY
HAPO~HOH

MpOH-

,nl1anCKTax .

KpaTKIlM 06pa30M

rrp06JleM

rrpC;J,BapIlTC.1bHOll o6pa60TKl1

npe;J,cTaBneHO

'IlITeJlbHb!e npJlMepbl,

ITO

BeKa. YCIłJleHlle npouecca

JIopeK

B HaCTOllmee BpeMlI TKallKoe peMeCJIO B 3ana;J,HO\1 IloMopbe

EEHbKOBCKI1

HaUlloHanhHble

IlaCTOp

noe3;J,Klł MpoHroBHyca.

KynbTypc

CB1I3aHHble C KyJlbTIłBlłpOBaHlleM JlbHa,

ewe

ITP0I13BE~EHHbIE

1I0 BpCMlI nyreUlccrBHlI

MOplI. l1CXO.!lHbIM MOMeHTOM B ,LIOKnall.e aBTopa

Hax 6acceHHa

llCCJIE~OBAHł1K

II 3Ha'leHl!e

CTaTbe onHcaHa

TeXHHKIl B 3anaJJ:HOM 110Mopbe

KOJlneKTHBHoro TpY;J,a.

BECJIAB

IlepcnHCKa

Ha3brBaeMOH B Te BpCMeHa "Ka6aTKH".

no Kamy6cKoll.

CTaBJleHHlI BaiKHe!lmllX

JIaTBIlH

(JlO;J,KI!, HeBo;J,b!).
113MeHeHI!ll B OpraHll3au,HR

KynbType

II K06epUlTaHHOM.

KpaTKoe

BO Bcex

KOJlJleKTHBOB,TaK KaK Ha lIX npO'IHOCTh ,1laJKeB Te'leHHe HeCKonbKHX nOKO-

BJll-!lIJlH Y3bl pO,l(CrBa,

KaUly60B.

Tpy;J,OB !\1poHroBllyca

O'lCHb :maCTłI'lHa

Hepa3;J,enbHall

y6eiK;J,eHl-!e O ce30HIIOM

HCTOPIiI! B UlreTlIHC.

A. <jJOH3aKOM, B lIHBapC 1926 rO;J,a.

I1cC,'IC,1l0BaHI111,KpOMe

3KI!naiK o;J,Holf nO,1lKIł, COCTOlllllHll 1!3 3 'lenOBeK.

KOnJJeKTHBOB :no

Ma-

1825) l! B rCpMaHHH.

PYKOBO,1lI1TeJlll

pl1rOpHCUI'IeCKH npl1MeHlIeMblMn

3aBl1CIlMOCTIl OT TOH lInH

B 3THorpa<jJH'IeCKoll. mlTepaType

B 'mCTO

MPOH-

Ilc'IaTHbJc

HCCnell.OBaHIIH: n;Cpe9!-1HIJ,eueHoBO II LrYB'fI1Ue (B palfOHe CJlyncKa),

KaUly6cKoH rpynnoll,

'1neHOB KOnJICKTI1Ba, llX npaB

KOJlnCKTHBHoro pbl60nOBCTBa

B

Ha3b!BaeMall

HaceneHHble

Pe3ynbTaTbl

06CTOllTeJJbCTBax.

pbl6a'laWllX

TeppHTopHlI

HeKOrOpbl;)

KaUly6cKoH

Hay'lHall

Hape'lHlI.

PYMlIHueB -

li ~pe:JHc}j

.J{

HmlllllaTHBa

rOJJ:a.

3THorpa<jJlill

.pa3,1leJJlIlOTClI lInH

JleHIlli

HCCne,l(OBaHHH no

JleTOM 1826

opraHH1alll10HHblX

'H He PYKOBO,1lIlTClICyXIlMll npe,1lnllcaHHlIMH,

Bcex pbl6a'lamllX

ITporpaMMa
rOBllyca,

JIopel<OM

rJlaBHblM 06pa30M

'ITO

nCJlarOlH'IeCKall

Kawy6cKoro

J{

npOBHIlUHI1, H.

'1eCTBO C naCTopaMH

H 06113aHHOCTelf, a TaKJKC npHHllHnOB pa3,1lCneHl1113apa60TKOB.
'Toro,

C ry6epHaTopOM

::JIHX KOJlJleKrl1BOB Il KOllCTaTHpOBaHO HaJlH'IHe cymecTBeH-

.lCOJJJJeKTRBa, opraHH30BaHHoro

ero

CbICKOB, H.

110MopcKoi1

MpollroBHyca

HeBO,1lHbIXMaUlOnepl1i1 li ap-

.phI6au,KHX ;J,epeBHlIX li B ;J,cpeBHlIX, lIMelOmHX 3eMJle;J,enb'leCKo-phl6allKHH:
.3Ta

(1764-1855),

MpoHroBHyc

HJlJllO-

HLIX KOJUleKTHBOB,a TaKiKe llJlll 1I1BCCTHoro nCpHOJIa Hcropmo

.B HacrOllmee

IJ,e,re::TllH

,l(ClIrCJlbHOCrh (neKCI!KOrpacjJlI'ICCKlle li rpaMMaTI1'fCCKIIC TpYJlbr).

,'laHHOH: ;J,cpeBllH.
TaKli M 06pa1o:-1

II IlX TCppl1TOpHlI ÓKOJlO 1800 rOLla.

60JJbUlIIHCTBO HaCeJleHlIlI. KOJ1lI'leCTBO Kamy60B

npH'IC:vt nOC!ICllHHe npOIl3BO,!\iCrH CO

6blJl BbIBO,LI,'ITO TKaUKoe peMeCJlO BOTHaKOHCepBarI!3MOM, npl!MepOM

'1ero

MoryT

cnYiKllTb, KaK YiKe 6bWO CKa3aHO, apXaH'IeCKIle 0PYll.l!lI Tpyn;a I! npllMIlTHBHble cnoc06h1
o3pa60TKIl,

npllMeHlIeMble

;J,OceroIJ;HlIlllHerO BpeMeHI1. 3TI! Opy;J,Hll rrpHMCHlIJlII C O,1lHO~

836

837

CTOpOHbl H3-3a npHBSl3aHHOCTH K HH:V·f,C npyroii
6blJJO

ynoTpc6JJeHHC

06yC.l0BJlCHO

CTOpOHbl BC,lcnCTBHC Toro,

CyWCCTBylOllHlMH

'ITO HK

COI.\I1<LlbHO-JKOHOMH'lCCKI1MtI

IlOJlB.l11lOl1IlfCCJlB pa3HbIX HCTOpn'lCCKHX ncpnonax
Hnp.

npHlHaKII

B o6.1aCTH npOIllBO!lCTBCHHbIX cpenCTB (npliMCHeHlie

npSlJJKII, JleHTO'lHOrO MOTOBII.la) BHcnplJnliCb,
CTHoro

HaCe:IeHI111 JlHllJb C 60JlbWliM

TCXHHKll 3ana)lHOrO
HaMH 6accciiHa
Ha CCBep mm

SlB.1CHHiI: 1) npHcaocHHc

2) BBCJlCHHC pa3HblMH

yCJJOBHHMH.
rpccca,

paKTCpHblX

IloMophSl

B 06paTHOM

CTBOBaJJIi IOJKHble paiiOHbl,
Hbte OC06CHHOCTH, 06umc

rpe6Hll-

aHaJIln

TKaUKQK

nyTllMll npOHllKaJIll C lOra
BOl,!\CI1-

npHHM'lHBbIC JJlI'lHOCTH, 'lTI1 BnOCJJC.:ICTBHlfB:II!SlJJOHa illlHaMHlM
6blTa

)H!."

60Jlee

po)].a (TaK Ha1blBaCMble

paHOHOB, a TaKiKC Ha cnellll<IJH'lCCKOC npOTCKaHHC LlCevlOrpaq)}l'lCCKHX

npOI.\CCCOB, DblpalKalOWHXCll

3Al1CJlAB

międlke

H cierce),

TpCrraJla,

COUHAJlbHO-3KOHOMI14ECKOE

ll.\CTKJoI
AJllI

npllJKJoIJolTKaHci{ CTaJlIf B Ha-

TC3HCb[

2. PhI6aKH,
CHla,
3ArIAAHOM

npellCTaB~lllCT

JlOBlIWI1X pbl6y

lil Cl(y)lHOCTH CBSl3CiiB npOwnOM

PC3IOMC

Ha OTBoeBaHHbIX

Tpc6HOCTeii
rrepBhIC MeCllUhl

B Ilo'l,[laMcKOM

06UlCCTBCHHblX opraHlIlaUHH.

LlorOBOpc

OT 2 aBrycTa

XpHCTaJJJJHlOBaJlaCh MOL\CJJh (lIn.caJJhHhIH

OTBOCBaHHhlX 3e~:CII.h, KOTOpyIO 3aKpCmrna
ABTOp palJlI1'laeT

ąl1X Ha r.PI1HYL\lueJlbHbIX pa60Tax

TOrL\aIlJHlISl rrpecca
CJIcL\YlOllIHe rpyrrnhl

11miU, BOlBpallIalOwHxCll

ncpeCCJleHUeB 11'3 6blBWIIX rrOrpaHIi'lHblX

paHOHOB, rpynnbI

06pa3CU)

aBTOXTOHHoro

L\CneraTOll Jol OpraHJoI3aUl1l1

re,l11)

B nyuKoii

ell

6hIJlIi

a,!\MlIHllCTpaUIłI1, 6ClonaCHOCTIł I{ nOJJI1TI1'lCCKO-

(npC)lnpIUITliJl

cneUH<lJI1'lCCKl1eyCJlOBlIll Tpyna

laBC)lCHllSl, a TaKJKCy'lpeJKL\CHHSl

CntpblC

BHIIMaHI1C Ha ABa xa.-

BeCb, KapBSl, CBaiKeBO, OCJJOlłllHO,

(Ha TCppllTOpl1H ccro,LlHllWHero

6yxTe

OHH COCTaBJ111IOT98-100%
rnc KOJJI1'lCCTBO:noro

rrOCeJlCHUbl COCTaBJJlllOT 87,5o,~

.!J.,lll KaTcpHblX pbr6aKoB

yCllla

npOHCXOlK.JCHHll; B nOCCJlKaX IlO,lyocTpoBa

C J10n.OK; TOJJbKO B nOCC.1Ke fe.lb,

Hacenemlll.

rIYUK) npOJKIIBalOT
(Ja

BCCX phl6aKoB,

HCKJlIO'leHJ1eM
nOBllll\llX

pbl6y

pO)la pbl6aKOB OrpaHH'lCIłO (5),
CxmKHe

UH<lJPbI aBTOp

nOJJy'lHJI

(64,7-100~:)).

,LlononHCHI1CM .JJlll BblweyKalaHHblx

JlaHHblX lID;llllOTCll IłCCJJenOBaIHlSl,KaCalOUll1eCR

MCCTOiKHTC,lhCTBapbI6aKOB B 1939 rony,

KOTOpbIC nOKa3aJlll, 'lTO 98,7o,~ pbl6aKOB (B no-

CC.1KCfenb

35,5°~)

npCL\CTaB.lllIOT nocToSlHHylo

6) paBHblM 06paloM

Ił Tpy)lOBbIC Y'lpeJKn.CHllll). ABTOp YKa3bIBaeT

3THX yąpeA<JlCHlIii, o6pawaH

"

npH51CTap-

npUWCJJ K CJlC.i\YIOll.\HMBblBon.aM:

a) Ha CTapOM n06epelKbH

y'lpeJK,!lCHlili. KOTOphIC Ha'laJJI1 CBOIO L\CllTeJlbHOCTh B III{O-

ro ynpaBJJCHlIll, BOCnl1TaTCJJbHble 11 06palOBaTCHhHble

aBTOp

phl6aKH

B MllrpaI.\JoIOHHO-IIOCCJJeH'leCKllXKaMIIaHllllX

)1.;QIlOMI1'leCKOrOxapancpa

MaXJlHHKH) -

If npo-

H BOlpacTHoi{

BJJanbICJlaBOBO, Be;lhKa

Tlma

HCpCKIfHnepHOJl KaK Hanpl1MCp: opralIbl

TCppHTOpHaJlMIOrO

npOHCXOJKL\CHHll,MHrpal.\HOHHHOH npo6.1CMbl

HlI-OYP, KY'3HI1ua, X,Llynbl,

3aypllnHoro

1136paHHble 06weCTBCHHble

$cccHOHaJJbHoro

nHOHepOB: pa60-

aHanHla

H3 orpaJlH'lCHHOCTlt

H npOlłlBO):;CTBeHHbIX rro-

B rrpH6epC)I(HOM pbI60JlOBCTBe.
OCHOBalłHH lICCJlCL\OBaHHii, KacaIOWHXClI: -

C TCppl1TOpJolIł rCpMaHI1H,

rrpe,!lMCTOM COUI10J10fH'leCKOrO

pe;l-lCCJJy H noCe!lK)',

TaKJKe Hl CneUlJ(pH'lCCKHX 06bI'IaCB

Imo-

SlB,~llCTCSlO)lHOBpCMCHHO npe,JlCTaBHCHI1CM

rTllOHepa, BCTpe'laeMOrO

C Hlt)l(CC.1CL\YIOWi'lMH
06-

H npOlł3Be)].elłHblX palBe,i:(OK B pllile nOCeJIKOB (feJlh,

li ,[IOKyMcHTal.\l111

KOJIII-

lJO.10;KeHHlI IIX MCCTOJKHTeJJb-

Ha)lJJeJKHOCTHpb16aHOB, -

XapaKTepl1CTJoIKa )TlIX rpynrr

OTBOCBaHHblX :'CMJlSlX. BTOPbIM

rpynny

1945 r.

naTpOHaTOB.
Ha

3. Ha

opraHlłlaUIłOHHo-no-

3CMJJllX, npCJlWCcTBylOII\JoIX<jJopMaJJhHOii ncpc,!\a'le

JTHX 3CMCJlh lIO,[I nOJlhCKOC ynpaBJlcIII1e
OneTJJIIBO

aBTOp

C Ca:vlb[M 60JIhWHM

C JKI1TC.l11:'vIH
6JlIIlKJiiWIIX H 60JJce OTn.aJ1CHHbIX

OKpCCTIlOCTCH, Hl npI1BlI'3aHHOCTII K cBoeMy

IlOMOPbE

TCppllTOplllO

BbITeKalOll.\HMH 113: ItlOJll1pOBJHIIOrO

lIX CTpaHCTBOBaIHlH, a
IlIłOHCPCKJoIM rrepJolo)].OM HalhlBaCT

c060i{

C J10,!lOK.

COCTaBnmOWHe npo¢eCCHOHaJlblIYIO

llIHMI1 'lepTaMI{,
HA

Pb160JlOBCTBE

Chlphll.

3. AY JlbtIEBCKI1
IlEPHO,Ll

B KAWY6CKOM

rIOJlO)l{EHHE

IlPI16EPE)l{HOM

B HOBbIX co-

1. IlYUKHH yelp

ncpl10Jl

BbICOKO:VleCTCCTDeHHOM npHpOCTe

6ATOPOBl14

'lCCTBOM pbl6al(OB,

B :nOT

D IICK.llO'llne.lI>HO

HaCCJlCHHH.

OTn.aJleJłJłbIX OT MOpli

rrpllCJlHUbI If BepCTCHa C YTOJJll.\CJłI1CMBHlny.

Ul1aJJbHO-3KOHOMłI'lCCKllXycnoBJoIllx npCJKHHCrrpO)lyucHTbI

Hepa

MOJIO,LlbIC
H npcf-(-

COUHa;lbHo-Ky.lI>TyP·

11J11fCKaMeC'lHl>rCKapL\O'lCCaTCJlbHble YCTpoii-

CTOllll.\ee BpCMll nO'lTJoI yCKJlIO'lJolTCnbHOnpO)lyucHTaMi'I

CCJJCH'lCCKHX
pa60T

HC'

xapaKTepHbl

COBCpWCHHOHOBOH npo<IJcccHH Ha OT-

BOCBaHHblX nCMJlSlx). Ha pHCK iKH3Hfl nJ10Hepa W.1H f.laBHbI:V' 06palO\f
Horo

3aHllTHii,

ncpHOlla

B HClHa'lIITCJlbHOii CTerreHI1 L\c<lJop-

Ha BCCH JoICCJJeL\yeMoJłTCppI1TOpJHI, 0PY,!\HllM

rrp0I13BO)lCTBa CJlCL\YCTOTHCCTllnaJlbueBblC

Ill10HEPCKl1l1

ilo6aBO'lHb1X

,Ll.1SlJToro

B He~f COXpaHHJJI1Ch HCKOTOpblC cncUIf<IJI1'leCKI1CKyJJhTyp6aJlTlfHCKnM CTpaHaM,

TCppl1TOpl1ii. K 06WeyrroTpe6HTC,%HbIM

'JCCaHHll JlbHa, 060'!\0'lHbJC

TaKiKC 'laCTbl,) ncpCMCHbl npo<IJecclHI (Hl6paJlHC

HCCMOTpll Ha TO, 'lTO Ha IlOMophe

Ml1pOBaHHblC BJll1l1HHlIMH, pacnpOCTpaHllIOll.\HMJoICSl In

CTBa, MlIJlKH palHoro

lKC,lelHoro

o6HapyJKHJl ee Ky.lhTypHblC CBlllll C OCTaJlbHblMll paHO-

HanpaB,lCHHI1.

HX Hop:V1a.lbHoił ilellTC.lbHOCTI1 H KOMncTeHuHIf,

:VIHorHX pa3HoponHblx

:SlBJlSlIOII\HXCSl
HX \lPSlMOii C.1YiKc6Ho~r 06SllaHHoCTblO.

CpaBHlneJlbHbli'\

baJJTHHCKOro ~10pSl; CB1l3HJTll palmt'lHbIMH

opraHa'H1

TCXHH'ICCKOronpo·

rrOJTOMy, B rrOBCe,!l.HCBHblii06llXO,!\ MC-

onOlnaHllC'.1.

pa3Hbl:VHf y'lpC:-KilCHHSl:VlH:vlHOfHX 3aMCHSllOWHX

$YHKUl1ii HCBXO,LlSlWliXB nporpaMMy

Horo

KopeHHylO rpynny

HaccnCHHll.

npC.i\CTaB.lllIOTCll UH<lJPbr, KOTopble KacalOTCR TeppllTOpHaJlh-

npOHCXO)l(.i\CHlUlOTUOB CerO,[lHSlWlll{XpbI6aKoB,

pbI6a'lall.\lIx

C .10L\OK (88-10J~'~

•••
838

839

pO lll'l.1HCb B .)CrC 3HHX, B KOTOphIX ;KIlByT CCr01l,H51I1X CbIHOBbn); COOTBeTCTBYfOUil~e
llH<PPbl, OTHOCHlI\:IeC51 K KarcpHbl:\1

66,3%,

-

OCHOB:1fIHHl1CCnC,'IOB:ne.lbCKIIX MaTepllanOB,

MMKonAM

,1JITYX

BHEIllHI1E

MI1rPAUI1I1

91,6-100(>~, Ha fe.le

clcnylOwl1e:

72,6(;;" B KapBH 75%

B KlanbIc:raBoBc

Ha

pbJ6aKaM

COÓpaliJlblX Ha :\,:e:lTe, a TaK;Ke

COITYTCTBYłOIUI1E

corn aCHO 3anHCK'1,'! 1l 1C\1C.lbHbIX Ka)laCTpUX MO;KHO onpe1l,CJIJHb, 'lTO nt:eDf:1l CCrO,'lHHU1HliX KaWYÓCKHXpbI6aKOB
HOBbIC npl1WeJlblJhl

npO;KIlBanH

B 'JTOM pai10Hc

CO£J1EHrUI

BCTpC'łaIOTC5I pe)lKO.

ABTOp paCOlBTpI1BaeT
lfBJJllCTC5Inc~n!

npaBHJlo:vr

(87,5-100%);

'ITO KUCaCTC5IKaTCpJlblX pb16aKOB, TO HYiKHO30IV.eTl1Tb, 'ITO 3nCCb nO.10-

iKeHlle llpyroc,

TaK KaK 60.lec

nO;lOBHHbl pbl6aKOB :no

l) CTpyKTypy rpynn

B noccnKax

UI1<!JPbl1l00nllhl

nOJlyocTpoBa

rCnb

CCJlbllHlHCTBO iKCHIl'I1H rC,c,CM 111 pbI6a'łbllX

nOCCJlKaX, KOTOpblC He COCT05lTI1CKJlIO'll1TCJlbHO113 pbl6al;OB

B OCT<lJ1bHbIXpbI6a'lbl1X

MHrpaUH51 lla6!1I0,!laJlaCb

nOCeJlClIl1iiX H

pelKC H KaCaJlaCb,

r;oce:lCJlHllX

nr;CiK.n:e BcerC',

CI\:CJlJumcro

liqbrEa'lbhX

pbl6a'IbCH

rpynnbl,

O CC 60raThlX

Tpa,!lHU,H5IXH ropHBH-'

)j() paCnpe,!lCIlCHHC pbI6aKOB-JJC',!lO'lHlfKOB no
YJla'lHO (liJ

06CTOHT Bonpoc

B03paCTHblM

rpynna:Vl

--

po.n:a

rM6HOM

rI'.

ncpeCCJleH'ICCTBa

pcnaTpHaH-

CTpaJIaMlI,

ITPHMOpb51 J1 penaTpJ1allTOJ3,

HX CIl5l3HC pO)lHbIM KpaCM H 3apy6cl[(HbIMII

a TaK;Ke COUllaJlbHO-fJpcqJeCCllOHanblla51 CTpyKTypa li ec H3Mel1eHI151Ha 3TIIX

pbJ60JiOllCTBa

,L\pymc

ABTop

BonpOCbl,

li

npOnInaIlH51,

oc06eHHO

npI1BJlCKaTeJ1bHOCTb JIO,lIO'lHOrO pbr60JlOBCTBa

flpH:\lOpb51 -

3TO B TO ;KC BpCM5I HCTOpH5I

cnCUI1!jlH-

lilHC JlIO.n:H.B 1950 ro,L\y 2/3 }E\CCJlCHHiICOCTaB.15lJlI1Jll0.n:Il, IJCpCHCCCJlHblC
1I3 .n:P:THX BoeHhIe )j(HTCJlI1-

HaCCJlCIIH51pbI6a',bllX

CTupwcro

TO, 'ITO IlCTOpl151 CYW.CCTJ3YIOIIl,cli
B HaCTOilwo;:e

lraCCneHII5I 3ana.n:Horo

ncpeCeJJCH'ICCKOrO nBI1)j(eHI1Jl Ha 3THX 3CMJJHX. HaCTORwec

B nOCJlell.HHe 10 nCT,
,lIJliI

CB5I3aHllble C penaTpaUHei1,

06palJ.(UCT BHJlMaHI1e lIa

BOJ~CTB,perraTpl1allTbI

npo<!JCCCJ:OHanbHYIO CTpyKTypy

D Mope

r)

npOI\Lb!Cne

5, BnJ1i1Hl1e pa311blX 06CTOnTe;TbcTB, npClKJlC BCerO pa3DI1TI1C pbl60JlOBCTBa B 01'lia

113 npouCCCOB,

no B03pacTY Ii nO;1Y HaCeJlCJIH5I3anaJ\Horo

BpCM5I CTpyKTyphl

'leCKliMII COUHaJlbHblMI1 npH'IJmaMIl,
n.JflIOlJ\i),;

1955-1958

paCC!vlOTpCH rrOCJle.n:lll1i1113 BbiWC-

a I1MemlO:

a) CTpyKTyP[' CCMCHCTB
penaTpHaHToB,

CorJlaCJlO'

C B03paCTOM KaTcpHblX pbl6aKoB.

06bilCH::ICTC5I MeJ\JlCHHblM Te.\1nOM pa3BHTI1i1 :noro

KpblTOM Mope,

a TaK;Ke

npH6blBWI1X B nepHo,r(

06CT051TCJlhCTBa, BblTeKalOwHe

6) pa3łUlua

pbf6aKOB B B03r;acTC CBbIlL;e 60 nCT, 9,7°;,

4. HeH3MCHHlOlJ.(eeC5I nOJJO)j(CIIHe B .n:aBHI1WHCI'.1nOLrO'mOM

J\epeBCHb,J\o6blBalOwero

li3 3apy6c)I(IIbIX

JlHIllb

Bcc 3TIl rpynfJbI

6%.

061J.(CCTBO-

CTpaH DMCCTCC pC1:\1I1rpaHTaMlI -

3TO npH6bJB-

28%, MeCT-

OTJlH'IaJllICb ,!lpyr OT .n:pyra KUKJ\CMorpaqll1'1CCKoi1, TaK II COUHanb-

lIo-npo<!JeCCIIOHa.Tlblloi1 CTpyKTypoif,

B nCplIO,L\ 1950-J 955 IT.

11 l\'IOJlO):lOro

BblcTyna.l

HeKOTophlli

3acTof!

a ncpCCCnCH'ieCKOM llBH-

nOKOJleIlH51H 'ICM OHa 06b5lCIl5leTC5I; npOllCIITHOC COOTlIowellHC KaTepHbIX 11 JlOllO'lllbIX

rKCHIlH.B 1955-1959 rI'. CHJJbHCenp05lallJlOCb JlBH)j(eHlIe BHCllIHCii i\.mrpaUIUi. no

pbl6aKOB, paHbWC H Tenepb.

'(eCTlly OHO KOMnCHCl1pOBaJJOCbII JJI1LUb TCII,!lCI1Il,HHnoccncHl1ii

ro

x0351ikrBa.

OTXOJl pbl6aKOB-JlOJlO'lIlHKOB K JlPyrHI\! OTpaCJl5lM MOpCKO-

Y'IaCTI1C MOJlO,lIe)j(H B JlO.n:O'IHOMIf KaTcpllOM

npHHH:\1aCT y'lacTHC B J10,!lO'f}fOMH KaTepllOM pbI60nOBCTBe,

63,3~':'

Pbl60JlOBCTBC -

TOJlbKO 25,5~~ B .~O.rrO'JHOM

rpaUHlI

POJlb

H:\BmrpaUH51
KO,lJlCKTI1BHOrOTpY,!la B TCXHH'JeCKOMpa3BI1THH npl16epe;KHoro

JlOnCTna. nOnbITKa
apTCJleH -

npOI'IXCOL\ll;1<\3a c'Jcr

np0l13BeCTlI TCopCTl1'rccKylO H rrpaKTlI'IecKylO

"MawoncpHW'

(OT rO.TLlaH,'\CKoro c.rIOBa "rnatschapir'

OllCHKy-

pbIOO-

pbl6a'lbHX

06weCTBO)

C CO-

UHUJlbJIOti Jl 3KOHOMl1'lCCI<OnTO'lKJI lpeHH5I.

8. npOó:leMu,

(a CBH3H c npOnCTapl13aUHeH

HOn Ha Me.1KOM KamITa.10BJ10)j(eIlHH)
D OTKpblTO\l :\10pc.

B npll6cpClKHOM

B

f10:IblllY.

OIB!

II Ma.lbIX

11 <!JOPMOHXO'JHfICTBa, OCJIOJ3aIfpl>16o),IOBCTBeII pbl60JlOBCTBe

Bb1C1;:(a 113 ,!lepenCHb 11 D CBocii Macce

Ha 3ana;U-lOe IlpHMopbC

AllTOp

npllBJleKJJa

3a):lep;Kam1Cb npC;KJ\C Bccro

3aTC:\! aBTOp ncpcxo.n:Wf K rpynne

B

KaCanaCb

3MH"aKI(Hlł

OKO.10 17% BCCXrrepeCe:JCHHblX

ropo.n:ax

li rrOCC"-Il<ax,

nOCJlCJ,lIHXHM.lIIirpaHTOB B 3ana.n:HOC npIl'\10pbC,

,'\acT IlX ;:\el\lOrpacjJłI'JccKylO H npocjJeCC][OHanbHylo

Bee wlcTymlllllJHc

KacalOUlaRCH 113:\1CHCHH51
MCTO,!lOBnpO,!lYKUI1HB 60nbWHX

KO.l.leKTIlIlHbIX rpynnax

KOJUI-

6blJJH ,!lpyniC.

COC;:\lUlClIll51CC~,1CHCTE".

pbI60JlOBCTBC.

7,

npH

3CMH5IX,

,!laHHbIM 1959 ro.n:a lIeoc06clUIO
,!la 30 JleT). J1y'lwc

rr.,

Ha 3ana)lHOC

HaCCJlCHII5I1950 rO)la.

nepemłCH

rOB H HX cnOC06110CTJI OCHOaaHI151HOBOH cpeJ\hl,

CCI\:ei't,

3aHHOCTH K CBOCMy peMCCJlY.

6.

a)

OCHOB:mHH BblWeH3JlO)l(CHllblX <!JaKTOB MO)j(HO rOBOpl1Tb O 3a,1KHyTOCTI1

li O):lHOpOJl,HOCTHKawy6cKoif

Bcco6weii

B HaCT()}IlJ.(eli CTaTbe [\BTOpOM npeiK.n:e Bccro
YKa3aHHbIX nonpOCOB,

B HH)j(eC.le,!lYJOweM nOp5lJlKe

onpOCOB, npOBe,!leHHhlX l1HCTI1TyTo;vl 06w:eCTBCHllOrO

X0351llCTBa cpe.n:11 penaTpHaHToa,

,3TH

I1H)j(e

110 I1HTeHCHBHoe.

rO,QAX

npl1CrrO-

CPE,QE

HaCCJ1eHH51,npH6blBwero

2) nepCCCJJCH'łeCKOe ,ll,BII)j(CHHeB 1955-1959

;1l0LlH, '1b51 npc<jJeCCI151He HacneLl-

):I) nOCJlC DOHHLI MI1rpa1ll10HIIoe ,'lBI1)l(eHl1e B BJJa.n:lIc.laBOBe 11rCJlC 6bIJlO ilOIlC.~b-

c) Ha

I1M}\[paUHoHHylO np06JJeMy

3) HCKOTopl.:e pC3ynbTaTbl

ceMei1 (80-97,7'}~». B

BOnpOCbl

K HOBOM

TPMAHTOB

MHrpauHolllloro

MOpbC, Ha OCHOBaHl1l1Marepl1a"OB

CTB~ i -{1~I.

Tlma,

PErrA

B 1955-1959

npl1MOPhE

M HEKOTOPbIE

y)/(C D IipCW.~()M CTOneTI111.

D) TY3e\1HOe npOI1CXO;KLlCJlI1Cpbl6aKOB-C10)l0'lHI1KOB

r)

B 3AITA,QHOM

MM flEPEMEHbI

xapaKTepHCT/iKy,

liC'IlICJliler

3-,\CCbIn~.'CHeHHH BC.1C-,\CTBHC
p:r1EllDaKlweHC5I aKKO:\lOJJ,alIIUl !, HOBOi1

CpeLlC.
BbfBO;:ILl aBTopa

BbITeKal0r

II3 PC3Y:lbTarOB,

lIo,ly'lemlbIX

6clarOll,ap51 onpOca\!,

npOBC;~CHJ(bl:\I C 1097 CC;vlciiCTllaMII Il 179 a.J,MIIJ·i\ICTpaTllllllbIX nyHKTax pal1oHoB:
lPHUC, CTaprapJ

WClIlIHCKH, WellllllCl< II C.'yncK.

fpll-

840

841
B CTaTbe OCBeweHbl Te BonpOCbl,

CywCCTBeHHbl~H

H,lSl npoueccSl

KOTOpbIC, no ~-1HCHfIIOaBTopa

HHTcrpaUl1H,

SlB:JlIIOTCSlca~lblMU

[]PH'łC~1 ,eL1Sl nOC.leilHlfX

13. npCIł3BClLlCTBO KOp3HH -

pcnaTpHaHTOB

CTB)'lOwHe

Cc~rCHCTB n01l0;ł<HTC,lbHO

T KaUKorO

OHH :HIWb Ha'łaJlHCu.
AHKeTHblC

14. TKaUKoe

CBe,i:CcllJSI JlOKa3bIBaIOT,

OUCHHBalOT HaCTOSlwce
BblBOllbl aBTopa

nOCC,lCHlle

li

'ITO 60,lbWHHCTBO
He

npOSlBIISlIOT )ł(eJlaHIISl )'e3n<aTb

OCHOBaHbl Ha 60raTO"vl

KYL1a-:JH60.

KpaTKoe
0630p
CTo'JHoll

COCTOSlHliSi HapOnHOf!
'łaCTH 3J10TOBCKoro nOBeTa,

c06paHHblX

l.

-

M.

B 1960 rony

TonOrpaQlHSI

cpeAa

365). (I1CTOpHSI.
4. C06HpaTerrbcTBo

MaTepHa;loB.

3nlOrpa<!Jml

KOJlOHH3aUHOHHblC
-

rpe6HSl

BTOpOH: 'I.1I1POBOH:BOH.Hbl. Ha-

:H):l). (CTpomwbHble

(CTp.

Ha 3aCOB H ilPyme)

18. CBaAe6HbIc

06bl'ł.au

KOHCTpyKuHIl

cwe

CYIllCCTBYIOIllH~

BeHua Ha
06bl'łaH

-

P.

,uJlll c06HpaHl151

lIro,u,

-

M.

(ElKero,!!HIIH: 06PSl,'lHblH UUKJl. ranaHHe

paCTll-

c06HpallHe

nTH'lbHK

(fJpHMHTHBHbIC

OXOTHl1'lbl!

M.

3Ha'l.1epOBCKa-

pacnHcHblc

CyH-

400). (npOucAypa,

CBSl3aHHaSl C pOlK-

402). (CBaToBcTBO,

BblcTynJleHIHI

IOpSlA,

ucpe~lOHHlI

nHpUlecTBo,

C pe-

HaKna-

[OJlOBy HeaecTbl).

KYKCP

(CTp. 407).

fJcTIOKeBH'I

(raA<\l{HC, ll,yWH YMCP-

Jol T. ,U.).

06bI'IaH

H elKerO,UHbIC 06pJIn:bI

21. TaHUbl -

H COUHaJlbHO-3KOHOMH'leCKUe npoueccbI).

,lOR). Co6HpaHHc

cBlAe6HblH:

WHX, npOlllaHHe

20.

KpaHHbl

KopTelK,

3(1).

rpynnbl.

3rroToBcKoil:

-

B oc06eHHOCTIl

OT 3J1a).

P. KYKep (erp.

19. fJorpe6anbHble
P. KYKep (CTp.

rrollPo6HOCTI1

yTBapb,

P. KYKCP (erp.
cro

-

,ublBaHHSI cBaAc6Horo

-

llpynlc

II

H HapO:lHaSl

H oxpaHCHlICM

B paMO-

-

(erp.

P. JlaHre

CSI Tpa,!!HUHU. HapOAHaSl

OE30P
11 opy,!!UlI

M. 3HaMcpoBcKa-OpfO<p<!Jep

-

K.

CKnOAOBCKa-AHTOHOBII'l

H Maru'łeCKHe

4 12). (TaHUbl,

(erp.

Kane.',"Ia

pbI60noBcTBa,
K.

npHMeHlICMb1C B HaCTOSlwee

CKJlOAOBCKa-AHTOHOBl1'I (erp.

410).

(eTp.

npHe"vlbl):

H3BeCTHblC 6"aron:apSl

eoxpaHHBIllCH.·

Ii MY3bIKaJTbHblC I1HcTpYMeHTbI).

9. PacreHeBoAcTBO

-

M.

-

M.

3HaMepoBcKa-ITploljJljJep

3 7 ~).

(crp.

(CTp.

37H).

(TpaAHI.\HOHHaSl

TCXHHKa pa-

10. ITpHroTOBJleHI1C 11 xpaHeHHe
113BeCTHblC no

nltlllH

-

M. fJOJlSlKeBH'I (crp.

HaCJlblWKC. BapelIHC

382).

Ha OTKpblTOM orHe,

(TpallHUlloll-

ne'łeillle

B 30.le,

<!JOpMbI MacneHoK.)

11. TpaHcrropT

H cyxonyTHble

co06lUcmuI

-

(,JJ:aBHSlSI3arrpSllKKa 11 Tpa,!!I1I.\HOHHble CpcllcTBa

K. CKJlOIIOBCKa-AHTOHOBII'ł
TpaHcnopra,

B 60IIbUlHH-

ClBC C.1Y'laeB ylKe HecyweerBylOwHe).
M.

fJo"S1KeBU'ł

(CTp.

:H\~)).

COBcpweHHOC I1C'łC3HOBeHHe rrpl1T\II1THBHbIXMaCTepcKHx.

CywecTByeT

ewe

TO;]b'

12. KOJlCCHOe npOH3BOACTBO H 60HLIapCKoe
KO Tpa,LIuuUOHHaSl 60H;rapHaSl

MaClepCKaSl

lleno

B 3JTO'łYBC).

-

COAeplKaHIle

3arraAHoro

OO,,",OpbSl MOlKHO paJ,lH'łI1Tb

OOMOpbSl;

KOTopalI

B pe3y"bTaTe

C03AaeTClI

npHcrroc06neHl1Sl

l'h np06neM

pa3HbIX

noce,leHueB.

Ky"brypbl

B. Eopxcpc,

K. KaH3ep

Ha6JllOrrCllHe

TIoMopbe

3a OtlepOM,

AO peK"

BKpbl

H HHlKHee

fJoMoPbe,

.uo peKU Jle6bl.

o6na.uaeT

Teppl1TOpHH:

pbl6a'łaSl

MO)ł(HO rOBopHTb

11 )KapoBbl,

npu6epelKHblH.

KyJIbTypa,

OOMOpbSl
Clle:TaJl B.

noSlc
OBU

pa3pa60'

OOMopbe,

AO peKH

TpU 30Hbl MOlKHO pa3lleJll1Tb

JI BH)'TpeHHHH nOllc.

B nepBoM

Ha
npe-

B rrperreJ,ax

3TUX 30H

B03HHK.1U B pe3y,1bTaTC

pa3,111'łHbIX

BO BTOpOM 3eM,leAe,lb'łeCKaSl.

o KyJIbTypHb{}( paH:OHax.

neccep,

pa3;re,lSleTCSI Ha Tpl1 30Hbl:

lleHTpa,lbHoe

Bce

OAHI1M H3 BaA<-

I;YWCCTBOBaHI1S1BeCKOJlbKlIX

li IIp. Bce fJo~IOPbe

ITapceHTbl

2 IllHpOTHblC

3arra,uHoro

AOCTHlKeHHH. SlB.'1S1eTClI06HapylKeHue

TeppHTOpUH. Ii paWOHOS. 3TO

Tan <1>.rOJlCTeH,

Ha BO-

IIci1.cTBI1TenbHOCTb,

nOC5TeBOCHHOfl rrO,lbCKOH. KUJ10HI11aUHH 11 KynbTyprpyrrrr

n:aBHef! HaporlHOH

Hei1UlH:X Hay'lHblx

ABC OTllerrbHblC np06JI~MhI:

OCTaTKH KOTOPOM cywecTBylOr

2) COBpe:l<1eHHall 3THorpaljJl1'IeCKaSl

CTO'lHbIX py6elKax

Ky.'lbTypHbrx
cpcnCTBa

KpaTKoe

KOMnnCKC AaBHHIllHeH. aBTOXTOHHOfl KynbTypbl,

Horo

I1CCJlE,JJ:OBAHHJI1:

fJOMOPbE

TpaAI1UI1OHH<lll

YJ1bSl).

OeTIOKCBIt'ł

3THOrPA<1>114ECKI1X

B 3AfJA,Ll.HOM

BpC"vlSl.

il72).

B 3THorpa¢HlI

11 n'łeJlOBO.llCTBO
conOMeHHble

11 OEPCfJEKH1BbI

37fi). ITPHMHTHDHbTe crroc06l>[

cTeHeBoAcTBa).

(nO'lTlI

ACHHeM pe6CHKa

11 C03bIBaHl1e lKHBOTHbIX.

387).

:1(11). (Tpa.JHUIlIł

MHKy.10BCKa (erp.

Ha'łana

11 T. )l.).

llrpywKH

KOTOpblC ewc yueJleml

,JoD).

(CnCD,bl 60pTHIt'lCCTBa,

(erp.

(Me6c;Tb

'1blO IIPYlKeK, cBallc6Hblfl

CKJTOAODCKa-AHTOHOBH'I (CTp.

K.

8. EOPTHH'ICCTBO

pa3Hopo.uHblC

(Cywe-

103E<1> EYPlllTA
-

7. )K"BOTHOBOACTBO -

Hble 6J1loAa,

yCTpOHCTBO H36bl

307).

"HJlIC-

K. CKJlOIIOBCKa-AHTOHOBI1'l (erp.

C npHMeHcHHcM

6. Pbl60rroBcTBO

nacTb6a

,!!YKH, pe3U6a,

YHI1BepCH-

OPYll.HSI).

pbl6a'leHHSI

TIplO<!J<pep (CTp.

17. 06bl'l<UI rrpH pO)ł(lIeHHIl -

JIliU 1! T. A.).

5. OxoTa

<1>. KnoHoBcKII
(1amlpalOWHCClI

MaTepl1aJlbl,

11 3THorpaqm'IccKHe
TeppHTopHH

r.

i10

-

B 1960 r.)

TepPHTOpl1H 3J10TOBCKOHKpaHHbl

MCCTHOCTH. 3THI1'leCKHe

n.'101l0B,

15. CTpoHTe.lbcTBO

npOI.\eCC CHJIbHOM yp6aHlnawm.

3. ,JJ:eMorpaljJl1'lCCKI1C np06J1CMbl

Te.%HbIX

(pe1lOMe

B paMoHe

OCTaTKI1 naMSlTHHKOB HapO,1(HOH KyJlbTypbl,

nepCTepnCBweM

2. reorpaljJl1'lCCKaSl

(CTp.

c06paJII1

UeHTpa"bHo-BO-

3£511). KOJlJlCKTI1B Hay'lHblX

(erp.

MY3eSl B TOPYHC 11 Ka<!Jenpa

11M. M. KOnCpHI1Ka B TopYHe

erpHpylOume
He,

HaCeJleHHlI

KOWaJ1liHCKOro BceBoAcTBa

3HaMepoBcKa-ITplOljJ<!Jcp

p<:60THI1KOB 3THorpa<!JI1'JeCKOrO
Tcra

CyWCCTB)'IOWlle

Jol nOCTpOHKH Ha CTO;16ax,

16. BHyTpcHHcc

KopellHoro

Ha OCHOBaHl1H KOrrJlCKTHBHOHpa3BeL[KI1 B paHoHe

BCTynJleHl1e

npOlBBOLICTBO H onen<L1a -

npOH3BOllCTBa,

39fl).

(erp.

npoIBBoncTBa).

B paHoHe).

cOnCpA<aHHC

KyJlbTypb[

3Ha"vlepOBCKa-OplO¢¢cp

KOp3HHO'łHOrO

pOJ.HblH KOCTIO"vlCOBCpWCHHO I1C'iC1).

.~laTepJotanC, rrpenCTaB,lCHHO"vl B CTaTllerH-

'JCCKHX Ta6JII1uax.

M.

<!JOp.~lbl TpanHuHoHHoro

842

843

ljJaKTOpOB: reorpaqlJ1'leCKI1X,

X0311HCTBeHHbIX(PbI60;WBCTBO H 3eMne,[le,1I1e), 1l0Ce:ll)iI-

'leCKI1X (Bnl111Hl1epa3HllWI1XCll B 3THI1'leCKOM OTHOIlleHlfIf rpyrrn

nOCCneHUeB), COl\l1anh;)

IIoxon<lfe
TYT

51BJICHl-lllcywecTDyToT

TaKJKC, Hap5lny

HO-1KOHOMI1'lCCKOrOnOnOlKCHHll (MOHaCTblpCKIfe ,[lepeRHH H ,[lepeBHH, npI1Ha,[lnelKaBIllII-

H CTH;len (cpeil.HCBeKOBaR, peHcccaHca,

K phIUapCKOtl yca,ll,h6e)

CKlie )TllOrpacPU'IeCKv.c

HeMeuKlfe
Ha

:ny

M T. ,ll,.

Y'leHble,

KaK npaBJUIO,

perl1oHanbHylO

He 3a""le'lanlI

BnlIllHIfll cnaBllHCKoro

,[l1i<jJ<jJepeUl\l1aUMIO.IIonhcKaR

l-iayKa

CTapaeTCll

):IeHCTBHe Bcex <jJaKTopOB, B TOM 'lMC!!e TaKn<e 3Ha'leHMe nonbCKoro
BblXOL(IIT Ta)(lKe M3 )lpyrOH: TO'lKIi 3peHHR Ha CYWHOCTh npouecca
B033peHI111 Ha :ny

np06ne.'Vly ,ll,aBHIiWHIIXHCMel]KI1Xy'leHbIX. Ha

C)(all HayKa npOJnBO,ll,I1T nO)lp06Hble
CTpOR M npOl\eCca
CnJl:lBllHCKOro,
AP06HblM

repMaHl13aUl1l1.

r. Jla6YAbl, K. C.l11CKoro M ,ll,p. IIoJlhcKaR

HCCneL(OBaHHCM OT,ll,CJJhHhIXEy:rbTypHblX

onpe,ll,e,lllTb

cy6cTpaTa.

'leM

3TOM OCHOBaHl1l1nonbnneMeHHoro

HCCne,ll,OBaHMRT.

Jlep-

3THorpacPMll 3aHMMaeTCR no-

llB:reHlIll,

1I3 (POPMbl OT-

'IT06bl

,ll,eJJbHblXJneMeHTOD, H1lOrpa In HeMHorllX coxpaHHBIllIfXClI peJ/IiKTOB, CAenaTb BhIBO,[lLI
KUKO CJIaBllHCKOHKynbType

JTOrO pallona

TaK,

nOJTOMY, HCCnC,ll,OnaHHll B 06'laCTH

Diclenhaus),

tore

B no6cpelKHOH

nmOB

Hapon,Horo

'faK Ha3hIBaCMoro

30He, nma,

ABOpOM (Vicrkanthof)

li cnaBilHCKoro

,ll,OMa.

HeMel\l<l1e

y'leHblC (A. ,Q06pOBo,lbcKa,

b. CTCTlbMaXOBcKa, 3. Paf\<luKll

li T. Bpy6.~eBcKl1) BI1,ll,llTTaK)l(e lIBCTBeHHOCrOJI:raH,1cKo-ljJpH3cKoe

H CJlOB5IHCKO-nOJTb-

CKOCDJIi1mme. aH~1 YTBeplKA~HOT,'ITO THnbl AOMOB, BCTpe'laeME.1X B 3anaAlwM
m3n5ll0TC51 nlmlMH,

o6pa30BaBwHMHclI

apXl1'reKTOHH'leCKHX KOHuenulllf,

na

MccTe,

B TO~1 'mcne

BCJ1CX\CTBHC
cnflilHIiR

T<IK)KeH cTapeJ1wclf

-

pO,ll,HMOii, cnaBilH-

CKOH.
3dnallHo-no.\lOpCKOM

lK<Iml TOnl>KO Te nlflbl
HapOilHoIH
)loro

Hoii

cTpoHTe.1bcTlle

6aii,QapOK

.'10,ll,OK,KOTOPb!C cyuleCTBoBanH

KOHCTUTHpOBaHO, 'ITO coopy-

a T(I}:A<eB C60pHliKax

06Hapy;loIBaHlllo

Bccro

IIoMopbii,

OÓ30P

KpOIOTClI

TPY::l no

l\!eCTHblX HCCJJc;:IOBaJlllii itBTOXTOHHl'fI Ky.lbTypbl

nOKal;,IBaeT,

'ITO OHlI

][ npOJ1:lJJO:JIUJHCbC'fapiU-TI'illMHpa3HblX l\CHTpOB. HaH60Jlce

TaM npol]J. np E. CTeilh.\1a;,;ollcKa (Yi\u:pnf! D 1956 rO}ly). aHa
Kynb7ypy

aKT.1B-

HccnCnOnaJla,

CJIOBUHUC,>H K<IliJy60D. IIOJICBblC JlCCJIC;.(OBaHlHT
lIpmnD UiTe",-;lHC BC,l Hccne.J,OBaJ-11l5l,KacalOlIUIC{:H cpCgCTB

TpaHCnOpTi! r; C,-pOI(TeJlbCTBa, 3"HOrpa(IJI1lJeCKHi1 My"x'li B TOPYHe, nOA pyKOBOAcTBOM

M.

npo¢eccvpa
npocaM

3Hf!~~eHoucl\ofi·f1plO(I)(I:ep,

B 3"0TODClCOM YC3nc. Ka¢e.lpa

BC.o.CTW:CJlc.non<IH!llI !lO HCKOTOpblM BO-

ap'<HTcKTypbl

Jl nnaHHpOBKH gcpcncHb

rn<lHh-

CKoro f10JlHTCxHHKyMa npOH'lBO}lH'f D;OKY~:C[(T<llllIIO
HapOJJ.Horo CTpOIfTC:rbCTB::tHa TeppliTOpl1H

Bcera

fIo\\opL5T.

f1<'j(hCKOC 3T:-lOrpa(tJll'ICCKCe

aGw.ccma

npOH3BoAHT

B TICC,lC;:IHCC
BpeM5I Ha'!<łm{ npoTnDonHTb
KOMI1JlCKTCa:JTHorpa<]ni'lCCI(I'IX np06JleM
Hl{e, D pCly ..lbTa":e

caCTCM3TI1'1CCKl1enCC..le1l0naHJ11I npyroro

3ana,1:wro

11OCJlCBCCH.Hoi1
nO.%cKoil

f10.~lOpblf, a V.~CHHO: B03HHKHOUC-

KO;ll)HH3aW1H, HODO~! KynbTyp£'1 ::ICpenHH

B,aH~11I0rr nplicnoco6m;eMCCTi1

pa"lllOpO;lJ-lbIX rpYl1n

J.1 pyl(OBOIlH, 'JbIX npoQ1 . .np

CJICLIOBaH1HIX, oprałiH30B~tHHbr;(

nOCC1CHIlcn. B 11C-

5f. bypurrOJ1

n nporpaJ\lMe

KOCTIOM 6blJl T:lK)l(C ,ll,llljJtjJepC]{l\~lpOBaHKaK II CTpOI1TeJlbCTBO, y KalK-

l-13pOJ11!OTO

COBl:Ta B KOLlianHHe. f1P'iWiJ10 y';<ICT:-:C13 ":cneBeK. CTal\I10HapHblc

omra"'l

HCMcuKalI

KdWy6cKO:\1

1>. CTC.ll>,~taXOBCKOi1H oco6eHIlO

JTHOrpaljJHll

npJ!3IlaD<I,la

KOCTJOMC. nO:JbCKaR

C:1aBilHCKlie JneMeHThl

JTHOrpatjJHII

A. Llo6pOBO_lbCK0i1) 06HapylKll.1a

(IfccnC.'J,OBaHI111

B OTlIe;lbHblX pai1o-

CKO~l

C rO.lODHbTM YKpaWCHllC~I (czółko)

gębnik)

pym1H

n.-laTKa,

py6axy.

KOTopyłO HOClUlI

H nOB1I3KOll non

KOTOpblii HOCIl.ll[ 110-,\
,.Ha

DulrIyCK·'.

3nl

,\lbllllKOIl

no-

nOA60pOAKOM (pod-

(Regenrolle)

pC.1UKThl HaXOI(T1.11!Ha

11BeHTJ1HC In
He

lEv:CJ-()T

TeppHTopflH,

pOBKa l3 npCJC:ia.x

CTByłOT O C.laBp.!lCKO.\l n.-1I1il[[T11!Ha OilClKil.Y)TOn

TeppllTOpJU!.

8cpnlWC3C.

c rpyKTypOH.

L'1C..JYIOUHI.\1 oóp:rJo!''''l:

HCC,'C-

B KOlll(\.:lMH-

3THorpaqnflłecKoH

j"lcTHuax

1:1 nOllH1HbCKoro

LC;:CB':.'ca KaKoE-.'lH50

ficpece.lcHUbI.

H

B()CBO,UCTB3,

rpynnhI

ł:Y'.lbTypHcn.1
B CU511Ji

c

nocc:rCHOTHOWeHHJ1

palHolf

o6pa'311~1 Oflpe,c:.C:lllIOTC>JKy"lbTypHalI

OT;:re_1bHhI.X..Jepc.oCHI> ---

B Ca\!O\1 60.1bUIO\1 cOKpallcclIIlll

6 llepCBeHb

HeCt\O~'IbKO HHOH

ł3 KO.;111\.:C::TBC;H\O~1

.• 1ZtÓYiKCł\!1C··

paJ;II;'1Hhl~l

paHoH

BccnonCKoro

npO:'KIlBJ.IOT npCH~1YU1CCTBCl!HO
I1cpcce:reHllbl

"3e~L'H!: B 5I\llIC

TaK JH13bIBHC:..•lhIC

rpatPll'leCKOH

il.peBHHX C.laBill-! U OHI! CBTlI(eTe.lb-

B

nO,1 [!CI;pOBlnCII>CTllO'.1

oxn:~ r!.JtBU.l!l

H KC~leUI~oro 80C:1()llC'd~~ B

1C1MC'--IaC-,C5T, 1aTO
nepCECC

II

0T_'1IP'I~~CTC~

l3 ilej:'CJJIC Jla6y~u

BC.r1łOllCKott

U MylKCKyfO

KOTopalI COOTBeTCTllOBaJla JOHC pacnpOCTpaHCHllll

.i\-:CC5E.!:

Kar.c:w ..Sł lU }-t-HX nCl:eileHb

111 JlKl6.'1HHCJ>:cro

lien

TpaypHoc

nOBeTC.

cTpyKTYPoli. Hanplly.cp,

Tophle

nOjIOTHllHOe 6enoe

aOIlICCTU'l

..J.OBaJnHi~npo ..'10.1/:{''-B:!.HICC5lUC.lh!il

B

penHKTbl B lKCHCKOM 11 MyA<CKOMJiaplIlle:

TaM

Cl!CTC_.\taTJi',eCKJ.IC
lICCJ:.CiIOBaHll11,CBfnallHhlC c f10JlbCKIIM 3THOrpa(pH'lCCKl-l""I ATJlaCOi\I.

3TjIOrp<,!pI1~ccKoro

pyrl1llcKliiL

IfX

JI TOnKOD<lJlIiIO.

6blJJJ! palHOpO)lHbI

lIax AaBHHe, MeCTHbTCTHflbl KOCTIOMOBCJlaB5IHCKOrOnpOHCXO;.KgCHHiI,a TaK)Ke HeKOKpblBa.l0

ntnepaTypbI

nO,lbCKOfO

ilMHeHcKlli1, Kawy6cnti1).
B

Haponnoi1

pa3Hb!C C;12BlIH'.:KI1CMOTHDb!. B )TOM C.1Y'laC y'fCHblX OlKli,ll,aeT 60.1bIllOH

TaY! cw,e B cnaBllHCKHH nepHOil.

paHOHa 61>iH, TaK CKa'3aTb, cBOll co6CTBellH:bli{ CTHJlb (nblplKl1l\Klti{,

TO.lbKO

J1i1TepaTYPY, K<I-

TCppHTOpJ1H IlpH3HaCT I1X C.lallilHCKCC npOHCXOlK,:JeHJ:e. Mey.CilY TC;,', B HpaBax

H 06bl'lalIX,

B npOl:ecce

B

60,lhWYIO

HereH,U, f!OCJ10BI1il, TaHI.(CB ł! HapoLlHoi1 My3bTKlI, O).lHaKO peaKO If TO TOJlhKO B BOCTO'l-

IIoMopbe

HeCKOJlhKHX

JTOrO
TaK lKe

calOlI.lyloclI 06bi'l<lCB, CCMCHJlb[X[1 Llpyrllx elKcronHblX 06pil,ll,OB, CKa30K, f10BeCTBOBaHHH:,

BO}lH;1Jl Tf!K)'{e _\IY3CIl. MY-len

BbIBO,ll,lllllCrOCll OT H11/1meCaKCOHCKoro

aHaJlOrlill

np06.1C!\1bI -

B nOJlbCKOH TrHOrpaljJIfIf l\!a:lO HCC.le-

.nOBaH. HC'VICUKall JTHOrpa<jJi111HaKOflH.,a B :Hoi{ OTpacml

[JJaBJlbIM 06pa10;vl,

(mar-

J110X

Tpe6YlOT ClUC .Ja,lhHei:fWI1X IIccne,r:IOBaHHH

CTpOlITCnhCTBa )(,:.caIOTCR

npli)l.ep)KHB::tIOTCll MHCHll11O llCKJIIO'IHTenbHO HCMeUKO~1npOllCXO)K.'J,eHIIHJTIiX
J(OMOB. IIOJlbcKlie

I1CC,leLlOBaHlHl OTKpblBalOT pm!, Ky.lhTypHblX

nblp)KI1UKOro TJma

BCTpC'laCTCll TaK)Ke Y3KoqJaca.'J,HbIHAOM co CBOL('1aTOHraJ1J1epeeK.

y'leHblc

Ha no-

IIO~lOphil.

IfCTOpWlecKHx

6apOKKO) MCWaJlCKof! If BoeHHof! MO:lhI, nO.lb-

CeKTOp COUHaJlhHOlf H l.lyXOBHOi1j;y.lbTyphl

!lO pa60Tana

H lIIHpOKo<paCa,ll,HOrO C Ilp5lMoyronbHoIM
Ha

nO~10pblI

cy6cTpaTa.

rCI-!C3IiC<l HCCKonbKłlX TlmOB ,ll,0!\10/l kisches

OCa,ll,eBlIIIfXHa TeppHTopHH

BJJJlllHTlllMH pa3J1Ii'lHblX

CJ1aBllłlCI(\(MH H nO;lbCKI1.\1H paH:OHaMH. 3Tli

KaK H npcnblLlYll.lHe .-

TaK li o JTHH'leCKOM npolicXOlKAeHl11i OT,ll,enb-

HblX MHrpaUIfOHHblX BO.~H nepcce:reHueB,
'lUC cnaDllHCKoro

paH:OHa C npynl!\'!H

aHa

repMaHl13al\HI1,

I1CCne,ll,OBaHI111
,ll,aBHero C,laBllHCKoro
3,ll,eCb Cne,ll,yeT ynoMllHyTh

cy6CTpaT:l

B HapOnHO;.\1 HCKyCCTBC3ana.QHoro

C pa3HOpOllHhL~lJl

CDoero

p('Ja

~lOJKHO pe3y.1bT'P:"

JTllOrpaqlll'lCCKHK

3THO-

HIfBe.1HCIlHTe1.

HCC.1C..J.OlliHlIlf!
n('cncTaBIITb

845

844
1) npouecc

COW1aJJbHOi1 HHTCrpaUHH

y;Ke HOBall 06wHHa,
n.l0CKOCTlIX:

CBlIlaHHall

Bblpa60TKa

06WCCTBCHHall

HOBoro

H coccnCKall

TliDa

CBlIlb,

pa60Tbl

npl1

:vlOB, B01HHKWHX

KOnalHlIl

BHa'£a.le

xopowcro

XOll1Hlla,

Ha6J11o'uaeMall

(O'lCpt:LJ.HOCTb B BblTICKaHHH xJJc6a,
B'vlecTHoii.

B KailCIOH

laBcpWCH.

WHnaHHe

nyxa,

K Cpe;:lHeMY

2) CHJlbHO pa3BHTblii.
'JelHOBCHHJl

npouecc

3THX

Ky,lbTypHblX

<POpM H 06bl'laCB),

KOTopble

06weCrBeHHoii.
Hy)f(HbIMH

06WHH

B

CCMeHHblX

06bl\fallX

n HOMcHKnaType

npOHCXO)f(AeHHlI

H KyJlbrypHoro

3)

(Hnp.

opy,'HH

H 6blJlH

pllJm

npeJKHHX

norpC6aJ1bHbIX),

OT .apyra

-

(Józef y,

3nCMeHTOB

·11 B031lHKHOBCIHle

nJJaTKa

,!IpyrHX

11 T. A.

<pOpM,

6bITOBblX

II

3R'v10ii. (kulig),

06pll,1lbl,

CBlIlaHHblC

HOBblX

Króle,

4)

Wig'liarzc)

BepOnaHI1i1,

3JleMCHTOB

C)f(CrOL(Hi,IX

rOJJOBe),

MaTCpl1

B

XIX

KOHeu

'£1'0 6C)lHhle,
CTBe -

)l,OJJ)KHbl 6blJlll

;VleTOM I1HTepcca,
rOBopllTb
B

!'taCTepa,

O yMepwlIx

yJKC C HOBbl"!

BbIWYfBOK

3aHHMaJJIlCb

OnHaKO,

'!TO 31'0 yMeHHe

06pal0M

cneUl1aJlbHhlMH,

npaBI1J10

łlHn,HBHll,yaJJH3Ma.

illa6JJOHb[

!l.

B uexax.

Ha

np0l13BeLleHllll.

/I

O HX MaCTCpCKI1X.

TaK KaK BblWllBaTb
nO'!TH

BMeCTC co CTapOI!

npCiIaHliH

KpenocTlloi1

CerO,llHlI

06pa3uaMfl

yMena

npCnTPYi1HO

11.111
cneI:JoIa,lbHbIC

BbIWHnaJ1H

KOpO-

nOBHHHOCTH L1J1l1no-

C06CTBCHH0i1 ,LlCpeBHH 6bl.10

Ka)f(,UaSI KpCCTbllHKa

TeXHIlKOH,

BblWllBOK

H3BeCTHO, 'tTO )THM

TaK)f(C lKeHWHHbl.

B paMKax
B nOJlb3Y

nonOMy

3aHliMaJ1I1Cb pa6bl
yCTHblX

BpCMeH

a KpeCThllllKH

OKalbIBaeTCiT,

cro

OCHouallllll

)KeHll{HH

BbIWHBaTb,

11 cnoc06aMI1

KpeCTHKOM

caMbl~l

Bnepen, nO'lT1I

B

Ha'laJJaCb

nporpaMMe

BbIWI1BanblUHubl

He MOrJ1H 6bITb
HaH60nee

KOTOpoii

Kpl!6blJ1\!

J1 MOHa-

H, KpOMe

Toro,

<paKT,

nOMOWHHUaMY1 B X0311H-

nOilXOAlIll{ci1

pa60Toii

6blelO

J1MeK>T TaK)Ke

CBOIO HCTOpllK>,

60n.ec

cnOC06Hb[e,

KOHUenuHI1,

HeOTKJlOHlIJOll{HeClI,

'ITO

TaM

(Hnp.

BblWI1BaHlIH
06pal0M

H3 JlbHa.

BHlIX

'lalUe

non.b30BaTbClI

Bce

B 3TOM OTHOWCHlm,

a HIITKH

UBCTHbIC. BbIWHBalOT

!UHHbl.

,D,pyrHx

B HaWII

BpeMeHa,

npe)l,nHCaHI1H

BbIWHBan.blUHU

npH60pOB,

KpeCTlIKOM,

TKaHlIMH

c pa3Bl1Tl1eM

<pa6pH'IHbIMlI
TOnll{HHbI;

npH

na-

nOJJb30BaJJI1Cb

B

HaCTOllwce
BblWlfBaTb

CYLllecTBylOT

CneuHa!Jll-

on,I1HaKOBOC, C TOri

Jol CJ10BaKoB) coxpaHlt-

BblWHBaHl1l1.

ł\cerll,a

KpOMe

o6Hapy)f(l1Tb

YMelO!Ul1x

11)KeHll{I1!f,

xopBaToB,

orpa-

11 TBOP-

npOllBJlSIn.l1 c06CTBeHH"rc

60nrap

cep60a,

J1 3aKOHOM

TpaLlliuHH.

y

TO.ąbKO

UlfpOBaHa

Tpa,'lHUl1ci1

nOnO)KeHHe

06bl'laeB

!fHTKI1 H nOJ101JlO onpe,1leJleHHoii.

npli

llIa6JJOHaMH,

B pa3BIITHJ1 KOHuenUHH

CJJaBlIHCKHX CTpaHax

n0J1b30BaJlllCb

rJ1aBHblM

HapHCOBaHHbIMJ1

CJ1en,SI3a HCii. MO)f(HO

r)l.e BCTpe'£aCTClI lllHThe

Tpan,I1UHOHHbIX

B X03SIHCTBell-

rrOJlb30BaJJIICb

O,1lHaKO, He Bce JKeHll{HHhl

O,UHaKO, OT

V1 B )l,pyrllx

06JJacnl.

60nbwe

oc06eHHO

111BeCTHblX lIMeH

TCppI1TOpHH,

nOTOM

OCBlIll{eHHble

wa6n.OHaMll:

B Ka)KLlOli

a

Hn.11nOMOll{blO

LlJ1l1ce611. OHIi

npenllTCTBHeM

111MCHeHI1SIB BbIWHBKax.

I1MeeTClI J\tHoro

HaTypoii

H1BeCTHble paJ\,U<1ITBOp'leCKY1X B03MOJKHOCTeH f{ 0651-

MOTI1BOB.

6b[JJIi l1AeanbHblM

Toro

nOMOllll!

nOBI1,LlI1MOMY. He

If HHTRMH CaMO,'lenbHOli

npOMbllllJ1eHHOCTH

TOBapaMI{.
60nee

HOBall

KpeCTHKll
I1rOnKl1,

OLlHaKO,

BCCr,'la

BblWHBKa

pa60Tb!,

Ha'£aJ1H B )l.epc-

60JJce

nO,'l6HpaJJl1
)l.11<p(jJepeH-

60JJbWC Y1 OHI1 '1aCTO HCp~BHble,
npeIlMyll{eCTBeHHO

ynoTpe6JllllOT,

Cpe)lHel1

TO,l-

)l.aJKe HOJKHl1Ubl He HMelOT

3Ha'£eHH5I.
KaK
Bcerna

BH,lIHO 111CTaTbll,

TeXHI1'1ecKHe npH60pbl

'1CM-TO HenonJle)f(alllHM

Bocnpe-

n03HUHlI

nOToMy

H 3Ha '1eHIIC. 111MCHlIJlClI

HlrOTOBJlCHHSI

rJ1aB-

OT 6a6ywKH,

npOABllraeTCSI

Ha y'leHHe

BblWHBano

panJJeJJbHO fl)lyll{IIC

nOCb

HapOLlHblX

KOTopble

)KHTb, nonoMy

B nO)l,60pe

'leCKOrO

TaK KaK HC 'ICJ1onCK 6bm

CTpO'lKH

npo<peCCHOHan.bHble

CHa'£aJJa BbIWi1BHb[MH,

Ha HOBblX MC-

:\':CCTOM.

BbIWHBa!ll1

BblWlIBaJlbWHUbl

WKOJJa,

npel1MYlUeCTBeHHO

MHoro

BhlWliBaHlill

npl1

I1X TBopUaM,

BeKax BbllUHBaHHeM

nJlaTHJlH

O)l,JlaKO,

HH'IeHHlI

KPECTYf KOM

J1CCJlCIl,OBaHHlIX H OnJ1CaHlIlIX

C HelanaMlITHblX

MewallKH,

ycaLlb6bl,

nop

BhlWI1Ban.bWlluax

06bCL(IIHeHHble

)lBOpllHKH,

I\lelllll'£bei1
weHO.

HO rJ1aBHblM

Il,peBHOCTH H B cpenHHX

peMeCJlO'vl
"leBhl,

n,o CllX

C '{erO-TO

PO)f(-

T.

cno060-

,!IJlSI HHX BbIWHBaHHe.

3aTe"1bHOe

II

3TOMY

ropO,Llax

60JJC1HeHHble H xpOMble,

CTKH B )Toii.

HI1KaKOrO BHII,"laHHlI

npO<pCCCHSI ll,epeBeHCKOH

nlO,LlH OTjI,aBaJ1H ,Llo'lcpeii

Hnp.

06pll!lOB

npHMCHeHI1H

B

11 V1X OPY,D,V15I TPY,D,A

B npOH3Be,'lCJlHbIX

BeKa

KOTOpblC COCTaBJJlIaH, TaK CKalaTb,

Marll'leCKHX

BpeMlI

ceroLlHlI

KOTopoe

n,nll lapa60TKa.

nOTOM BblWHBKa

3a)KHTO'lHble

:nOM

CHnbHOC 3aKopeHeHHC

npH

TKaHH -

pyKon,eJlHIO,

pacnpOCTpaHCHIIH

C npalUHHKoM

B KpcnOCTHoe

Y'lI1JlHCh OT CTapWHX -

no

TOJJbKO palHflueii.,

He nOCB5I.lUCHO nO'lTH

naCCHHH.

HlnOK

n[larOnpl1l1TCTBOBaJJI1

3a BblwHBaHHC

11-.leHHHHble

L1eBywKlI

Kyll,a

HblX pa60Tax.

EA3EJIl.1X
XY,D,O)l(ECTBEHHbIX

npll

npH'£eM

CTblpl1,

_

npO,D,YLI,EHTbI

06JJaCTH, pa60TalOlllylo

3aHlITHlI

BpeMlI

];API>APA

B noii.

OCCHbK>H lHMOH,

HJJI1 OT nOLlpyrH

nonOMy

B ,1lepCBHe HCH1BeCTHO KaK nOHlITHe,

MeXaHH'ICCKIl.

06pllJlax,

<POpMbl, B cnoc06c

06pllnllblX

npe,'lpaCCYLlKOB,

3J1CMCHTOB, CBlIlaHHblX

HCraTI1BHOii

HeKOTopblX

(Ilnp.

HOBblX

B: a) HC-

3JJeVleH'TOB, npl13HaHHblX

cB:ln,e6HbIX

11 HC'IelHOBeHlIll

CneUHaJlHCTKy

noll,

OLle)tCJ.bl, 06pllLlHblX

npcn,MeTOM

6blJ10

BaJKHblM SIBJllleTClI paC'IeT

OT:1H'IHlI,

OH Ha6n.IO.aaCTClI

HHBCHTapll,

Ha

C YHaCJ1e.aOBaHHoii. Tpa,LlHUHeii..

CTaJJJJH30BaTbClI.

npyr

H

CO-

aHrarOJlln-

y .1eMKOB) npllHopOBIHb-

nCpCHI1MaHHC

HaplILl,a

C KaraHY1eM Ha calIlIX

,1leCTBa, pll)f(ellbe
CTax

(opynIlH,

3Ha'laeT

HblM 06pal0'vl

06paluy.

KyJ1bTYPHOi1 ananraUHl1.

n

'£acTcii.

B01HIIKHOBeHI1C

06pll,'lbr

laMeTHalI

CJJHWKOM ornl1'£a;lIICb

Hnp.

naTpHOTH1~1,

CKOTa, 06bl'laii.

H nCKCI1Ke, r.ae n06C)f(L1aIOT ueHTpanbHO-nOJlbCKHe

HOWCHl1l1 HeKOTophlX
HeKOTopblX

Bblnac

B palHblX

BlaH~lonO.\lOWH

HC'IelHOBCHHe

cOUHa.ąbHO:\1y

3,lCMeHTOB

<pop Max

OUCHKII; 6) B 06MCHe CO,LlCpJKaHHlIlI KyJlbTypHblX

11 n0J1e3HbIMH,

BO BblWHBaJJblllHua

n.), laTCM

KOpHCnJlo.aOB 11 T.

Ha nO'£Ee palHoro

OTHoweHHlIX

OHI1 npH06peTanli

npOllB.ll1CTClI
MC:THbIH

B palHblX

a TaK)I(C CIIJlbHO Bblpa)f(eHHa51. TeHLlCHU.HlI (OC06CHliO
{;1I BO Bcex

'uCpCBHC o6pal0Ba,lacb

co CBOIlM MeCTO)f(HTCnbCTBOM, 'no

6bL1H

a.IJb>1O ilPyroii.

H3MeHlIIOWHMClI

3JJeMeHTOM:

TaK)I(C c HaM

JIII'l110CTbJO.

H caMO yMeHHe

113MeJleHI1K>; 3aTO

Bblp~)I(eHllble

H3MeHlIIJaCb

MaCTep,

KOTOpblit

LlcnaTb

HX <popMa,
6blJ!

CTe)f(KH 6b1"'H

HJ111 MOTHBbl

H KOH-

UBeT, npl!MeHeHl1e

KaJK,Ublli pa3

l1H,'lHBllJlY-

846

847

BAH,QA

HOCT

li nepeMeH,

KaKHC npOH10WJTIł D 3TOll c<pcpc Ha npOTlllKCHHH J 945--1960 r. r. ABTop

B CBOCMCTaThC nplłHllJT BO BHIiMaHIiC He TOJThKOnpOIIecc
MATEPMAJlhI

rIO

BODPOCY

KPECTh5IHCKOro

HA'3bIBAEMOM

X035I11CTBA

"bOPhI

B PA110HE,

Ha

TCppHTOpHH ClB<:po-1ana,!\Horo

DOJ(raJlbSl

KyJIbTyphI AepCBHłI Dpa'Ic,

li BCPXHCM OpaBbl

3<lJlClKlI, no1;;;"'HbIC Jlyra,

npocTHpacTclI
B COCTaB

JICC, Y'mCTKH naXOTHblX nOJlCH

łI 3CMJlłI, HCrO,Ll,llUlcl1ClI
,!J;Jlll 06pa60TKIf.
TCMOH HaCTOllUlCIł CTaTbH lIBJIllCTClI KpCCThSlHCK<lll3KOHOMHKa l3 "Dopax",
OpaBa.

B 06CHX ynoMllHyTblX

HOCTbIO. 3a

J(epeBHllX -

<jJOpMbl nOCJTC BTOpOM MJolpOBOH.BoiiHbI

bOpbI

Ii
1:-

r

llBJIlllOTCll KOJIJTeKTHBHOH
c06cTBeH-

C06CTBCHHOCTIi Ka3Hbl -

C06CTBCHHOCTblOTaK Ha3blBaCMblX "yp6apon",

I

DOPbl

pc.

lIBJlSlIOTClI

T. CCTh X0311licTBeHHblx TOBapłlweCTB,

B HaCTOllWee BpeMll B Ka'IecTBe rrpOJ(OJIlKCHłlllKOJTJTCKTHBHOIł
c06CTBeH-

1848 rOAY KpcnOCTHbIX KpCCThllH. KpoMc

HOCTH oCBo6olKAeHHbIX B
CTBeHHOCTHB bopax

łlMeeTCll KOJIJIeKTłlBHall co6cTBeHHocTb

co6cpBeHHOCTh.

(J>łl3Horpa<jJWlecKłlM xapaKTep

yp6apcKoit

OT,!J;eJTbHblX
llawcH,

IOUlI1XCll caMOCTOllTeJlbHhfMI1 X01JlHCTBeHHhIMlł eAJolHllilaMH, a
Hall

Haxo-

,!\CpCBCHbJI6J10HKa H XłllKHC, B npOBHHUlfl1

HCKJTIO'IeHJoleM
He6oJThIllOM, B03HJolKllIerl JIJollllb BCJTC,!\CTBHe
arpapHOM

cywecTBylOwłlX

co6llBJTll-

TaKlKC HHAłlBłlAyaJIb-

H cnCUH¢H\ICCI\l1e OC06C~HOCTH,

KOTophle CB:3 ~HhI C co6CTBeHHOCTblO HMCIOT pCIllalOUlce

BJIlUlHHe Ha cnoco6

BaHHlI OTACJlbHbIMH 3eMJlebHblMH Y'IaCTKaMli B bopax.

B HX llpe,!J;e,lax BeAyTcll HJII1

nOJlb30-

BCJlHCb B HCA:··JlCKOMnpOWJTOM CJTCAylOUII!CBHAhI X0311i1cTBa: 1. 3KCI1JTOa;au:III Top<pa,

2. nacTywccKO-3CMJle,llCJTb'ICCKOCX0311llCTBO, 3. BhllIac OBCll, 4. JTCCHOeX0111IłCTBO.
TeMoli
yp6apoB

CTaThH lIBJllllOTCll Tpl!

I1CpBhlX pOAa X031IikTBa.

MHoro

Ha

OCflOBaHIHl apXHBa

(JTHTCpaTypa no 3TOMY rrpcAMeTy nO'ITH HC CYUICCTBYCT)
11 nOJTCBhIXpa3BCAOK

aBTOp cxapaKTcp1130BaJT TCXHHKypa60T
MeCTa

I! IOpHAH'ICCKHCHOpMhI 3KCI1JTOaTaUHHTOp¢:t.

rrOCBllwCHO naCTbIpCKO-3eMJTCACJThąCCKOMY
X0311lrCTBYB £'opax,

pCCHOMy C TO'lKH 3peHłllI
BhlweynoMllHyToil:

coxpaHHBllIHXClI

TCppHTOpHIł.

Dpo6JTeMa

B CB1I311C ,!J;eMorpa<plł'leCKIłMH 4laKTopaMI!

HHTC-

apxaHąCCKHX CHCTCM X0311HHHąaHHlI Ha
ncpCMCUlCHlIll rpaHHUbl

CeJTbCKOro X0311IłCTBa B npOBHHUHIł OpaBa,

OTC'ynJTCHlrc ero

pacnpocTpaHcHilll

C B!.I,!\BliHYTbIXn03HUIlH

COCTaBJIlICToCllomIylO

3a,ll3'1Y ynOMlIHyTolł

TeppHTOpHli.
JI,QBHrA

TIABHOBCKA

COIU1AHhHO-KYHhTYPHhIE

HaCTOlIWall

DEPEMEHbI

B MHHMl(KOM

DPAt-IE

CTaTblI

DOBETE

B HH)KHECJ1HE3CK0I1
B

1945-1960

llBJTlleTCs! KpaTKHM COAeplK'lHlleM

r. r.

o6WllpHoro

)J.eCKoro Tpy,!\a rrOA Ha3BaHHCM "HHlKHCCHJTe3CKaSl,!\epCBHll Dpaąe,
'Ie,

B

1945-1960

r.

r.",

a)lanTal\HH

nOCDllUlcHHOro cOBoKynHocTłI

aBTOp npC)lCTaBłlJI Becb MeXaHJol3MrrcpeMCH, BMeCTCC <\JaKTO-

,QEPEBHE

3THorpaljJlł-

B MJiJlHIIKOM yC3-

npOOJTeM KyJTbTypbl AcpeBHIl

H HHTerpaIIHH 6blcrpee

Bccro

npOllBJTlIJTClIB 06.laCTlI

MaTepHaJlbHOM KyJTb-

TYPbl, B CB1I3Hc 3KOH0!\1Ił'leCKIiMHHylKAaMłI ncpeCeJleHIICB, a 3Ha'I1UCJTbHO MC;:rJTCHHC6
B 06JIaCTH COl\J-laJlbHOIł J-l ,nyXOBOMKyJlbTyphl,
CTpOro

,!J;llUlllXClll3 a,Ll,MHHHcTpaTHBHbIXrpaHHuax

HO TaKlKC H npOl\ecc

paMH, KOTOpbIMJ-l3TH ncpeMCHb[ 6hlJTll 06yCJlOD.1CHbf. OH KOHCTaTHpOBaJT,'ITO npouecc

KOMnJlCKCyro,!\HH, Jla3hlBaCMblX MCCTHblMłl lKłlTCJIllMłl "bOpbl",

KOTOpblX BXO,Ll,llTTOP¢/IHblC

npHMcHcHHlI rrpJ1lW10rO Ha-

3KOHOMlI'IeCKOIłH KyJlbTYPHOH cpe)le,

HHTcrpaUHH, KOTOphlH CUle npO)lO.lfKaeTClI. KpOMe O11l1CaHHlICOBpCMCHHoro COCTOllHłlll

OPABCKE"

KpaTKOC cOJ(Cp)f\UHHC

06WHpHblli

CCJTCHHlIK reorpa¢liąeCKOH,

nplłcnOC06JlCHHll

nepece.~eHueB

rAe HC 6bl.10

K HOBOH cpe)lc.

HC06XO)lIłMOCTH TaK 6b{-

849

848
JADWIGA

KCCHARSKA

RESEARCHES

0:;-; COASTAL COLLECTIVE
KASHUBIAN
PROVINCE

FISHING

IN THE

?>Iethods and results of investigations.
The ethnographic
literature,
both Polish
and German
one, was
dealing in the XIX th and in the £irst quarter
o'f the XX th century
with the problems
of collective fishing only on marge of a historic~l
and economic or ethnographic
and geographic set of problems. Witness
to that bear the works of H. Golębiowski, F. Lorentz, A. Fischer, T. LehrSplawiński,
J. Seeger,
Girth,
A. SelL H. WUnsche, S. RUhle and
B. BeneckL
Above works take account at most of one of the forms 'of collective
fishing
-the
so called mashoperie
(Dutch: matschapij
_ society, company) passing over in silence the question of collective boat fishing. What
is more, we find in those works erroneous ideas about mashoperies which
are considered as communistic
associations,
hardened
in their organization form.
Research works initiated by Łódź ethnographers
in 1947-1960 aimed
to learn
the fundamental
organization
prineiples
applied
in coastal
fishing frem the end of the XIX th century to the present tine.
The methods and the range of ethnographic
researches
were undergoing numerous modifications
as the region was becoming better known.
The. investigations
embraced the Baltic coast from Gdańsk up to Łeba,
speCIal attention
being paid to the peninsula
of Hel. For comparative
purposes investigations
have been carried out in 1960 on the island of
Rugia.
Penetration
researches
have determined
the contemporary
range of
mashoperies
and the general set of research problems, which was afterwards widened during stationary
investigations
carried out in Karwia,
Kuźnica, Chałupy, Rewa and Chłapowo.
The problems of stationary
investigations
were adapted to concrete
economic and social conditions
of particular
hamlets.
In Karwia,
for
instance, which is a mixed village ·)f fishermen and farmers, the researches concerned the economic collabc,ration
between fishermen
and farmers and the queestion of mashoperies
fishing by means of trail nets.
In Kuźnica, on the peninsula of Hel. the history of mashoperies
fishing
eals has been studied. In addition to problems characteristic
for a certain
hamlet, in all villages investigations
were carried out concerning organization pdnciples
of collective
fishing, on base of the same question
sheet. Instationary
re5earch work two basic investigation
metods were
fully applied: observation,
the latter being carried out with all fisher-

men of a given village. The material
collected in this way has been
elaborated
and made apparent
in tables ilustrating:
professional
Curricula of particular
fisherman,
history of particular
collectives
and for
a certain period-history
of fishing in villages where inwestigation
have
been carried out.
The researches revealed that the collective fishing in the Kashubian
Province makes its appearance at presel1t time mainly in form of mashaperies for fishing by means of nets called żaki, trail nets, and for boat
fishing. During the investigations
scmecharacteristic
features
of these
teams have been determined; it has beenalso stated that then here are eSsential differences
as to organization
principles of those teams from fishermen's villages. Above differences concern mainly the status of the skipper
i. e. the chief of the fishing team, the recruitment
of the merabers of
the team, their rights and duties, as well as the principles
of the
partition
of the gain. The researches
revealed
furthermore
that the
organization
of collective· fishing is very elastic and does not have strict
rules
rigorously
applied
in all circumstances.
When necessary,
the
fishing teams unite or part. The smallest indivisible component part of
all fishing teams is a three-hand-crew
of a boat.
The researches
of the Etnography
Department
in Lodź refuted the
very popular
view in the ethnographic
Iiteratureas
to the 'seasonal
and unstable
character
of the fishing teams, because the question
of
their durability
even for several generations
was influenced
by kinship
Jinks, common exploitation
ci the fishing ar€a (called ton) and fishing
tackle possessed or used in common (boats and nets).
Changes in the organization
of the inshore fishery take place now
under the influence of the developing deep-sea cutter fishing. The process of modifications
affects thee basic organization
principles
of the
teams, changes their structure
and function keeping in the meanwhile
some ancient forms of collective work.

WIESŁAW
STUDIES

BIEŃKOWSKI
OF FOLK CULTURE IN THE REGION OF SŁUPSK
BY CHRISTOPHER
MRONGOVIUS

IN 1826,

The national and culturd
problems in West Pomerania
at the end
of the XVIII th century. The increasing
Germaniz,ation
of the Cashubians, who at that time constituted
the majority of the population. The
number and territory ci the Cashub:ans about 1800. Christopher
Celestin
Mrongovius
(1764-1855), his pedagogic
and scientific
activity
(1exicor:raphic and grammatic
works). Mrongovius
initiative
on investigations
51 -

..Lud".

t. XLIX

850

·851

of folk culture and Cashubian
dialect. The copy-print
of these i!1vestigations in Russia (A. Syskoff N. Rumianceff
1825) and in Germany.
Mrongovius
and the Society for Pomeranian's
and the Antiquity's
History at Szczecin. Mrongovius
corresondence
with the President
of the
Province J. A. v. Sack in January
1826. The programme
of investigations
on Cashubians'
culture during Mrongovius'
travel in Summer 1826.
The area of the investigations:
the villages
Cecenowo
and Główczyce
(in the region of Słupsk), inhabited
by the Cashubian
group named at
that time "Kabatki".
The collaboration
with the pastors
Lorek and
Koberstein.
Pastor Lorek and his work upon the ethnography
of the
Cashubians.
The results
and the significance
of Mrongovius'
journey.
The general evaluation
of Mrongovius' works upon the Cashubian culture
and dialect.

WALERY

SOBISIAK
SUMMARY

The author of the present paper tried to make a brief synthesis
of
the most important
problems
concerning
the development
of teals and
of weaving technique
in Western Pomerania
in comparison
with other
countries
of the Baltic sea basin. The point of issue in the author's
report is the problem
of raw materials
connected
with the cultivation
of flax and hem and raising of sheep. Next comes the description
of
the preliminary
treatment
of fibriform
plants and wool. After this, the
author deals with the problem of spinning and finaliy with the weaving
of linen and cloth. The analysis of weaving
problems
of that region
has been carried out in comparison
with the situation
in countries
of
the Baltic sea basin, i. e. in Norway, Sweden, Finland,
in the Soviet
Republics
of Estonia, Latvia and Lithuanb,
in Mazovia, Warmia, Germany
(Mecklenburg
and Schleswig-Holstein)
and Denmark
because
Western Pomerania
is a kind of section of a more vast territory
characterized
by numerous
common features, both in the line of cultivation
and in processing and production
of ready-made
articles.
At the present moment the weaving in Western Pomerania
and in
the remaining
countries
of the Baltic
sea basin
is in process
of
extinction.
Hand spindles, spinning wheels and weaving workshops
are
still working' here and there but those are only sporadic isolated cases Which
have no influence upon the quickly progressing
decay. That is ",hy the
base for conclusions in this paper was the present state of folk weaving.
In further sequence previous social and economic conditions
have been
dealt with.

As result of the analysis made it has been stated that the weaving
handicraft
is very conservative
in respect of production,
the example of
it being, as already
mentioned,
archaic
tools and primitive
means of
working applied up to the ores nt day. These to o Is arc being used first
thing because their usage was conditioned
by the existing
social and
economic situation.
Signs of technical progress stated in various historical
periods e. g.
in the domain of production means (application of an iro:1 comb, spinning
wheel, reel etc), penetrated
in the everyday practice of the rural population with great delay. A compJrative
analysis of the weaving technique
in Western Pomerania
has revealed its cultural links with the remaining
cf the Baltic sea basin; above links penetrated
by d~fferent routes £rem
south to n8rth or vice versa. In spite of the fact that Pomerania
has been
influenced
by southern regions, some specific cultural features,
common
with Baltic countries,
remained
b. the province,
being only slightly
deformed
by inf1u~nces coming from territories
more distant from the
sea. Among tools which are commonly used all over the territory
investigated, the following ought to be ranked:
brakes, scutchers,
swingIes,
brushes for hackling flax, hand and bench cards, distaffs,
and spindle
whorls, spinning g:ars with a tuldg,? at the bottom part. In new economic and social cOI:;ditions the former producers
of yarn and textiles
turned at the present
time almost exlusively
to raw material
manuf'lcturing.
I

i

i

'.

THE PIO::\EEH

PERIOD

IN WEST POMERANIA

Summary
The pi:necr
period is the name giVen by the authon:ss
tJ tł:e first
m:mths of crf.·anizatien
settlement
work; in the ale1 of RecJn1uered
territ[:ries
before that area has passed ur.der the Polish administratbn
ar;~orJing ts the P.:tsdam treaty from the 2 nd August 1945. During that
time the distinct model (an ideal sam)le) of a pioneer of the Reco!lquered
territul-ies has bC2n formed: furthermore,
ab8ve m8cel has b cen determined and fixed by the press ci that time and by the documentati Jn of th0
sscLl1 organiz.stions.
The authoress
differentiates
the following pioneer
groups: workmen of forced labour and persons returning from the GermaIl
Reich, settlers from the previous b::rder areas, teams of delegates
and
patron'lge
teams. The ehan:.cteristie
features
ef tEase gLUpS are at the
same time a dem :;nstrati:m er an average m Jcel of a pion2er enc Juntcred
in migration
and settlement
campains
on the Reconquered
Tcrrit~ries_.

852

853

Another subject of sociologic analysis were the chosen s::lcial institutions
which have begun their activities in. the pioneer period, for instance:
administrative
bodies, security
and political agencies, educational
and
scholarly
institutions
and establishments
with an ec :nomic character
(enterprises,
plants). The authoress p:ints to the specific work conditions
of those institutions
and emphasizes
two charac:eristic
phen:mena:
l) adoption by many an instituUcn of such various functions which are not
in the program of their normal activities and cJmpetence, 2) initiation by
particular
bodies of many various additional occupations which did not
belong to their official duties. Very typical for that period were aIs) frequent changes of professians
(taking on work in the above provinces in
quite a different line than the learnt profession). The risk of venturin~
pioneer life wes mainly taken by young people with initiative, this having
had 13ter an influence up:n the dyn3mism of the social and cultur3l life
in that area and aIs:> up~n the specific demographic
pr,)cess with its
exceptionally
high increase of ;:lopulation.

ZDZISLA W BATOROWICZ
DIE

SOZIAL-WIRTSCHAFTLICHE
LAGE IN DER
KASCHUBISCHEN
KUSTENFISCHEREI

T h ee s e n.
1. Der Kreis Puck ste11t ein Gebiet mit der grossten Anzahl von
Kahnfischern
dar.
2. Die Fischer aIs Berufsgruppe
mit folgenden gemeinsame\1 Merkmalen, die sich aus Folgendem ergeben: aus der isolierten Lage ihrer
Wohnstatten,
aus dem Mangel an Kontakten
in der Vergangenheit
mit
der Bevolkerung
des naheren
und weiteren
Hinterlandes,
aus der
Anhanglicheit
an ihren Beruf und inrer Siedlungsstetigkeit,aus
del'
geringen Wanderbewegung
sowie au~ den spezifischen
Sitten-und
Produktionsgebrauchen
in der Klistenfischerei.
3. Auf Grund von Untersuchungen
hinsichWch: der territorialen
und
beruflichen
Herkunft;·· der ...Migrationen
und des Alters der ,Fischer, die
in einer Reihe von Dorfern (Hel, Jastarnia-Bór,
Kuźnica, Chałupy, Władysławowo
(Wielka
Wieś), Karwia,
Swarzewo,
Osłonino,
Machlniki)
unternommen
wurden, wurde folgendes festgestellt:
a) an der AltkUste (ir.:n Gebiete des helltigen Kreises. Puck) leben
Fischer autochthonischer
Herkunft;
in den -Dorfern
der Halbinsel
(mit
Ausnal.1me von Hel) und an der Pucker Bucht machen sie 98--100% a11eI'
Ka!lnfischer ans; nul' in Hel, wo die Zahl del' Kahnfischer
gering ist (5).

machen die alten Siedler 87,5%
aU5. Ahnliche Ziffern erhalten wir fUr
die Kutterfischer
(64,7-100%).
Eine Erganzung
obgenannter
Angaben
bilden die Untersuchungen
liber die Wohnorte del' Fischer im Jahre 1939, die zeigten, dass 98,7°/.
der Fischer (in Hel 35,5%)
eine standige ortsgebundene
Gruppe darstellen.
b) Ahnlich
lauten
die Ziffern,
die die territoriale
Herkunft
del'
Vat e r der jetzigen Kahnfischer
betreffen
(B8-l000/0
wurden
in den
Dorfern geboren, die heute von den Sahnen bewohnt sind); die gegenstandlichen
Ziffern der Kutterfischer
lauten 91,6-100%,
auf Hel 66,3%,
in Władysławowo 72,6%, in Karwia 75%.
Nach Felderhebungen,
sowie der Grundblicher
kann man feststellen,
dass die Vorfahren der heutigen kaschubischen
Fischer schon im 'lorigen
Jahrhundert
in diesem Gebiete sesshaft waren. Neuankammlinge
sind
selten.
c) Die
einheimische
Herkunft
der
Kahnfischer
ist
einheitlich
(87,::-100%). Bei den Kutternfischern
ist die Situation anders, fast liber
die Ha1fte der Fischer stammt aus anderen Berufen.
d) In den Darfern der Halbinsel Hel stammen die meisten Fischerfrauen
aus Fischerfami1ien
(80-87,7"/0). In Siedlungen,
die nicht ausse:hlies[,lich Fischersiedlungen
sind, sind die Ziffern niedriger.
e) Nach dem Kriege waren Migrationsbewegungen
in Władysławowo
und Hel ziemlich haufig. In den librigen Fischersiedlungen
und Siedlungen gemischten Charakters
waren die Migrationen geringer und betrafen
'lor allem nicht Fischerfamilien.
f) Nach dem Obengenannten
konnen wir von einer Geschlossenheit
und Einheitlichkeit
der kaschubischen
Fischergruppe,
von ihrer reichkaltigen Tradition und Berufsliebe
sprechen.
g) Die Altersstufe
der Kahnfischer
nach dem Stande
1959 gestaltet
sich nicht besonders
gUnstig (l/a liber 60 Jahre, 9,7% bis 30
Jahre). Glinstiger gestaltet sich die Alterstufe bei den Kultterfischern.
4. Die gleichbleibende
Produktionslage
der frliheren
Kahnfischerei
ist ein Resultat
des langsamen
Entwicklungstempos
der Technik und
der s.pezifischen sozialen Verhaltnisse.
5. Der Einfluss verschiedener
Umstande, 'lor aIlem die Entwicklung
der Hochseefischerei
auf die berufliche Struktur
del' am Meere lebenden
Bevolkerung
- der Fischerdbrfer,
'lor aIlem in den letzten 10 Jahren.
6. Das Anziehende
der Kahnfischerei
bei der alteren wie jlingeren
Generation
und ihre Ursachen;
das prozentuelle
Verhaltnis
der Kutterund Kahnfischer
frliher und jetzt, der Abfluss der Kahnfischer
in andere
Gebiete der Seewirtschaft.
Anteil der Jugend an der Kahn-und
Kutterfischerei (63,3Ih nimmt Anteil an der Kahnu n d Kutterfischerei,
nur
(25,6% an der Kahnfischerei).
7. Die Rolle der kollektiven
Zusammenarbeit
in der technischen

f
854

855

Entwicklung
del' Ki.istenfischerei.
Ein Versuch
auf pheoretischem
und
praktischen
Wege eine Beurteilung
der Maschoperie
vom sozialen und
wirtschaftlichen
Punkte a us gesehen zu geben.
8. Probleme
betreffend
den Wcchsel von Produktionsmethoden
in
kleinen und grossen kollektiven
Gruppen
von der Proletar.'qierung
und
Kleinkapitalwirtschaft
der Kiistenund Hochseefischerel
aus gesehen.

MIKOŁAJ

LATUCH

EXTERIOR
MIGRATIONS
IN POMORZE ZACHODNIE
IN 1955-1959,
CHANGES BOUNDED WITH IT AND SOME PROBLEMS OF
ADAPTATION
OF REPATRIANTS
TO NEW CONDITIONS
The authel' begins with the thesis that the history of the actualpopulation
1) structure
of the groups of population
settled
in Pomorze
Zachodnie.
2) Migration movements
in the p=riod of 1955-1959.
3) Some results
of the enquire investigations
provided by the Institute for Social Economy (Instytut
Gospodarstwa
Społecznego) from the
period of 1955-1958.
As a basis for the actual analysis, the latter results were mainly
taken, and in particular,
the problems
as follows:
a) factors ;01' migra tionprocesses
of repatriant
and of their accOmodation to the new environment,
b) differences
in the age and sex structure
of the pepulation
in
Pomorze Zachodnie and of the repatriants
in particular,
c) structure
of the repatriants'
families, their links with the native
and foreign countries
as well as the social and professional
structures
taken with the changes registered after settlement
in Pomorze Zachodnie,
d) other problems
of the repatriation.
ThE author begins with the thesis that the history of the actu3l p:Jpulatien ill Pomorze Z2chodnie is a result of the migntien
movements related
to this region. The actu3.1 population
there, is of migration
origin. It
consists of the following proportions:
210
are people resettled
from the
other regions, 28 per cent - repatriants
coming from territories
outside
the Polish borders,
reemigrants
including,
and, 6 per cent only the
native population.
Each of these groups was of different demographic,
social and professional structure.
It is elear from the analysis, that in 1950-1955 only a vo.ry little
m!'gration movement could b= stated. A greater exterior migration movement has takcn place in 1955-1959. As tJ its qU:J.ntity there
was

a full compensation,
but the tendencies of settlement
\vere opposite one
to another. The emigration
was carried out at the expense of leaving
villages and its basic purpose was the "action to unite families".
The
emigration
on that territory
has touched about 17 per cent of the total
amount of he repatriants
who have come to Poland. The greatest part
of the settlement
action was registered
in cities and small towns.
Furthermore,
the author
deals with he last wave of immigrants
who have settled in Pomorze Zachodnie. The article gives characteristics
of such immigration
movement, and of its demographic
and professional
structure.
All relative changes are also described in the paper as well
as processes of accomodation
to the new environment.
The conclusions
are based on the results of the enquiry investigations covering 1097 families in 179 administrative
localities in the following regions: Gryfice, Stargard Szczeciński, Szczecinek and Słupsk.
In the present
article all problems
are dealt with that, according
to the author's opinion, are connected
with the integration
processes,
Of course, the integration
of the last part of immigrants
has begun
but very recently.
The analysis of enquiries has proved that the majority of the families considers its 'settlement
in Pomorze Zachodnie to be a satisfactory
and the immigrants
do not want to change the place. The analysis
made by he author is based on a considerable
quantity
·01' statistical
tables.

SUMMARY
Outline of the folk culture
state of the native population
in the
c('nl.1'"I-( astern part of the Zlotow district, Province of Koszalin. (Recapitulation
of the material
gathered
on base of a collective investigation
l. Intrcduction
- 1\1. Znamierowska
Priifferowa
(p. 359). The collective of workers
of the Ethnographic
Museum in Toruń and the chair
of Ethnography,
N. Copernicus
University
in Toruń, have gathered
in
1960 in the area materials
illustrating
the remaining
relics of LIk culture still preserved
in the territory
which passed considerable
urbanization).
2. Geographic
environment
of the Krajna
Złotowska
District
Ił. Kukicr (p. 361). Topography
of the territory.
Ethnic and ethnonimie
groups).
3. Some demographic
preblems
of the Krajna
Zlotowska
District
:-1. Kukier (p. 365). (History. Colonization
and social-economic
precesses).
4. Gathering
K. Sklodowska-Antcniewicz
(p. 368). Collection of

856
vegetable
collection

857
crops with application
of bird eggs etc).

5. Hunting
tools).

-

of a comb

K. Skłcdowska-Antoniewicz

tool for

gathering

(p. 369). Primitive

berries,

JOZEF

game

SURVEY

6. Fishing - M. Znamierowska-PrUfferowa
(p. 370). Primitive means
of fishing and contemporary
fishing tools).
7. Raising of cattele - K. Skłodowska-Antonowicz
(p. 372). Traditional shepherding
and animal calls).
8. Wild bees' honey collection and apiculture
- M. ZnamierowskaPrUfferowa (p. 374). Traces of beekeeping, str,aw beehives.
9. Raising of crops - M. Pieciukiewicz (p. 376). (Traditional technique
of cultivation).
10. Food preparation
and its keeping. M. Polakiewicz (p. 382). (Traditional dishes known within living memory. Cooking on open fire, backing
in ashes, various characteristic
forms of butter-dishes).
11. Transport
and land communication
- K. Skłodowska Antonowicz
(p. 387). (Old team and traditionalmeans
of transport
for the most part
non-existing
any longer).
12. Wheelwrite craft and cooperage - M. Polak:ewicz (p. 389). (Almost
a total decay of the primitive workshops. There still exists a traditional
cooper's workshop in Złoczow).
13. Basketry. - M. Znamierowska-PrUfferowa
(p. 390). (Existing forms
of traditional
basketry).
14. Weaving and folk costume - H. Mikułowsk:t
(p. 391). (Wea';;in<;
traditions existing up to the last war, The folk costume quite disapeared).
1.'1. Architecture
- F. Klonowski (p. 393). Rafter con;tructions
and
buildings
on pillars
(with door-bolts
and others, still existing in the
region).
16. Miscellanea
(Interior
of a hutch and other items). M. Znamie1'0wska-PrUfferowa
(p. 397). (Furniture
and folk household effects, especiallv painted trunks, carvings toys, etc).
17. Rites by child-birth
- R. Kukier (p. 400). (Treatment
c:mnected
with the birth of a child and protection against evil).
18. Wedding customs - R. Kukier (p. 402). IMatchcnaking, groomsmen's speeches, wedding train, wedding dress, wedding feast, ceremony
of putting the cap on the bride at her wedding).
19. Funerary rites - M. Pieciukiewicz
(p. 407). Presages, souls of the
dead, farewell ceremonies etc).
20. Annual ordinances and rites - K. Skłodowska-Antonowicz
(p. 410).
(Annual ceremony cycle. Forebodings and magic practices).
21. Dances - R. Lange (p. 412). (Dances known by hearsay. Musie
band and instruments).

BURSZTA
AND

PROSPECTS
OF ETHNOGRAPHIC
IN WESTERN POMERANIA

INVESTIGATIONS

SUMMARY
There are two different
problems
in the ethnography
of Western
P:>merania
one of them being the complex of the ancient autochtonie
folk cultu;e, the relics of which are still existing in the eastern confines
of Pomerania,
and the second one, the modern
ethnographic
reality
developing in result of post-war Polish colonization and cultural adaptation of various groups of settlers.
Out of the problems of the ancient folk culture in Western Pomerania one of the most important
scientific achievements
is the stated fact
of existance
of several territories
and cultural
regions. This has been
observed by W. Pessler and worked out by R. Holsten, W. Borchers,
K. Kaiser and 'others. The whole Pomerania
is composed of three zones:
Pomerania
beyond the river OdeI', up to the river Wkra and Zarowa
(former German term- Vorpo.mmern) Middle Pomerania
up io the river
Parsęta
and Lower Pomerania
up te Łeba. Above thres zones can be
in their turn divided into two latitudinal
areas: a coastal belt (Klistengebiet) end an inner belt (Binn'enland). In the first one piscatoriel culture
prevails, in the second agriculture
has the upper hand. Within the range
of those zones one can speak of cultural regions. They came into being
as result of various factors: geographic, economic (fisheryand
agriculture), of settlement
(influence of ethnically
different groups of settlers)
of different
social and economic position
(monastic
and knight's
fee
villages) etc.
German scientists as a rule did not notice the influence of the Slav
substratum
upon those regional diffErentiations.
Polish science aims to
take into account the acting of all factors and among others also the
importance
of the Slav substratum,
and evaluates in a different way the
essence of the Germanization
process than it has been preached by oldtime German scholars. On this base the Polish science has carried out
detailed investigations
of the ancient Slav tribal system and of the Germanization
process. Here ought to be quoted research works of 'l'. LehrSpławiński,
G. Labuda, K. Slaski and alii. The Polish Ethnography
has
initiated minute investigations
of particular
cultural phenomena in order
to draw conclusions
from the form of separate
elements
(which are
often but scarce relics) as to the Slav culture of that region and as to
the ethnic origin of separate
waves of settlers
which took up their
quarters
in Pomerania
on a Slav suostratum.

858
Thus, the researches
in the line of folk architecture
concern the
genesis of several types of houses: the "pyrzycki"
house (markisches
Dielenhaus)
in the coastal belt a type originating
from the Lower
Saxon house, the house with a wide frontal part and a rectangular
yard,
and the Slovinian house. In the south we find also a narrow-faced
house
with a porch. The German scientists claim an exclusive German genesis
of these types of houses. Polish scholars (A. Dobrowolska, B. Stelmachowska, Z. Radacki and T. Wróblewski) see in them also distinct Dutch Friesic and Slav-Polish
influence. They pay attentioll
to the fo.ct that
the type of houses found in Western Pomerania
are types produced on
place by combining several architectionic
conceptions, among others also
the oldest one- the native Slav.
In West-Pomeranian
schooner
building
(works
of T. Delimat
and H. Wilczewski) one can state the appearanceof
such bOClts only,
which existed in that land already in the Slav period.
The national
dress has been also differentiated
in the same way
as architecture,
every region having practically
its own costume (the
Pyrzyce, Rugia, Jamno and Kashubian
dress). The German ethr!Ography
admitted
the existance
of Slav elements only in the Kashubian
dress.
Polish ethnography
(researches
of B. Stelmachowska
and especially of
A. Dobrowolska)
has discovered in different regions ancient, lOcal types
of dresses of Slav origin and some relics in the women's an j men's
garments
(linen white mourning
shcet with heed- gear called czołko
and podgębnik,
a kerchief roll carried under the arm (Regenrolle) as
well as a man's shirt worn as a blouse "na wypust"). The territorial
range of those garments was practically
similar to the ancient range of
Slav colonization which is a proof of the Slav influence upon the dresses
in that area.
The same phenomena
exist in the folklore of Western Pomerania.
Here also, together
with various
influences
of different
epJchs
and
historical
styles
(Middle
Ages, Renaissance,
Baroque),
middle-class
and military
fashion,
Polish
ethnographic
investigations
reveal
quite
;,J.
number of cultural
analogies of this territory
with other Slav and
Polish regions. This problem,
same as problems
previously
mentioned
requests further
examination.
The section of social and spiritual culture is not sufficieniJy investigated by the Polish ethnography.
The German ethnography
has accumulated in this question a vast literature
concerning
habits and family
rites, annual ordinances,
fairy tal'2.'>, stories, leger-ds, proverbs,
dances
and folk music but has seldom acknowledged
their Slav origin and,
what is more, only if this influence cOl1cerned the eastern area, whereas
in the customs and habits and in the collections of folk literature
of
the whole Pomerania,
numerous Slav clues are met with. Scholars have

T

85~
here

a vast field of work to reveal and to interpret
above material..
A survey of field investigations
having respect to aute,chton culture
shows that they are various and they originate from different
centres.
Most actively worked in this domain prof. dr B. Stelmachow,ka
who
died in 1956. She investigated
mainly the culture
of Slovinians
and
Kashubians.
Field investigations
are also carried out by museums. The
Museum of Szczecin made researches on means of transport
and architecture. The Ethnographic
Museum in Toruń, chief prof. dr Znamierow-ska-Pri.ifferowa,
is carrying investigations
in the district of Zlotów, which
;:oncern several problems_ The chair of Architecture
and Country planning, Polytechnical
School in Gdańsk, makes documentation
for folk
building in the territory
of the whole Pomerania.
The Polish Ethnographic
Society carries
out systematic
investigations
for the Polish
Ethnographic
Atlas.
Lately, systematic investigations
have been initiated.
They concerned the second set of eth :1ographic problems of Western
Pomerania,
viz, the fcrmation,
as result
of Polish post-war
colonization, of a new culture in the country, generated in processes of mutual
adaptation
of various groups of settlers.
In researches
organized
and
directed by prof. dr J. Burszta, on behalf of the Polish Ethnographic
Society aEcI under the patronage of the National Council of the Koszalin
Province, 13 participants
have been contributing
their share to the work.
Stationary
investigations
lasting a whole month covered six villages in
the district of Koszalin. Each of those villages has a different ethnographic :,tructure. In the village Labusz, for instance, there prevail settlers
from the Lublin and Kielce areas, in the village Mscice settlers from
the province of Poznań, in Iwięcin from the district of Wieluń, whereas
in Jamno no prevalence
whatsoever
could be stated; as to the village
of Wierciszewo, the most numerous pnd cultural settlers are immigrants
from territories
across the river Bug. In connection with such various.
ethnographic
structure
the cultural levelling within the range of particular villages mentioned above has also various forms presenting
a kind
of ethnographic
The results
would

synthesis.
oi' investigations

formulated

in a most concise

"ummary

be as follows:
1) The process
of social intesration
has been already
completely
achieved. Each village has a new country society with strong loc:ll bonds
constituted in many spheres: influence of the new type of a good farmer
local patriotism,
social bonds, neighbourly
link3 noticeable
in various
forms of mutual help (such as backing bred b/ turns, fe:1th2r pluckinc;,
common cattle pasture, customary
collaboration
by digging of potatoes
etc.), vanishing
of antagonisms
which have initially
arisen on base of
different
provenance
and cultural
distinctness:
and finally
a strong

860

861

tendency (most visible in the population
of the Lemki) to adapt oneself
in every re£pect to an average social type.
2) A very advanced
process (,f cultural
adaptation.
It is visible:
a) in a vanishing
of those cultural
elements {tools, inventory,
dresses,
ritual and customary
forms) which were catching
too much attention
and became the object of a negative
social opinion; b) in a mutual
exchange
of the ·c.ontentand
cultural elements Tec-ognized as necessary
and useful, e. g. mutual adoption of some elements in family rites (like,
for instance, wedding and funerary ones) annual ordinances,
in terminology and vocabulary
where Central Polish forms are prevailing,
in the
way of wearing some parts of garments (e. g. head kerchiefs) popularization of some tools and decline of some others, etc.
3) Generation of ·some new forms 'of customs and rites viz. the ISO
oalled "kuNgs" - namesday
sledge parties,
Xmas ordinances
(the so
called "Józef y" "Króle" "Wigilia,rze" etc.).
4) A very strong tendency of old beliefs to take root in new place:;
in a form of creeds, superstitions,
magic practices etc. and generation
of
new cla5s already linked with the dwelling.

BARBARA

BAZIELICH

MANUFACTURERS

OF CROSS
WORKING

EMBROIDERIES
TOOLS

AND THEIR

SUMMARY
In the research works and monographs
on embroideries
carried out
so far hardly any attention
was paid to their makers, because it was
not the man who was the subjectof
interest for the investigators
but
mainly his products. That is why it is difficult to speak today about the
embroideresses
and about their workshops.
In antiquity
and in Middle Ages embroideries
were manufactured
by serfs or by special master workers associated in guilds. Yet, on base
of oral tradition
it is known that women were also occupied te make
embroideries.
Queens, noblewomen,
bourgeoises and even peasant women
were also occupied to make embroideries.
Queens, noblewomen, bourgeoises and even peasant
women (within the framework
of their duties
towards the landlord because they could not work on their own account),
all were embroidering.
As to the latter, it was found that almost every
peasant
woman knew to embroider,
this being so because they acquired
that capacity together
with the old technique,
samples and means of

manufacture
by way of inherited
tradition.
That is why during the
period of serfage the word embroideress,
by which we understand
today
a specialist working to earn cne's living, was unknown in the country.
Embroideries
were manufactured
mainly in automn and in winter, it
being known that the girls learned from the elders: frem their gmndmother, mother or girl - friend during pasturage.
When canted cressstitch is applied the main thing is to calculate the threads of the tissuethen the sewing goes on, almost mechanically.
Toward the end of the XX th century the profession of the conutry
embroideress
began to crystallize.
Of great helJp were the school 'Where
fancy-w.)rk
has been launched,
professional
embroideresse5
working in
towns and convents where rich people have sent their daughters
to get
instructions
as well as the fact that poor, weak and lime women, unfit for
housework 'had to make their living somehow, the manufacturing
of
embroideries
being for them the best work.
It was paid for fancy-woork,
mainly in kind or by helping in housework, though many women embroidered
for their own use. They applied
special embroidery
patterns
or stencils which were so to say a certain
kind of framework
for their creative
possibilities
and an obligatory
canon in the assortment
of motifs. Such restraint
in the art of embroidery, sanctified
by tradition
and law was an ideal hinderance
in the
development
of conception and creative individuality.
The patterns
have also their history, by watching
it one can also
observe changes in embroideries
developin;
paraJlelly.
Yet, not all the
women made use of patterns.
The more capable of them, especially in
modem times, had their own conceptilOn,although
within the limits of
tradition. At the present time we know the names of many embroideresses and women which can embroider - every region where cross-stitch
embroydery
is met with has its own set of specialists in this line. Even
in other Slav countries the situation is the same, with the only exception that there (e. g. among the. Serbians,
Croatians,
Bulgarians
and
Slovaks) much traditional
embroidery
customs 'have been conserved.
At embroidery
work home made tissues and threads, mainly linen
ones were always used. It was not until the development
of industry
that une began to make an increasing usage of factory goods. Yet, one
has always chosen the adequate
thickness
of threads
and linen. Mor~
modern embroideries
are more differentiated
in this respect, besides th Ol
crossstich is bigger and often uneven and the threads are multicoloured.
One is working by means of a needle, usually of medi\lm thickness.
0ther tools a~e' seldom used, even hiid.ssors have no application.
- The present paper shows that technical utensils and the art to make
the stitches were ::lways somethin~
unchan~eable,
whereas
the mJtif5
and the composition
were elements
subject to changes:
their
form,

863

862
colo'ur; application
and meaning changed.
each time a different
individuality.

WANDA

Also the maker

changed

being

JOST

MATERIALS
CONCERNING
THE PROBLEM OF PEASA:'iT
ECONOMY IN THE REGION BORY ORA WSKIE
SUMMARY
On the territory
of north-western
Podhale
and Górna
Orawa
a vast complex is stretching called by the local population "Bory", above
complex being composed
of peateries,
soaked grounds,
woods, sectors
of arable fields and barrens.
The subject matter of the present paper is the peasant eC':Jnomy in
the Bory lying within
the administrative
confines
of the hamlets
Jabłonka
and Chyżne in the area of Orava. In both mentioned
haml2ts
the Bory Domplex is ,collective property. Except a small part, which came
into being not until the end of World War II, as result of c;grarian
reform, and which is the property
of the fisc -- the Bory complex is
the property
of so called "urbary",
i. e. economic societies existing now
a continuation
of a collective property of serfs to whom land was granted in 18'18. Besides this property of the urbary, there exists L1 the Bory
region a collective property
of particul:u
fields, as independent
economic
units, and individual
property.
Both the physiographic
character
and
the specific
peculiarities
connected
with
property
have a aeCISIve
influence upon the way in which separate earth sectors are beineg used
in Bory. In this complex the following kinds of economy are met with
or were met with till recently:
1. output of peat 2. shepherding
and agricultural
economy 3. pasturage of sheep 4. forestry.
The subject matter of that work are the three first kinds of economy. On base of archival material of the urbary (the literature
of that
. problem
is rather
non-existing)
'and of field investig"tions
the author
has given a characteristic
of the \vork technique
and the legai regulations connected with the output of peat. Much place has been devoted
to shepherding
and agricultural
economy in the region of BOfy, interesting because of the preserved
archaic systems of economy b the ab:Jve
mentioned
area. The problem of the displacemen t of the rural economy
range
in the province
of Orava, the withdrawing
of the agriculture
.frOm positions exposed in connection with demographic
factors compose
the maindilemma
of the aforesaid territory.
'

JADWIGA

PAWŁOWSKA

SOCIAL AND CULTURAL CHANGES IN THE LOWER SILESIAN
VILLAGE PRACZE, DISTRICT OF MILICZ IN 1945---1960
The present
work is a summary
of a big ethnographic
research
work entitled
"Lower Silesian"
village Pracze,
District
of Milicz in
1945~1960" dealing with all the problems of the culture in the country
and with changes which occured in this line during 1945-1960.
The authoress
took into account not only the adaptation
process of
the immigrated
settlers in respect to the geographic,
social an cultural
environment
but also the process of integration
which keeps going on.
Together
with a description
of the contemporary
culture of the village
of Pracze,
the authoress
reveals
the
whole
mechanism
of changes,
quoting the factors which have influenced
above transformations.
She
states that the process of adaptation
and integration
took the quickest
course in the domain of material
culture due to the ~~"'n()mic necessities of the immigrants
and was much slower in the sphere of social and
spiritual
culture
because
here there was no immediate
necessity
of
quick adaptation
to the new environment.

I:\DEKS

Aam;:: :\. 68:5
A1eksanclrowa
W .. -\.

OSOBOWY

Anonim

Baity

E. Ch.

Ba11net
B.
Baranowski

Chaloupecky
Chału!::>iński
Chamisso

701
696

Chmielewska
Chmielewski
Chmielińska

751

C~~SClS 700

Z.

T. 75;,

752

284

B. 142
S. 685
A.

500

D. 77, 81, 102

Chcdowiecki
Chybillski

J. B. leI

Batcrowicz

J. 789
V. 553
A.

108
1. 759.

I'3::;rt.olo~~~ de l~
Basedow

"LuDC'

t.

Ciszewski
fió2

W. 7ei!, no

Antoniewicz
Aztek

XLIX

A.

759,

760

M. 107
Csaplovies
J. 353
Czekano\Vski
J. 760, 769, 770,

Collin

171-·227

Bazielich
B. 451-497
Bc,clkowski
L. 231, 239
Behreda
P. 231
Bernadzikowska
B. 498

789-792
Delimat

Bernal
Diaz del Castillo
698-701
Bielcnsiein
il... 07, li2, 693

T.

41-9, 431,

433,

Bruk
J. T. 657
Buko',vski
A. 237, 283
Eurszta
J. 417-~-44.
74:3

E:'ik550n

:.vr. 100.

Fdll:c\\-:;;,i

,J. 691

Buschan
B"stroń

108, 110
St. (H4. 682. 684

Fenikowski
F. 230
Fi,~chc:: A. 22, 49, 230, 287, 6H,
,S.:;. 804

786,

SO.

FL'ndorIlc;r

F.

Frr'nt':o\\-~ki

E.

Bieńkowski

W. 65-73
226

M.

Eogucka

M.

Bohdanowicz
Bolduan
T.

733

DUllarc

H. 446

BcrdErs

W. 90, 92, 9ti, 100, 105. 112.

422,
Branisch

424, 431, 432, 435.
G. 230, 42:1. 4,17

437,

446

~r. 675

DunduJene

P. 688

D:vakowski
Dziko\v5t:i

3. 231

3ru~kner,'193

,j.

Ceclerbhm
C?'nć)Wd

i;) -

.Lud··

91.

F.

229

t.

XLIX.

1il7

428,

445,

Dujczewski
Z. 115-145
Du.nn L. C. 733

J. 380. 388

Bonno\v

G.

420,

448
Dolgich
B. O. 654
Drewniak
B. 443
434,

108, 111
289. 735,

A.

H5
430,

Biskup

])el:!r('wolsb

B. 768

107. 112

lOS

~ln~ 6S1

36G

S67

Gajek

J. 445,

448,

677- -684,

73;),

792, 810--814

Gajkowa O. 792-799
Geijer A. lG8
Gerig 84
Gerlach A. 419, i4j
Glapa A. 744
Glaser 0, <147
G lemżajte M. M, 108
Gloger Z, 551
Godlewski A. L. 810
Goehrtz E. 429, 448
Gohrbandt
E. 429, 447
Golczewski K. 115, 117, 119, 141
Golębiewski
H. 21, 22, 49, 224
Gosieniecki W. 738
Gottschalk
J. J. 642
Gra'sse Th, 284
Gr'iekow B. D, 691
Grimm H. 712, 713
Gulgow-ski L 230, 284, 289
Gunda B. 674, 675
Guorffy G. 553
Gustawicz B, 512, 546, 553
Gutkowski,
99, 112
Guttówna
T, 22, 49
Haas A. 289, 231, 306, 421, 437, 445
Haber1andt G. 84, 90, 110
Havemann G, 23
Heidenreich
J. 789-792
Heyke L, 230
Hildebrand
B. 109
Hilferding A. 229, 286, 294
Hirsch Ch. 9-19
Holsche A. C. 108
Holsten R. '122, 447
Hołowkiewicz E. 513. 547, 553
Hołub-Pacewiczo\va
Z. 553
Horoszkiew'icz R. 787-788

.lahn C. 231. 28:J. H1.137
Jankowska-Polal1ska
.\. 222
Janos J. 769
Jarmula S. 643
Jarosz S. ~,49
Jasiewicz Z. 74-\
Jerzmanowski
J. 513, 547
JirlO'.v R. gó, 91, 93, 11')
Jodełko T. 231
Johansson S. 107, 111
Johansson E. 10;;
Josiowa W. 503-552,
751-769,
Jurginis J. M. 683, 693

S. W. 665

Jacobeit

W.

6-1, 110

283, 295,

Kozłow W. L 657
Krajewski
K. 448
Kraszennikow
S. P. 660, 671

296, 306, 759

Kubin,vi ;VI. 333
Kucharska ]. 21-34,
225, 71:3--718
Kukier R. 107, 361-367,
4UO-407,
4'15
771

Kaiser W. 422, 43'i. 445
Kaleclak P. 328
Kalina A. 7(39
Kallenbach J. 789
Kamil1ska J. 11?, 501
Kamil1ska-Rzetelska
E. 234
Kapełuś H. 231
Kaukonen T. J. 107
Kavuljak A. 549
Kaznowska-J a,recka B. 500
Kersten K. 117, 119, 141
Klineberg 0, 733
Klonowski F, 393--397
KI uge K. 6·'12
Kluk, 99, 112
Kłoskowska
A. 141
Knoop 0, 289, 231, 284. 421. 437, 445
Kocian A. 553
Kohuth J. 553
Kojdecka A. 653-673
Kotula F. 786
Konieczny J. 142
Korosadowicz
Z. 769, 771
Kosil1ski L. 142
Kostrzewski
J. 108, l];l
Kowalska-Lewicka
A. 696-698,
698-7Gl

Iwanow

Krus~ J. 718-721
Kryński A. 789
Krywie]2w L A. 636
Krzyżanowska
1. 230, 283
Krzyżanowski
J. 231, 238. 28:3, 284,

Kuraszkiewicz
W. 644
Kurek Cz. 7S7-8
Kuryłowicz
J. 288
Kwaśnie\vski
K. 448
Kwilecki A. 142
Labuda G. lOS. H7
Lange R. '112-·13
Latuch liT. 168. 307--358
L2hr-Spłavviński
T. 22, 49, 230, 287,
446

Lesoiński H. 443
Leszczycki S. 549
Levi-Strauss
C. 733
Lew S. 777-786
Lingis J. 693
Lips E. 697
Lompa J. 803-4
Lorentz F. 223. 230, 287
Łepkowski ,T, 513, 547
Łomonosow M. W. 660, 671
Łęga W. 108, 231, 283, 285
Łęgowski J. 229, 287
Majkowski A. 230
Malanowski
J. 144
Malicki L. 453. 498, 735
Manninen.
97
Mal1ko\vski W. 223, 224
Markowski F. 420, 735, 738
Mesaros J. 553
Mienicki fi. 108. 109
;Vliezencewa G. G. 736

~vlięcl!.ybi:'::·l(i

B.

6-i3

:'>1ikkola .J. 286
:"Iikłu~h::<vraklaj :\, :\. 666. 667
:'vlikulowska H. :391-393
.
lI1ile',',ski T. 446, 701
;Vlilewski \Ii. 771
::Ylitzka 'N. 431
:Ylłodziejowsi.ci J. 771
:\~oszYl1skl K. 90. 92, 108, 112, 686,
690,

318

Mrongowiusz K. C. 6E--73
Mydhlrski ]. 792
?--<."hlikA. 112, 113, 301
N ecer ,), 222
Niederle L. 433
l':itsch K. 6H
02zapowski,
84, 108, 109
Ogier K. 677-685
.
Około-Kułek
S. 149, 168
Olesiejuk
F. 643-632
Olszański J. 644
Ortowicz M. 554
PacewiczolVa Z. 760
Parczewski
A. 28'1
Paryski W. 772
Patock J. 234
Pawlak D. 415
Pawliko'Nski J. G, 772
Pawłowska
J. 563-642
Peesch R. 49, 55-64
Pessler W. 422, 443
Piaścik F. 693-696
Pieciukiewicz
M. 407-410
Pieńkowska
H. 769
Pietkiewicz K. 735-739
Piłsudski B. 756, 768, 772
Piwocki K. 739
Pleszczyński A. 643, 647, 649
Podlewski O. 744
?ohlhausen
H. 713-713
Pohoski 1\1. 168

868
369
:VI. 685-693

Pokrcpek

Pol IV, 113
Polakiewicz

:'vI. 382-386,

Pontanus
:;Vf.
Popow
A, A.

290
113, 653

389-390

Staszic

S.

5-1?, 546

Stecki

K.

759

ni

Steimitz
W.
Stelmdc{wwska

B. 108. 111. 288, 41£1,

431, 433, 445, 737

430,

PotepOW
Potkański

L. P. 670
K. 554

Stęślicka

Preissner

A.

:vr. 359-360,

StiebET
Z. 288
Stopa
R. 730

390-391,

Sveton

PrUffer-Znamiero\',;ska
374-376,

M. 739

Z. 230, 283, 285

Radacki

Z.

Ramułt

S. 229,

Rehman
Reinfuss

A. 554
R. 735, 739, 786

428, 430
287

S. 283
M. 287

RusiiJski

W.

225

Schmidt

A.

108

Schulz
Seliga

F. 223
A. 2;,
W.

Seweryn

500,

T.

Sędzicki
Sikora

F.
M..

SkarżYl1ski

T.

723--735

S!dcrlowska-Antonowicz
372---374,
Slaski

B,

387-388.

K. 368-370,
410-412

223

SmolarEk
S:-nólsKi

P.

S'1ti;i,~k

\V.

431

G. 230
Sobleraj,k!
L. 238
S:,',r:k

75-113.

Świeży

J. 645

Tas'zycki

W.

562
W.

F.

E. 7G?, t73

N.

1. 548,
Z.

Zborowski

768
S. 556

Viilczcwski
Wossidło

H. 432,
R. 9, 19

419,

430,

724-726.

817

438,

227
751-76t,

774--776

Zejszner

L. 554

Zelenin
Zmorski

D. 693
R. 237
1. A. 663

Zołotarie\vskaja

L. 283

K.

,J. V-XVII,

769,
448

108,

721---723.

Zaremba
P. 142
Zawistowicz-Adamska

554

Wierczyński

Żdanko

T.

A.

658

431,

446

Tekarew

S. A.

Tokarz

S. :55;;--562

226

K.

667

Ameryka

696

Inkowie,

698

562

:VI.

147--

724--726

92, 107, 111,

669

Basen

wlorza

Bojki,

Hueuiy,

Buk pod
Bułgaria,

702·-703
i Oceania

Indonezja,

726-727

Gwinea,

Bałtyckiego,

Karelia,
89
Lapoilczyey,

Izrael,

717
67:3
724-726

Kamczatka.

672

Karakałpacy,

658

Kazachy.
658
Lapotlczycy,
Koriacy,
717
:\Io!'dwinl

Litvva,

88

Lwów,
Łotwa,

777
88

'/14

654
665

lscy, 657

9--19

Niemcy,
Ncrwegia,

NRD, NRF,
91-100

Podole,

777

Słowacja,
Słowianie

470
ostatni.

Słowianie

Zachodni,

Szwecja.

91,

Dalgard,

Sc~·t 0\1.'ie Prz~·ara
S.,-bel'ia,

Samojedzi,

429

87

:.vreekłenbur,6ia,
Czukcze,
ltclmenL

106

')79

Finlandia,

666

75,

777

Bnlinem,
47d

Chorwacja,

Azja

Turn2u

:VI.

Owaherero,

Australia

Nowa

D. D. 666, 6ti7
L. 100, 102, 109, 112

L ·T·13
TurnO\';::ky-Pi1ner

Herero,

Kolumbia,

J. 142
A.

Tumarkin
Turkcm'ski

ETNOGRAFICZNY
Europa

Hotentoci,

660

28G, 423,

Toc-ncz'ak

112

B. 690
L. 283, 290

Afryka

Vaclavik
A. ·4::19
VaIlinhl'imo
V. 87-90.
74-1

Zaborski
Zabrocki

"''I'alterstorff
E. 103, 104, ł13
WeInhold
R. 64

INDEKS

Tełstow
S. P. 652, E57
Tr3wi(]:;ka-Kw<lśniewskR
--169.
6.\3-696

E. 447

Siuts

M. 768

Tokarzówna

231
103

726--727,

J. 453, 498

Świerz

Tetzner

737

(K. W.)

IVrzeszcz-Krakowiecka

Thiele
J. C. 512, 546
Tierentiewa
L. N. 653
Tłccze;c
1. 693-696

760

:;VI. 726-727

J. 735, 739

TatiszcZ2w

547, 554,
A. 693

K.

Wróblewski
T.
416, 711-743

446

Tomaszewski

Semkowicz
Serzputc'.vsky

Wunsche
Wypyc:h

J. 229-305

[;wią tkow::ka

230

Rospond
Rudni,cki

438,

K.

Vesper

H. 224

675
R. 702

Weyberg

693

Slaski

L.

vVellmann

M. L. 718-721
234

Świderski

H. 803-804
L.

A.

Szw2ngrub
Ściebor
A.
Ślizil1ski

Reycbman
J. 673-677
Roberts
H. H. 723
Romańska

L

J. 549

Szelinsky
Rabska

Roppel

703-71

Sychta
B. 234, 238, 283
Szarewskaja
B. 1. 668

397-400
Przeżdziecka

702--705,

711-713

745-750

370-372,

W.

Vargyas
Velasghez

312

23t.

286

433

IDO, Dabrna.
110

epplancl.
100
t.:z!lam.
Wolin.

430

Wileńszczyzna,

88, 100, 442

S3.

87,

T!
870
Wcl:;nianie. -H2, 777
Zabużanie, J-lO
Polska
Bojarzy :vliędzyrzeccy, 643
B6r, 33, 175-227
Bukowo, Gardno,
Jamno.
Łebsko.
Żarnowieckie, 79
Bytów, 98, 109, 252
Cecenowo, 67
Chałupy, Chlapowo, 27, 33
Gard:,a Wielka, 67, 293, 297
Gdańsk, 181, 677-684
Główczyce, G7
Górale Beskidowi, 459
Hel, 171--227
'Istebna, 453, 461
Izbica, 293
Jamno, 84, 96, 423
Jastarnia,
22, 33
Jaworzynka,
466
Kabatki, 68-70
Kartuzy, 235
Karwia, 24, 45
Kaszubi, 21-48, 65-72, 135, 171-227, 229-305, 365
- nadłebsc,\', 423
Kielecczan ie, 440
Kołobrzeg, 128
Koszalin, 12B
Krajna
Nakielska,
Złotowska
361-354
Krajniacy.
365
Kuleszów', 97
K użnica, 27, 33, 42
Litwacy, 651
Lublinia<lie, 440
Łemkowie, 440
j\ic1zurz~', 65, 737
iVlyślibórz, 126
Nowogrodzkie.
109
J\"o\V~'Targ, 505
Orc1\\'Cl.503-552
Pr;mc:rz<.1 skład etniczny: ';°2;:;

371
Pomorze. 9-19,
21-29
- Gdańskie, 26, 101, 10:3
-- )Jiemieekie, 55-64
- Zachodnie, 75-113, 115-145,
147-169. 307-·358. 417-444
Po\viat:
--

Puck. 175-227
Radzyń, 643-652
Słupsk, 423
Szczecinek, 149
Walcz, 149
- Zlotów, 359--413, 373
Półwysep Helski, 22
Pracze, pow. lVlilicz, 503-642
PrzylEp Stary. 90, 92
Pyrzyce, 90, 98, 105, 423
Rewa, 27
Rowy pomorskie, 67
Rzeki: dcpływy Noteci, 362, 363
Skórzewo, 67
Słowińcy, 237, 738, 306
Słupsk, 65-73, 128
Smołdzino, 67
Stalamowa Góra nad J. Żarnowic;ckim, 254
Stojęcino, 67
SWCJTneg<:lcie,266
Szaflary , 503
\/i.'oj. Koszalin, Szczeci~1, 307--358
Ś!C1sk CieszYllski, 499, 745-750
- Dolny, 563-642
Ślązacy, 65
Świecie, 229
Toń Bridka, 35
-- Mewia Rewa. 38, 42
Tuszkowy, 276
Warmia. 737
Wejherowo, 242. 258, 283
Wielka Wieś, 44
Wielunianie,
-142
-Woj. stanis!awo\\'skie,
567
lwowskie. 569
- łódzkie. 369

-- poznal1skie, 569
- :1owogródzkie, 567
Żelazne-Kluki,
288, 293, 303
Zatoka gdO!ńska, 23
- puckO!, 4U
ZiemiO! kaszubska, 738

- łańcucka, 794
- łuk0\\'ska, 6-16
Ziemia przemyska,
781--787
Ziemie Odzyskane, 116-145
Ziemie Zachodnie, 794
Zubrzyca Górna, 555-562

I."JDEKS RZECZOWY
Adaptacja,
637-6~O
- gospodarcza,
440
- otoczenia, 577
Administracyjny
padzial Z. Z., 143
Afryki nowe ,państwa, 657
Akcja opcyjna, :366
Alamański
cmentarz,
722
Ankieta repatriacy j·na, 354-356
Ankietowe materiały, 104
Antropologia,
712
Archeologia, 721-723
Architektura
ludowa, 738
Archiwalne
materi'ały, 96
Asymilacja kulturowa
Pomorza,
422
Autochtoni Z. Z., 160-163
Autorytet szypra, 216
Atlas Etnograficzny
5Tod.-wsch,
Europy, 810-11, 814, 819-820
Atlas kultury lud:>wej Pomorza, 422
Atlas Polski Etnograficzny, 420, 431,
439, 4.45, 691, 785
Atlas der Pommerschen
Volkskunde. 426
Badania ankietovie, 31·l,
-- dialektologiczne,
65--73
- etnograficzne,
445
na Pomorzu, 113
na Pomorzu Zach., 417-444
pow. Złotów, 360
ZSRR, 670, 671
et:-Josocjo!ogiczne, 172
Katedry
Architektury
Plano-

wania
\\'si Politechniki
Gdańskie j, 420
kultury tradycyjnej,
436--438
- ludoznawcze Mrongowiusza,
65-73
monograficzne,
358
muzealne, 435
nad budownictwem,
430
- nad haftem ludowym, 4G9
- nad rybołówstwem,
21-2'9
nad strukturą
rodziny wiejskiej,
358
nad włókiennictwem.
75, 76
nad ws<półczesnością, 438--444
na Rugii, 27, 55-64
Oceanii w ZSRR, 666
- penetracyjne,
27
--- pow. radzyńskiego,
643-652
---- stacjonarne,
27, 45
- socjologiczne, 145
imigrantów Izraela, 724-726
radzieckie, 662
środo Azji, 653
terenowe, 221
-- - Ivoj. koszalif1skie, 149
-- w Jamnie, III
Bajarze, 676
Bajki ludowe, 9-19
Bartnictwo,
pszczelnichvo,
37-1-376
Baśnie czarodziejskie,
614
- kaszubskie. 237
Bat drużby, --l03
Bednarstwo.
389--390
Bibliogr<lfia. 7:~2

872

g73

- sztuki Słowińców,
7:38
Biuro Etnologii Ameryl(arlskiej,
723
Bory, 503-552
Brona beleczkowa,
378
- drewnian2,
585
Bydło, 372
- małe, 717
- rogate, 717
- wypas. 523-524
Budownid'.vo
ludowe, 393-397
- Pracz, 575
- ryg:lo\"c, 575, 576
- Slowińców,
431
Budownictwo
węgier~kie, 675
- \viejskie, 693
Budynki
pasterskie,
sZDłasy, 525-527
Cech h2.fciarski,ł98
- rybacki, 23
Cepów wiązanie, :380
Cepy, 586
Chałupa podcieniowa,
396
- ryglowa, 576
szeroko- i \vąskofrontowa,
395
- złotowska,
394
- z przyłapem,
394--396
Chata kaszubska,
2iJ8
łużycka, 'j31
- rybacka,
263
- \vnętrze, 397-400
Chleb, 383
- owocowy, 1576
Chłopi-rolnicy,
139
Chlopó',\l wyksztaice,de,
163--167
Chodzenie :~ kozą, 410
Chusta, poc1gębnik,
680
C. 1. A. P.

Comrr,'-ssinn

na.le ell'S

Arts

pulaires,

804

lntenwlio-

et Tr(lclitions

CierEce, 83
Czar'.'wnica.
402
Czaroi':nicc·.
718-121
Czasopismo
Chiicz. Grd,
230-~31

.Po-

Ka:-zi'be.

Czaszki Dajak6w. 703
- uszkodzenia.
706
Czela.dnicy rybacc.\·, ~.2
Czerpak
zgrzeb10v/a ty: ::;S8
Dach dwuspadowy,
:1::15
Demografia
Krajny,
36:J, 365-367
Demograficzne
proce~:;, 138
- struktura,
315
Demos. 810-817
Deseczka tkacka, 105
Diabelskie
skrzypce, 233, 413
Diabły lokalne, 232
Dom dolnosaski,
422, 429
-- kultury łużyckiej, 429
- mieszkanie,
158·-163
- pyrzycki (Weizl1ckerhI1Hs),
428
- wąsko i szerokofrontowy,
430
Drużbc}wie ''<''eselni, 403
Dusza zmarleg,o, 408
Dwór :Yluniaków, 555
Dziedziczenie
stano-wis'!;a, 33, 35
Dziennik Ogiera, 677-- 684
Dziel'! Zadusz!1Y, 41(1
DZlerżgoIl do lnu, 381
Dzwonki dla krów, 373
Dzwo:lnice,
4:35
Ek2·1ogia,

712

Ekspedy:?j.a do A:l'ykL 708
-. Tu\vil1ska, 662
Ekspoz:,rcja
muz(:alna~ 782
Emigracja
na Or8wic, 543-5 .•5
- Pomorza Zc!:·h~d:Jieg'.1. 311
Etniczne prz('r~~i~ny~427
--

zagadnienia.

817

Etnikony,
643
Etno} ogi2, 7~~2
Etnografia
.A.fr....ki,
niemie<:kCl. 421
-

PO\\'szech:'"i8.

-

radzje{'~;:~L

--- Rusin6\\·.
-

3o'.\-i2Cka

733

6~1

-

L-krainy, 777-736
Węgier, 673-677
Etnogr"ficz:,,<; podręcznik,
711
badaniOl '1ad '.vspólczesno,;cią,
81:3
in wentaryzacja,
55-·64
Ety;-l101cJgia nazw, 298, 299
Ewakuacja,
122

_o.

Farbowanie,
491-493, 497
Figle gburóv;, 234
Folklor brabancki,
727-728
- Kolumbii,
702-705
Folkloru
zmiany, 443
Folkloryści
kaszubscy,
237
Folklorystyka,
811
kaszubskie,
736
400
Ge'ograiia wyrazów, 422
Germanizacja,
67, 426, 427
Gosp:;·darka
chłopska,
152
-- w Borach, 503-552
-- pasten:ko-rolna,
522-536
- reniferowa,
717
.-< t~ójpolowa,
377
Gospodarki
formy, 581
Gospodarstwa
rolne
indywidualne,
331
Gotowanie na ogniu, 383
Grt~ple, grE;plo'A"anie, 88, 89
Gręplar~lie
mechaniczne,
90
Gręplarskie
smyki, 89, 90
Grupa krewniacza,
30, 38, 4U
- osiedleńcza,
307
Grupy poJcwowe, 210
Gvvara ruska, 648
Grzebienie
Jo lnu, 87
Grzebień dzierż goń, 82
- do zbierania
jagód, :368

-

kolrJrowy, 472
krzyżyko'.vy, 451-502
liczony, 'łó2
łowicki, 47'ł
na koszuli, 468--469
opoczyński, 473
rav,;ski,

·172

Slowian, 478
Haftu nauka, 456
- przemiany,
483
Hafty \vczesnośredniowieczne,
- wielokolorowe,
457
Herody, 615
Higiena wsi, 600--601
Historia etnografii rosyjskiej,
Hodowla renów, 713, 714
- zwierząt,
372--374, 587

480

660

Garncarstwo

c; arncarz,

giO

Hafciarki,

C~9'-()50
G;\:!.--.(;:71

I-Iafciarst."'vvo, 737
Haft
kc..:-:zubsld, 7;:";6

433

Igllce na jastrz~bie,
Igjy,

369

493

Imion wybór, 102
Inf0rmato~zy,
413--415
Instytucje
morsbe,
135
- spolecz;1e, 131-137
Instrumenty
kolumbijskie,
703
Integracja,
637, 640
Inwentaryzacja
budynkóvl,
694, na
Inwentarza
zdobywanie,
125
Inwentarze
dóbr starostw,
108
Izba hu.-:ulska, 778
- podolska,
779
- rozplanowanie,
580
J a.ki, s trój złotovls;;:i, 392
Jama n'a ziemniaki,
579
.Jarzma przyrożne,
379
- ramowate,
388
.Język Bagnos?an i Litwaków,
651
Jurta, 658
Kamosa. p. l",hioda,
Kanc.junod. 65
Kapde
złotow,kie.
413
!{artcgr8fia
('tr!ic:na~ 657

375

874
Kult,

Kaszuba,
Kądziel.

2:33
kl,dziel,

Kibuce,

Kwucoty,

Ki,janka,
KI uski

84
iGczmienne,

Kłonic'

C'zerpakowata,

90

Kłusownictwo,
Kobiety
Kolcniści

724-725

369,

405
371
582

p~zycja,
442,
holenderscy,

455
fryzyjscy,

397

do spraw
osieclI2:1ia,
filmu
et:lOgralicwego,
rybackie,

22,

654,

663

w Filadelfii,
oriental.
w

730
Meskwie,

-

Paryżu,
slawistów

730
Sofii,

-

ugrofil1ski,

076,

w

-

zrębowa,

784
371,

wątki:

817-821

606-608

-

-

do

577,

.586

Krosna

części,

ln2
393

pionowe.

poziome;

102.

104
siła pociągowa,

pochodzenia
19-1-197

p. po-

ogniki,

232

2;57--259
B. Swarzev,'ska,

Mikołaju,

o niedźwiedziu,
o śmierci,
702

582

Łowiectwo

w pow.
zdbiegi.

:VIa jenie
kró\\',
:VLtlarstwo
na
:VIałże:'ls\'wO_

248

411
szkle,
157

23, 24.

-

żakowe,

45

-

fU!1kcje,

214-227

-

sp~łe:zn,a

dział'ollność,

l\tIaswpi,

33,

Maślni:c,

cisżynki,

35,

znak

48,

Pomarz,u,

!VI ody,

suszenie,
115-145,
318,

319

375
379

wzornik,

:Vloty\\-.v
roślinne.

chłopa,

haf:u.
-Hi7

ról, 556
słowińskie,

676

459.

728

549
małe

sieci,

Nicielnice.

113

='Jiewody

helskie,

Niewód,
Niwelac.ia

371
kulturowa,

nazewnictwa,
nieckowate,
377
ludności

444

4'12

Nowiny,

Obróbka

lnu,

wełny,

388

słowiańskiej,

ławko-

470

konopi,

434
2'1,

81, 392

392

Obrzędo\\'ośĆ

stojakowe,

29, 39, 45

22, 23

Nosidła

--

461,

107

292

N et y, mance,

Oazy

472

r<{rzne.

381

377, 378
włó!,ien:1i:ze,

Obiad
mały,
duży,
405
Obmann starszy
maszop,

586

MotowidIo
dwukorzystkowe,
\\'C', 29, 100

-

pracy

-

133

:VIotowidło
89-100

--

lnu,

Nici farbowane,
491
do haftu,
488

MO:1grafia
wsi, 563
wsi HeL 22- .. -24
369

688

-

Zachodniego,

Młyny
brabanc.kie,
:VIodernizacja,
169

73'7, 738

819

316,

podbieranie,
385

665

Nazw
pochodzenie,
247
N8.zwy
bagien,
648

31

repatriantów,

Młócka,

obróbki

orne,

- -- topograficzne,

IVIłócC':lie cepami,
lnu,
81

308

do

.-

25, 26
421,

663

663
663

rolnicze,
Naze''vnictw()

333, 386
786

Migranci
Pomorza
120-12:3

Miodu
Mleko,

60 ł

53
385

kartograficzna,
Międlica,
83, 81

633

zlctowskim,

Kaukazu.
Syb2rii.
23, 24

731
668

Bliskiego
Wschodu.
663
i narodcwości
soc.i'cllistyczne,

Narzędzia

własności,

badań,

235

211--213

Mątewki,
kozie:ek,
:Vleblars\.wo
ludowe,

Milicja,

390
3::)9

Łowiectwo,

kaszubskich,

411

2:32, 248

673

Ława
bcdenarska,
Łowieckie
doły,

dialektów

:VIigracie

406
] 20-123

Zachodniego,

pojęcie,

:VIagiczne
terytorial-

i Oceanii,

Migracje
na
307-35:8

683

103
387

663

Australii

Mięsa
przE'::hcw,Ywanie,
wędzenie,
335

300

683

Pomnrza

Ludu

Koziy

Ameryki.

-

;VIaszoperie,

Metody

663,

-

partu,

33. 42

:vIaszkary,

j1,lerk-

229-305

z Tuszkawych,

--- o św.

784-5

390--391

norweskie,
Krowy
j"ko

błędne

krasnoludki,
legenda
M.

390
390-391

domow'e,

AtripleJ:",

368

słowińska,

jaskółki,

368,

Kr.,·terium
nego,

-

głupi

Koszykarz,
391
Koszów
wyplatanie,

-

kamosa,

wiejskie,

dania
kaszubska,

375

168

o zabójstwie,
Ludność
pogranicza,

suszeni",-.

pszczół,

diabeł,
300-305
czarownicy,
260-262,

379

Kosze.
368,
Kos;~ykarstwo,

697

obada,

-

730

przysłupowa,

563-642

Ameryki,

Lecznictwo

78
394
3,94

671
\vsi,

hortense,

654

ryglowa,
wieńcowa,

Kosy,

socjalistyczna,

rada,

Afryki.

32

Mapa

współczesna

715

czc;ść

616-620

-

7H,
ludowej

="arody

-

:Vlyśliwi,
:YIuzyka
65~

'Wonclelnik,

społeczna,

625
137

porywa:lie,

przez

lVIunclel

741-743

Len,
78, 79, 83, 381
Literatura
ludowa,
610-615

i Etnogra-

-

Konopie,
Konstrukcja

563
729,

-

571-601

Lebioda,

23

Komunikacjs,
173
Kongres
Atropo1ogiczny
ficzny,

Wielkopolski,

Kurza u.:ka, podkurzanie

389-390

730
Kompanje

-

Kwestionariusz,

Kolowrotek,
96-99
KOP.'lin, czarna
kuchnia,
Komisja
Kcmitet

miesz;me,
na Z. Z.,

704

- -' materialna,

Kultury

,125
Kołodziejstwo,

zmarłych,

Kultur"
duchowa,
601-616
ludo'xa,
złoto\vska,
359-413

Pomorza

go,
Obrzędy

442
pogrzebowe,

Oczepiny,

!eczepiny,

Zachodnie702, 703
406

Odwiedzcll1ie
matki,
401
Ogródki
przy
domu.
400
Okreś!e:lia
gru;lOwe.
364
01C',ie. olejarnie,
385--386

876
Opowiadania
kaszubskie,
234
Oracje drużby, 403
Organiz&cja
zespołów,
H, 46
Orka U' skilIcI i w roznutkę,
378
Ornament
geometryczny,
zwierzqcy,
436

- prześlic,
- roślinny,
Osadnictwo,
- Pomorza
-

Z. Z.,

92
398
128

Zachodniego,

313

142

Osadnicy
polscy, 116, 123, 566,
Osadników
praca, 172
Osady Olędrów,
225
Oswojenie
zwierzą t, 716
Osiedla
fryderycjQnki,
365
Ostrewki
do siana, 379
Ości, 371
Owczarze,
80, 109
Owiec hodowla,
80

567

Palenie
ognisk świętojańskich,
412
- torfo-wisk,
546
Pamiqtnil
Kraszennikowa,
671-672
- żołnierza
Korteza,
698-701
Pal1stwowe
Gc'spodar:;two
Rolne,
151, 162, 331, 353
Part, udział w maszoperii,

31, 32, 52

Pasterski
odpust, 529
Pasterstwo,
713, 710
w Rumunii,
671
Pasterze,
372, 529, 530
Patronat
Gniezna,
129
Piec, piekarski,
573-579
- części: tło, lcicrzchou:anie,
ki, rZlJpioch. 384
Piec piekarski,
334
- poleski, 139
Pieczywo
obrzędo\ve,
41 a
- świątecZ'l?
384
Pieśni obr~d()we, 60ł
- złotowskic.
412. n5
Pionieró'x
modeL 11a

-

dź,cir-

Pionierski
okres. ] 15--145
P;smo rongo-ronr;CJ,
668
- węzłov;e quipu, 698
Placki aszebak, 383
Plecenie,
675
Płachta
biała, '133
Płatnicy,
400
PJodozmian
\\. Borach, 532
Pochodzerlie
ludności
Pracz, 568
Podbój
Indian
amerykańskich,
699
Podania:
Antychryst,
273 p. literatura 1.
-- Babiny,
--

CZ;Jrny

-

Di,dJ2ł.
Duchy.

267
pies,
272
2GB, 270, 271, 278

strachy,
2G5, 266
Eriicht
błędne ognie, 267
o Francuzach,
24.7
o Gnieżdżewie,
279-281
- Hel zatopiony,
240
- Kalwaria
wejherowska,
242
- kaszubskie,
239-285
- kościół w Żarnowcu,
240, 241
o dwu narz.eczonych,
248
Panna
wodna,
233
Pastuszka,
253
o rybach,
231, 285
Smątel:, SJ]wntek,
259
o Sobieskim,
243
Sołtys w Tuszkowie,
273
StoJim, 255, 257
- Sz\;vedzi, 244-246
- Tuszkowy,
273-·Z77
--- 'vVdzydżana, 25:3
- Wieszczy, upiór. st.rach, 262-264
- V\'ilk morski,
:2'11
Podania:
zaklęta księżniczka,
251
-

zamek

-

-

-

w BytowiC', 2,51
Żzr:l0\\·CU. Z50
złoto zakopane.
2ói
o znakClch. 2~9-26(l
w

Podpalan
porl\'.'2.1iny

ie \\TZOS0Wisk,
ći.re!e.

39j

5:l2

Pogrzeb
murzyl1ski,
7e3
- samobójców,
409
Połowy łódk::Jwe, 25, 39·-49
Popularyzacja
wiedzy, 785
Pota)'czy1iy,
poprawiny,
407
Potr,nvy,
386
- weselne,
405, 406
- wigilijne,
384
Pożywienie,
368, 332-386,
589-592
_. mięs:le, 334, 385
Półpartnicy,
33
Prace b:łdawcze,
783, 793
-

z2~:pcło\ve,

Praw:,

4t)4

pJsiadania

inwentarza,

354,

355
Z\\'yczajo\ve,
25
ProiJlematyk,,spDłeczna.
148-169
Procesy
konsclidacji,
655
-. niwełacyjne,
166
Produkcja
tkanil1, 100-106
Prządka,
£3, 94
Przebier311cy
v/eselni, m.aszki, 407
Przechowywanie
ziarna, 386, 587
Przemiany
społeczne,
563-642
Przemysl
domowy, 592-5'95
PrLepowi,~denie
pogody, 605
Przezwiska,
623
Przędzy
wyrób, !Ja-IDO
Przę"Jica,
90--S3
Przydonlki gór81i, 555--562
-

-

o.::limicnn:~,

-

p:zez\viskov.'e.
5Gl
przy!Y}i8~~:('. 558

5j7--·-558

--

sytuacY,iri2.

559-561

- tc~ograficzne,
561
ppyclcmki
zawodowe,
559
Frzyr~rnek,
473, 475
Pr7yrust
lid turaln~·,
133
Przysro'.~>-i:::t ci::::szyns.kie.
7~5--750
Przy,to'oc-,v,'nie
do środ:Jwiska,
3~'3--32±
Psz2zół
PUł2:Jki

na

l:s~,,·.. j~J

:lOC. 386,

407

Pytel,

wzornik,

467

Radłu, rec1!o, 378, 726
Raki do chodzenia
po lodzie, 372
- i..
łbki do wcirapy\vania
się 374
Raubriterzy,
297
Regionalizacja
Pomorza
Zach. 425
Regresja
rolnictwa,
541-545
Repa trianci,
307-358,
567
struktura
społeczno - zawodO\va.
:334,

:34?..--350

- struktura
rodzinna,
333---342
-. struktura
wieku i pJci, 334-338
Repatriantów
mieszkania,
351-353
Repolonizacja,
1:34
Retrogresja
historyczna,
433
Robotnicy
przymusowi,
119
Rodzina,
630-634
Rodzice k7'Z(lstni, 402
- model, 147-169
- ryba~ka,
23, 33, 204. 205
Rodzin łącznie, 310, 311
Rclnictwo
dolnośląskie,
583-587
- w Borach, :S31
Rosz8.rnia. 29
Roszenie
lnu, 82
Rośliny barwia,ce, 501
-- lecznicze,
582
_. uprawne,
381
R uch ludnoki,
145, 569
Huchy wędrówko,\72,
31(1
HtEk~e szycie, 477
Hybacki?
narzędzia,
55-64
Rybacy
łodziowi.
179
-- p2.ństwowi.
185
R:"!:aków grupa, li7, 182-227
jednolitość
etniczr:a,
205
0jcowie. 198. 109
Sk~lpi2nie,

17·1

s~::~o\vic. ]90.

PSY pastsrskie.

372
podkur7:ln~e.

Pust,·]

37.)

stclt:\·st~·:!-(c..
zatru:-i:)i~!:ip.

żo:"!;;. :~O)

r11. 192
:2[3
175----:227

878
Rybołówstwo,
370-372
- - bałtyckie, 23
- dalekcmorskie,
48
- kaszubskie,
171-227
- kutrowe, 24. 46, 18'1
- łodziowe, 221
pn;ybl'Ze7:11e, 211
- spółdzieiczc=, 188--189
- udziałowe
Anteiljischerei,
--- zespołowl~, 21-48
Rybolówcy Aralu. 658
RzeźbCl Ałtajczyków,
666
Buriatów,
666
czukockCl, 665
J'Clkutów, 665
ludowa, 7:37
Rzemiosłc rybackic=, 207
-- wic=jskie, 593
Rzeźbiarze złotowscy, 399

S:lo\\'c:dło,

23

skrzynia
na ryby, 372
Sagi pomorskie,
9-19
Samołówki,
583
Samorząd rybacki, 36
Sanico ciOjt7'y, 388
- smyki, 596
Sc=sja naukow,C1 pomorska,
287
Sery, 385
Sieci niewodowe,
31
- włoki, 371
Sidła na ptaki, 369
Sień p:Jprzeczna Achterhaus,
429
Sierpy fabrycz.ne, 379
Skład ludności Pracz, 570
- maszoperii,
29-33
- narodów Syberii. 654
Skrzynie złotowskie, 398
Slawistyka,
818
Sieci, sŁęp, drygawica,
371
Słownik kaszubski,
69, 72, 229
nazw gwarowych,
549-552
- narzecza
słowińskiego,
287
_ szałaśnlctwa
karpackiego,
674
Sno?o\\·iązałki.
125
Sadz,

101

Sochy z",si(;g, 635
Sek z brzo:ćy. 386
Sombrero, 704
Sól św. Agaty, 402
Spółdzielnia
lniarska,
78
- Samcpomocy
Ch!., 126
Spis powszechny,
193
Spółka gos;Jcdarcza,
25, 547, 548
Sprzęt plor~ó\"', 535
-- przy wypieku chleba, 383
Sprzęty: lwlibki, kołyski, kreder.sy,
ławy,
półki,
ryczki.
skrzynie,
zydle, 397, 393
Stosunki produkcyjne,
207
-- rodzinne,
155-153
Strachy,
443
Strefy i reglony Pomorza, 421--425
Stroje ludowe, 432-434
- Pomorza,
424, 432-434
Strój pasterzy orawskich, 541
- polski, 392
- weselny, 404, 405
Strój złotowski, 391--393
- żałobny, 409
Struktura
wieku rybaków,
184, 185
-- własności, 510-512
Studnie, 382
StYP3,

409, 410

Suszarnie Di.irrst Hoe, 11O
Swat, swok, wacman,
'102, 403
Szałas pasterzy,
539
Szczotki do lnu, 36; 87
Szyper, szepe~ 27, 30, 47
Szkoła na Z. Z., 134
Szkutnictwo
pomorskie,
419, 431
Szopy fińskie, 675
Sztecla, toń, 32, 45, 52
Sztuka ludowa, 734-7;39
- Kaszubów.
736
- Pomorza. 434-436
-- Syberii. 664
- Fkrainy.
779
Sztuka plastyczna.
615

Szufle do &b:;ża. :3il()
Ścieg: janina,
Qcc1ka. 1,fZyżykovvy,
zakcpiański,
432--458
Środowisko geogra[iczr,2, 361--364
Świątki ludowe. i37
Św. Jan na Orawie. 529
Tanie-c na len~ o\vles: :::yto: 411
na przadci, 413
- indo~ezyjskie, 727
- złotowskie, 412-413
Technika
batiku. 726
haftoo-'Nania, 494
- połowu, 2;3
-- upra-wy, 533. 584
Teksty pomorskie,
287
-- słowi11skie. 284
Tkactwo, 77, 391-3.
675
Tkackie sploty, 104-105
Toń, 32, 35, 37, 49, 52
Toponomastyka
Borów, 505-510,
513

Torfo\Niska orawskie, 513-522
'-,-'ransport i komunikacja,
387-388,
395

Trumny
Truwla,

wynoszenie,
403, 409
skrzynia,
459

Trzebież, 377
Trzepaczka
do włókna, 84,. 85
Typologia, 713
Typy budownictwa,
423-431
- gospodarki,
717
Ubiór kobiecy, 659
- ludowy, 680
- wsi Pracze, 598-600
Udział w połowie, 23
Układ Poczdamski
(2. VIII.
116

Ule, 375
Uprawa ikr::ycy,
532
chemiczna,
377
- roślin, 376

1945),

Cst9-\\'y bucio\\-lan:.',4;}i)
--

o \\'olnym

C"strój
-lI

rybcló··Yst\".·i~:

mcL:;~o:Jerii. ?4.

34

25;

33.

pa triarchClln o-rcd::J\\\-Afryki.
Epoj('Czny C\Iela:18zji. 667

34.
66S

Walka z przć:źytk;-;mi. 65(,
W'ltki p. litcntura
luciem-a. 233. 2%
Warsztat kołodziejski,
389
Wełna potna, 81, 87
Wiadro, 388, 390
Węgiel chaty, 394
Wiara w czary, 719
Wieczerza
wigilijna,
411
Wiedza ludu, 605
Wierzenia
ludowe. 682, 683
Wicś koszalińska,
szczecińska,
150--169

Wieszczy, 429
Więcierze, 371
Widły, 371
Wigilia B. N., 410
- Z. Św., 3;4
Wino gęEi,e, 406
Własność i:1dywidualna,
32, 35
Włókiennictwo,
75-113
Włóki, szlcpy,
387, 388
Woda wielkanocna,
411
- z trupa, 408
Woły, siła poeiągowa, 378, 379
Wosk, 376
Wozy, 388, 596
- na drewnianych
osiach, 388
Wróżby, 443
Wsie rybClckie, 25-39
Wsi charakterystyka.
564-612
- nazwy, 366, 5C5, 570, 645
opis, 678
\Vspółdziałanie,
227, 626--630
-- gospodarcze,
25
Współżycie mi(;dzygruprm'e.
620___

o

-63ł

880

881

V;yda',n:ict\l:a
U~ESCO,
732, 3
Wy;)as owiec, 531:1
Wystawy,
734
Wyszy\vaczki.
śląskie,
470
W;'w8r z roślin, 421
\\'::'.\·iady terenowe,
28
\Yz(xniki, pL/te;, I1wciy, '159-488
Zacuwa pasterzy,
374
Z"bawek
wyrób, 400
ZabiEgi magiczne, 40.~, 479, 528
Z"kaz haftu, 452, 460
-- zabijania
pszczół, 376
Zawol:il!."lia ni?, zwier~(;ta,
373-:3"14
Z,cpisy t(';kstć,w, 234
Zz,przęg Vi szle, 388
Zbieraet'vvo, 581
_... I': pow. ZłotÓVi, 368
Zb~ór si(;!1a, 5~i3
Zbo?a miary, 380
-- siemie, 339
Zderze'lic
kultur,
424
Zd')cnictwo
'';'i drzewie,
737
Zespoły łódkowe,
29, 33·-48
Zlel':Jne Ś\vięta. 530
Ziemi uŻ:itko\vanie,
182
vVYKAZ
Biuro S:udió"· .. Budownict'.va
Wiejskiego
Pc.litechniki
WarszawsJdej, 168
GeseJls,:haH
fl.ir pom l1ersche
Geschicl~te u. Altertumsk.,
421
Inst)·tui Allti'C'~c;ogH w Rzymie, 705
_ .. ClIiw. Humbcldta
\v Berlinie,
T

711

Bałtycki,
Etn:-:graiii

237

A. X. -

ZSRR,

632·- ·t5'?

Gospodarstw:"
społecznego,
314
Przemysłu
Włókien
Łykowych.
103

ZtYE:".rh:>go

Znachorka,
Znak

\\·yp~)::;(.~i:~
"R,' ~

bab')l'

Etnograf.iczne
Leningradzie,
Etnograficzne

40B

,·~i)1

p. \\'zorniki

Znaleziska
\\·c:'.esnohistcryczne,
403
Z'vvii?,cek Zc;wodowy Rybakó',v, 48
Z\':}Tzaj majenia,
374
otar\cowania,
41:3
dorocZll8, -tl0-412,
681
i obrzędy,
635-637
pogrzebowe,
407-410
przy sianiu lnu, 79
tow3n.yskie,
620
urodzinowe,
400-402
wes2lne, 402-407
- wiosenne,
411
-- żni\vne, 412
Żc.ki, 32
1.'~8ro\vanie, 377
Żelaza na lisy, 370
Żniw d r:iżowe, 726
Żona dobra, 156
- czarownika,
p. podanie
o czarowni.kach
Żvcic religijne,
603-610
Życiorysy
rybaków,
28
Źróddłautrzymania,
175

l"arodóv,;
w Toruniu,

..

:\Iazowieckie
Historii
wsi

w Olsztynie,
419
w Lubeni Wielkiej,

781

ludoznawcze
w iVloskwie. 670
Śląska w Opolu, 80:3
twórczości
ludowej
Hucułów
w Koł·omyi,
777
w Jarosławiu,
782
w Przemyślu,
781
w Słupsku,
107
w Sogn, 97
Tatrzańskie,
751-767.
769
C\ordiska Museet, 91, 97
O.śro::1ek Badania
Opinii
Publicznej, 150, 154
Polska Partia
Robotnicza,
122, 124,
141

140

OśrG:ie:< Ochron~'
Zabytków,
731
Unia N2.uk Antro-

\\'l'

L'\\ c\'.·ie.

777---';'81

~Il;--

..

Lud'·

7. XLIX

Towarzystwo
439,

Ludoznav,;cze,

789-792

- Oddział
w Opolu,
737
Polski Związek
Zachodni.

122,

128

141

Pracownia
Ustroju
i Organizacji
Szkol'1ictwa
PAN, 1(,9
Towarzystwo
Dziejów
i Starożytności Pomorskiej,
68
- S02jclogiczne
Radzieckie,
662
U~ESCO,
723
Węgierskie
Towarzystwo
Etnograficzne, 673
Wydział
Kultury
WRN
Koszalin,
439

Zes,pół Etnograficzny
IHKl\1 -- P AN
\V
Toruniu,
360
Zakład
Etnografii
Uniwer3ytptu
Łódzkiego,
25, 45
Zwią.zek Polaków
w Niemczech,
366

pcl:Jgiczny i Etnologicznych,
729
:YluCicc d'.' r.:Tcmme \'.' P<lryżu, 730
::':Iuze\';r!1 w Bcr8s, 97
Etnogra1'icz!'lC i Przem~':słu i\:-t,V.:;iyc_?~1eg9

Polskie
+20,

35D,

+19

Kut;:dra
Architektury
i Planow<lnia "\Vs·i Politechniki
Warszawskiej, 683
Etnografii
w Toruniu,
359
;VliE;dzynaroclowy
i Restaurac.ii
:Ylic-;dzynarodowa

w

665

INSTYTUCJI
-- Sztuki PAN, 735
-- -- Sekcja Socjograf.,

ZS:łR

::;PIS RYCIN

Prof. JUliUS3 ZbJr:;wski
:\luzeum TatrzaI1skic \v Zakopanem (fot. K. Gorazdowska)
Ryc. 1. Portret Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza
(l764-1855)
Ryc. 2. P'Jrtret pastora Michała lVIostnika-Pont"nusa
(1583-1654)
Ryc. 1. Nfłócenie
kijanką
Ryc. 2. Grzebień - dzieżqol1 do obrywania nasion
Ryc. 3. Międlica
Ryc. 4. Rzeźbiony trzepak dwunożny z początku XX w.
Hyc. 5. Trzepaczka
i trzepak
Ryc. 6. Szczotki do czesania lnu z drugiej połowy XIX w.
Ryc. 7. Szczotka
szczecinowa
Ryc. 8. Ręczne gręplowanie,
w Finlandii
Ryc. 9. Grępla ławkowa
Ryc. 10. Smyki gręplarskie
Ryc. 11. Przymocowanie
kądzieli do przęślicy łopatkowej
Ryc. 12. Rrzeżbione
przęślice krążołkowe
z Przylepu
starego
i Stróżewa, pow. Pyrzyce
Ryc. 13. Przęślice
krążołkowe
Ryc. 14. Szwedzkie i fińskie przęślice widełkowe
Ryc. 15. Współczesne
przędzenie
przy pomocy przys~adkowej
przęślicy krążołkowej na Pomorzu Zachodnim
Ryc. 16. Wyciąganie
pasemek włókien czesanych, współcześnie
stosowane
na Pomorzu Zachodnim
Ryc. 17. Wspólczesne przędzenie włókna na wrzecionie, moment
skręcania.
Jamno, Pomorze Zachodnie
Ryc. 18. Nawijanie uprzędzonej
nitki na wrzecionie, Jamno, Pomorze Zachodnie
Ryc. 19. Współcześnie używany na Pomorzu Zachodnim kołowrotek skośny zwany polskim
Ryc 20. Kołowrotek
prosty zwany także franc/Lskim
Ryc. 21. Rzeźbione motowidło stojakowe z drugiej poł. XIX w.
Ryc. 22. Współczesne
motowidło stojakowe
z Pomorza Zachodniego
Ryc. 23. Motowidła
Ryc. 24. Snucie przędzy
Ryc. 25. Schemat krosna szwedzkiego

l
XII
6u
7l

81
82
83

85
83
86
87
88

89
89
iH
92
92
93
93

95
95
96
97
98

98
99
100
101

102

885
384
59. Hyc. 4. Narzc,dzia
30.

Ryc. 26. ~orweskie

31.
32.

Hyc. 27. Deseczka
Ryc. l. Struktura

morskich
33. Ryc. 2. Ilość

krosno

pionowe

z drugiej

tkacka z XIX w.
zatrudnienia
iudności

rybaków

w wioskach

połowy

kaszubskich

nadmorskich

XIX
wsi

pow.

w.

nad-

puckiego

w latach 1872-1959
34. Ryc. 3. Liczba rybaków
łodziowych
na tle ogółu zatrudnionych
w miejscowościach
nadmorskich
pow. puckiego
35. Ryc. 4. Liczba rybaków łodziowych
w miejscowościach
nadmorskich pow. puckiego w latach 1951-1960
.
36.
37.
. 38.
39.
40.
41.

Rvc. 5. Struktura
wieku rybaków morskich (stan z r. 1959)
R~c. 6. Żatrudnienie
synów rybaków
łodziowych
i kutrowych
(stan z r. 1959)
Ryc. 7. Pochodzenie
terytorialne
rybaków kutrowych
indywidualnych i łodziowych
(stan z r. 1959)
Ryc. 8. Pochodzenie
terytorialne
i zawodowe
dwóch generacji
rybaków łodziowych
i kutrowych
(stan z r. 1959) .
Ryc. 9. Pochodzenie
zawodowe i terytorialne
rybaków łodziowych
i kutrowych
indywidualnych
(stan z r. 1959) .
Ryc. 10. Występowanie
maszoperii
rybackich
w miejscowościach

nadmorskich
pow. puckiego
Ryc. 11. Trwałość
maszoperii
szprotowych
(KarwLa 1949)
Ryc. l. Kaszuba z Wejherowa
w stroju regionalnym
ze skrzypcami diabelskimi
(fot. J. Śliziński)
44. Ryc. 2. Kalwaria
w Wejherowie
(fot. J. ŚlizillSki)
45. Ryc. 3. Bytów,
zamek (fot. J. Śliziński)
46. Ryc. 4. Stalamowa
Góra nad jeziorem Żarnowieckim
(fot. J. Śli-

42.
43.

47.
48.

ziński)
Ryc. 5. Jezioro Wdzydze (fot. J. Śliziński)
Ryc. 6. Stara chata kaszubska
na rynku

w Wejherowie

54.
55.
56.
57.
58.

(fot.

180

65.
66.

Ryc. 10. Wiadro drewniane
Ryc. 11. Bednarz - Piotr
(Zlutów)

67.

Ryc. 12. Koszykarz
- Wojciech
prL:" wyplat!o1niu koszvk!o1

176

183
185
190
196
197

(fot.

(Złslów)
Włoszczyński

lnu

381
381
38e±
::85

([{udna,

pow.
387
388

przy

wyrobie

klepek
389

Piech

z Rudnej,

pow.

Złotów
391

R~'c. 13. Wt;giel chaty lWers, pow. Zlot6w)
Ryc. 14. Chalupa 1',r 98 z "przylapem"
7C St. Świętej,
pow. Zlotów
70. Ryc. 15. Chalupa
podcienio'vva z Trudnej,
pow. Złotów,
71. Ryc. 16. Skrzynia
malowana
(Bucek
Wielki, pow. Złotów)
72. Ryc. l. Pytel, zszywany
z kilku części, przekaz rodzinny w posiadaniu Jadwigi Fizek (Istebna-Andriolówka,
pow. Cieszyn)

68.
69.

7n.

H.yc. ~? PyteL uproszc.'~ony, przekaz rodzinny w posiadaniu
wigi Fizek (Istebna-Andriołówka,
pow. Cieszyn)
.

212

74.

216

75.
7ti.

242
242

78.

252

79.
80.

254

81.
82.

Ryc. 3. Janina
Bury przy wyszywaniu
przodu koszuli męskiej
Ryc. 4. Nowoe7.esna bluzka kcbieca z tradycyjnym
haftem
Ryc .. 5. Kcszula męska, wyszywała
Maria lVIdłyjurek w 19'20 r.
Ryc. 6. Zbiór motywów przekopiowanych
z żurnali, tzw. "mody"
Ryc. 7. Przyramek,
wyszywała
w 1896 r. Nonkowa
Ryc 8. Przyramek
koszuli kobiecej,
z 1905 r.
Ryc. 9. Mankiet koszuli kobi cej, wyszywała Rozalia Buczkowska
Ryc. 10. "Znak" do koszuli męskiej,
Ryc. 11. Haft na suknie ściegiem krzyżykowym
Ryc. 12. Haft na suknie ściegiem "Janina"
Ryc. 13. Haft wykonany
wif;kszymi krzyżykami
Ryc. 14. Haft na przodzie koszuli męskiej, wykonówy Ini'.ll1ymi
nićmi, przędzionymi
i farbowanymi
w domu oraz bawełną

200

77.

83.
258

276

Wielka

380

178

103

263
266

J. Śliziński)
Ryc. 11. Na przystani
rybackiej
w Klukach
i widok n') Je'dom
Łebskie (fot. J. Śli<:iński)
Ryc. 12. Diabelski KamiE:!l koło Gardny Wiclkie j (fot .. J. Ś1Li:'1ski)
Ryc. 13. Chaty rybackie. Kluki Żelazne (fot. J. Ślizi!'1ski) .
Ryc. l. Grzebień
do zbierania
ja~ód (Rudna. pow. Zlotów)
R~T. 2. Powrót z pastwiska
(Rudna, pow. Zlotów)
Ryc. 3. Wiązania
cepów

gospodarskie

60. Hyc. 5. D:.:ien::qoi" narzędzie do cbrywan'a
t'Jr2bek
61. Ryc. 6. I\arz<;dzia
do 1rzepan~a lnu
62. Ryc. 7. Piec piekarski
\volnosts.iący
63. Ryc. 8. ;\b.sieinica
(Głom3k, p:1W. Złot:;w)
64. Ryc. 9. Sz!cpa
do przewożenia
narzĘdzi rolnict.ych
Zlotów)

256

J. Śliziński)
49. Ryc. 7. Hel, chata rybacka
(fot. J. Śliziński)
50. Ryc. 8. Swornegacie
(fot. J. Śliziński)
51. Ryc. 9. Sianokosy
w Tuszkowach
(fot. J. Śliziński)
52. Ryc. la. Karol
Judaszke,
rolnik
ze wsi Gardna
53.

104

297
298
29~
30:3
368

373
380

84.
85.

Ryc.
87. Ryc.
88. Ryc.
89. Ryc.
ligą"
86.

l. Odbiór wydobytych
cegieł torfu (fort. Wł. Werner)
2. Praca w podciekłym
wodą dole (fot. WL Werner)
3. Załadunek
torfu na wóz konny (fot. Wł. Werner)
.
4. Transport
cegieł torfu przy pomocy wózka, zwanego
(fot. Wł. Werner)

39CJ
393
461

Jad463

466
468
469
,172
47:l
47;)
476
482
48·1
48,1.
485
490
514
516
518

'"ta-

Ryc. 5. "Buda", służąca do wypasu jałowizny
(fot. Wł. Werner)
91. Ryc. 6. Wnętrze izdebki mieszkalnej
w ..budzie" (fot. Wł. Werna)
92. Ryc. 7. Podpalony
przed rokiem odłóg, zarastający
roślinnością
(fot. WL Werner)
90.

39'1
395

519
526
527
532

886
93.

9~.
95.
96.
97.
98.
99.

:387
Ryc. 8. Szalas pasterzy owiec na ,.Cie:lcowskich szałasach"
(fot.
W!. Werner)
Ryc. 1. Chalupa
ryglowa (fot. .J. Pawłowska)
Ryc. 2. Stodoła ryglow'a (fot . .J. Pawłowska)
Ryc. 3. Sterly słomy (fot. J. Pa\vłowska)
.
Ryc. 4. Kozioł do suszenia siana (£ot . .J. Pawłowska)
Hyc. 5. ".Jama" na ziemniaki (fot. J. Pawłowska)
Ryc. 6. Ubiór kobiecy (Bryńce Zagórne. pow. Bóbrka) fot .. J. Paw-

lowska
100. Ryc. 7. Ubiór dziewczyny
(Bryńce Zagórne. pow. BćbTka);ot.
.J. Pawłowska
101. Ryc. 1. Reman Horoszkiewicz
(Fot. Tadeusz Horoszkiewicz)
102. Karta tytułowa
XXI tomu ,.Lu~ln .
10:3. Skład Komitetu
HeJc:kcyjnego
"Ludu"
104. Ryc. 1. Hekonstruowane
wnętrze: izby huculskiej
z okolic '1'10-

576
576
577
577
579

TABL Ę or CONTENS

599

P a.r t I
About Juliusz

599
78il

rochty
wnętrza

Wojewódzkiego

izby pcdolskiej
w Lublinie

z okolic
z dnia 16. X. 1943 r.

790

779
791

.:
SPIS
TabL
L Piece piekarskie
2, TabL II. Narzqdzia do obróbki
:3. 'rabl. III. Narzędzia transportu

"I'AELIe

J.

ziemi

578
585
597

SPIS MAP
1.
2.
3.
4.

Mapa 1. Rybołówstwo
zespołowe na Kaszubach
Mapa 1. Komunikacja
na terenie powiatu puc:k;('£o
Mapa 1. Zasięg zwartego obszaru dialektów kaszt.:bskich
Mapa 1. Środowisko geograficzne i demografia Krajny Zlotowski.e.i
5. :Vlapa 1. Bory w granicach
.Jabłonki i Chyżnego
6. Mapa 1. Plan gromady Pracze pow. :VIilicz
7. ;Vlapa 2. Pochodzenie
ludności wsi Pracze

26

173
235
363
506
5u4
568

Zborowski

(Włodzimierz

Antoniewicz)

I

Dissertations

790

778

10:5. Ryc. 2. Rekonstrukcja

Broszczowa
lOu. Pismo do Urzędu

539

C h a r l Cl t t e H i r s c h, Social critique
in the Mecklenburg
and
Pomerania
folk saga of the 19 tll century.
,J a d w i g a K u c h a r s k a, Offshore
collective
fishery
in the
Kashubian
land (summary
in Russian page 833, summary
in
English page 848) .
R e i n h a r d P e e sc h, The folk art, steck-taking
of fishing tools
and fishing boats on the German sea coast .
W i e s l a w B i e ń k a w s k i, Stucliesof
folk culture in the region
of Słupsk in 1826 by Christopher
:vIrongovius (summary in Russian page 834, summary in English page 849) .
Wal e r i a n S a b i s i a k, Researches
on textile industry
in West
Pomerania
on ground of the Baltic historical and ,cultural territory (summary
in Russian page 835, summary
in English 850)
Z Y g m u n t D u l c z e w s k i, The pioneer period in West Pomerania (summary in Russian page 836, summary in English page 851)
lvI a r i a T r a w i ń s k a, Cha'nges if'. the modtl of peasant family
in recaptured
territories
of West Pomerania
.
Z d z i s ł a w B a t a r a w i c z, Social and economic relations
in
the Kashubian
coastal fishery (summary
in Russian page 837.
summary
in German page łl52)
.J e r z y Ś l i z i ń s k i, From
the Kashubian
and Slovinian
folk
literature
:\1 i koł a j L a t u c h,
External
relations
in West Pomerania
in
1951~-1959:
connected change's and some problems of repatriated
peopl'? adaptation
to a new environment
(summary
in Russian
page 839, summary
in English page 854) .
C o 11 e c t i v e war k, Outline of the folk culture of 3. native popula tion in the middle-eastern
part
of the Zlotów district,
\'c,ivodeshi.p of Koszalin (summary
in Russian page 840. summar~' in English page 855) .

9

21
55

65

7:i
115
147

171
229

307

:359

883
J ó Z ": f B u r s z t a, Survey and perspsctive's
tigations
in West Pomerania
(summary
summary
in E:1gli.sb page E57) .
Part

of ethnogr~ph;c

in

Russian

in'i2sp3.se S41,
417

II

da

B a r b a r a B a z i c l i o h, ::Vlanufadurers
of cross embroideries
and their \\'orking tools (summm'y in Russian page 844, summary in English pag'e 860) .
IN a n d a J o s t o w a, Materials concerning the problem of peasant
leonomy in the region of Bory Oraw5kie (summary
in Russian
page 840, summary
in English page 862) .
S t a n i s ł a w T a kar z, By-names of mountaineers
from Zubrzyca Górna and Dolna (under the Babia Góra mountain) .
..r8. d w i g a P a w ł o w s k a, Social and cultural
changes in th(?
Lower Silesia village Pracze, district of lVIilicz in 1945-1960
(summary in Russian page 846, summary in Eng-ish page 853) .
F e l i k s O l e s i e juk,
A contribution
to the investigations
of
ethnographic
groups in the northern
part of the district
of
Radzyń, voivodeship
of Lublin
II
SOVIET
part

Reviews

ETHNOGRAPHY,
2, part
3, part

Anna

Periodical

Clnd

451

rad
503
553

563

Stęślicka)

Wypych)

POLISH

Soci:=ty, 1962 (Jan

653

ReJjch-

673

man)

FOLK ART., XVI th year, 1862, nr 3 (Kazimierz

a lOg
i e r, A travel journey to Poland 1635-1636. part I,
Gdańsk 1953 (Józef Grljek)
.
S t e f a n C h m i e l e w s k i, Changes in the western fron~ier of
the wooden plough range in Europe in the light of historic,
s:Jcial and economic
sources, vol. XXIII,
1961, Poznań
1962.
pages 51-In
(M. Pokropek)
.
.
F. P i a .ś c i k, 1. T ł a c z e k, Housing architecture
in the country.
OneL,mily
house, Warsaw
1961 (M. Trav:ińska)
.
E l i z a b e t h C h e s l e y B a i t y. America
before
Columbus.
Warsaw 1962 (Anna Kowalska-Lewicka)
.
B e r n a l D i a z d e l C a s t i 11 o, Diary of a Cortez soldier
or a genuine
history
of New-Spain
conquest,
Warsaw
1962

In the matter of review (T. Wróblewski)
.
Answer of the reviewer (frena T1Lrnau) .
Some notices about proverbs
and charaiCteristk
Cie~zyn Silesia (Alojzy
Preissner)
.

Kar

(Annl!

REVIEW
lickrl)

KOlca/ska-Lewicka)

OF FOLKLORE

Bogota
.

1961 (Wam/fi

III

077

685
693

695

698

.

IN COLCMBIA.

713
718
721

SEVENTY-EIGHTH
ANNUAL REPORT, of the Bureau of American
Ethnology
1960-1961,
Washington
1962 (K. W.) .
THE SECOND GENERATION OF lVIIDDLE-EUROPEAN
SETTLERS
IN ISRAEL, Ti.ibingen 1962 (K. W.) .
Tv1 a r l e n e V 6' S P e r, Tho'mand
isles - Orle state (K. W.) .
THE BRABANT FOLKLORE, Brussels 1962 (Tomasz Skarżyński)
.
ETHNOGRAPHY
IN THE UNESCO WORKS, 1960-1962
(Tomasz
Skarżyński)

6+3

708

723
724
725
727
728
735

Pietkiewicz)

Pol~mics

Kojdecka)

Ethnographic

705

711

H a n s P a l h a u s e n, Wandering
shepherds
and t:,eir aboriginal
traces, Braunschweig
1954 (Jaclwiga
Kucharska)
.
.J a h a n n K r u s e, Witches among us? Magics and creeds of om
time, Hamburg
1951 (LiIi Maria
Szwengrub)
.
BADEN DISCOVERY
REPORTS,
Freiburg-Karlsruhe
'l!}62
(Kon-

reports

Academy of Sciences USSl, ;VIC3COW 1961,
4, part 6; Moscow 1962, purt I, part 2

of the Hungarian

REVIEW ON ANTHROPOLOGY,
Rome 1Z61 (Wanoa Stęślicku!
.
R. G a i re,
Teuton :3.nd Slaven
the Polish frontier,
LO;ldon 1944, (Wanda StęWcka)
H a n s G r i m m, Introduction
to anthropology,
Jena 1951 (Wan-

C.

Stęś702

The Museum
Ethnography
Ethnography

741
743
folk

sayings

in

Museums

of the Tatry Mountains
(Wanda
Jostowa)
in the Ukrainian
Mmeums
(Stefan
Lew)
in the Museum oE Przemyśl (Stefan
Lew)
IV

745

751

777
781

Chronicle

?Temories conne'cted with Roman Horos2lkiewicz (Czesław Kurek)
.
Half a century
of Jan Czekanowski's
membership
in the Polis~
Ethnographic
Society (J. H.).
.
.
.
.
Report. of the wrcle
werk of the Polish Eth~cg;ap~ic
'Society
durll1g 1962 (O. G.)
.
Scientific session devotcd to Józef Le:m:pa (Henryka
Romańska)
.

787

789
792
803

Provisional
statute of the CIAP. Information
concerning the activity
of CIAP (Aleksander
Lech Goclleu:ski)
.
Proceedings
of the working Conference
of the Demos Redactio~.
Mos2ow 9-14. VI. 196:~ (Józef
Gujek)
.
Proceeding
of the Demos Governing
Body on the activity during
the period since the conference of the r2dactiol
in Br~J
Ethnic and ethnogra:phic problems at the Vth International
Congress
of Slavists in Sofia 17-·-23. IX. 1963 (J ózej Gajek) .
Extract from the protocolof
the }:XXVIIl
th Ge.neral Assembly,
Polish Ethnographic
Society, dated 8. XI. 1963 in Opo·le .
Report on the a·ctivity of the Polish Committee at the International
Congress of Anthropologic
and Ethnographic
Sciences (J. Gajek)

809
810
814
817
821
828

V Miscellanea
Summaries

in English,

German

a,nd Russian

languages

Jeleniewski)

Index of the XLIX th vol. of the "Lud"
List of illustrations
and maps
Table of contents in English .

(Eugenius~
833

(O. G.)

865

81\3
887

ATLAS

POLSKICH

LUDOWYCH

STROJOW

cena
zl
CZĘŚĆ

I POMORZE

I WAR:'UA

1. Agnieszka
D:..br'Jwolska
Strój pyrzycki,
2. Bożena
,;telmaC!10Wska Strój kaszubski,
3. FranclSze:<
Klonowski
Strój
warmiński,
CZĘŚĆ
1.
2.
:J.
'.

22.29.27.-

1955
1959
1~60

II WIELKOPOLSKA

I KUJAWY

Aclam Glnpa - Strój sznmotulski,
1951 (wyczerpany)
Adam
Glapa
Strój
dZierżacki,
1953
Acla.l1 Glapa Strój
lubuski,
1956
HaHn" Mikulow,;ka
Strój kujawski,
1953
CZĘŚĆ

III

ŚLĄSK

1. Tadeusz
Seweryn
- Strój dolnośląski
(Pog6rze),
2. SŁ8nisla\v
P rOl1lCZ
Strój pszczyński,
lS51'
3. Longin
Malicki
Strój górali
śląskich,
1956
CZĘŚĆ

IV MAZOWS:t.'E

1950 (wyczerpany)

1. Maria Zywirska
- Strój kurpiowskI
Puszczy Białej, 1~32 (wyczerpany)
Jadwiga
SwiątkClw3:<a - Str;,j łowicki,
lJ53
3. Jan j __
~iotr Del<Qwskl
Strój
piotrkoW3ki,
1954
4. JanU3z
Ś,'/leży
S~r' j pOćllaski, 1358
o. Jan Piotr De:<ow.;ki - Str,6j sieradzki,
L5)
U. Jan'n'!
Kraj .'wska - Strój o;>oczyń~ki, !J;3
7. Allam Chętnik
Strój kurpiowski
Puszczy
Zielonej,
1960
V

16,50
25,27.-

28.28.27,32.-

MAŁOPOLSKA

1. H:>11an Reinluss
Strój górali szczawnickich,
1949 (wyczerpany)
F •.onei ;zek Kotu!a Strój
rzeszowski.
1951 (wyczerpany)
:l. Janl~z
ŚWie;y Strój
krzczonowski,
1959 (wyczerp.)
Edy.a
Stcr~k
Strój
spiski,
1154
';z2k Kotula
Strój
łańcucki,
1955
S 'ba ;~;an Fliza"
Strój
Zagórzan.
1956
I. ['ncbara
Kaznowska-Jarecka
Strój bilgorajski,
1958
8. Janusz
Kamocki - Strój sandomierski,
1957
9. Tadeusz
Seweryn
Stdj
Krakowiaków
wsc:lOdnich.
1960
10. J. i i\1. Kamoccy
- Strój Świętokrzyski
1901
l!. Edyta
Starel,
Strój
orawski
(w druku)

~"."L.

LITERATURA

13.5U
29.30.'-

I SIERADZKIE

2,

CZ.:;3.':

16,50
27.29.25.-

13.5~
16.5J
26.27.26.2J.26.32.30.-

LUDOVVA

poświęcony sprawon1 literatury
iudo\V2j,
p::>ci reel. J. Krzyżanow·
S. Świrki.
Zeszyly:
podhalati:;ki,
kielecki,
rzeszo\vsld, cieszyński, dolno~
śląski.
g_~rnoslą· . ;:;.o-opolsl<i. ka5zubski.
warmiński,
lubelski,
mazurski,
podlaski.
pornorski,
lubuski,
łowicki,
mazowiecki,
kurpiowski,
sieradzko-łęczycki,
piotrkowski.
Prenu~n2rata
r:J:,zna
48.-.
Zamó\vienia
przyjmuje
Redakcja.
\\'"arszawa,
Nowy
Świat n. pokój 121. Konto czekowe
1-7-1IUO;0 lub Oddzialy
Rucł1u.

Dwumies;p,cznil<
ski?go

i

Cena z1 100,-

A n c H I \\' L \1 E T :\ o G H
:\r

9. L-=.)pol=l

7'1r 10. WI~dy.;la·'!

\'i(;f;rlyn)'.~·icz
:~ien'a:j;i

-

10JDE:i:<3

"qRLEJ.O

:.;ATE:UAL

Y

D.>

"%

L"T

J

I

....,

'36"3

LUDO'.VEJ 1?'18-18jJ, 1:::J5j

1'r I\. H,din<l
Bittner
MATERIAŁY
DO
CI2LIJ
I.
POLSKIEJ
CZl.ONKON
P.T.L., 1)53
Nr 12. \Vie:;law
Bicókowsld
P-:J~:...tl7.E:JNICY C3:<AR.-\
Y~OLSE:l::;A
NA
POL,]
BADA?~ LUDJZNAV,'CZYCH
W POLS:E,
19;6
Nr 13, H, l), 13, Pra"a
zbiorowa
E1ULETYN
INj,'ORM.ACYJKY
P.JL,KIEGO TOWARZYSTWA
LUD:JZNAWCZEGO
Nr l, 2, 3, 4, (wyozer)anJ'
1\'1' 17, Wikt""
Sc:'",;mm - Ll'D:J\VE
0.JR3c;DY WESELNE
WE WSIAC:H
D::JL!NY bOC,-EWK!
I TAHNAWKI
Z!E.\fI SAN..lCKIEJ,
1J58 (wy:z.)
Nl' J8. S~an'ci<lw
BGk -- WESELE
L1JDJWE
W GJq ';O'NiE
SAN;:).1MIEHSK!E
Nr 1.1. Olga

Gajko\va

-

JAN

KAR,,-:JWICZ

i LUD',VIK

KRZYWICKI

I'll' 23. Anno
Ły,zoz·Wirpczowa
NA=YTKI
BIBLIOTE:n
P.T,L.
W LAT "CH
IJ53-1!;5J
Nr 21. JĆ'zof Bab:cl - N.,,"UKA O LUD.,,"CI FRYDEHYKA
IL\TZLA
1.•1' 25. Maria
Hen3!o'.Va R::~LINY
DZIKO
ROSNĄCE
W KULT'UR:<E
LT';DU P.:JLSKIEGO

Nr 27. J5zef Gaje:,
WYBRANE.

Nr
Jifr
Nr
Nr

DJ

KO\VALS1'V,'A

KULTURA
MATE:11ALI':."
Nr 6 dla ce15w. P. A. E.

BIBLIOTEI{A

POPULAnNA

~5 2).-

ZJ.25.-

3).25.ZO2).-

LUDY:;EGO

ZAGADNIEN:A
30.-

1. Józef Eurszta.
00 OSADY SŁOWIAŃSKIEJ
D.J WSI W3PÓŁCZE3NEJ
(wyczcrpa :lny)
2. Alfred
ZarGba, P£tACA DIALEKTOLOGA
VI TERENIE
3, Adam
Ciapa
i Alf.:m;
Kowalski
TAŃCE
I ZABAWY
WIELK:JPOLSKIE
4. Aleksander
L~ch G()~lewc:,i
D:1:JGI SYNO .;/ SL:J::'JCA...

Reec.IY2ja m"nog1'a:ii
et:10g1'aficznych.
etn.:>graCczne.
Tw6rczo:ć
muzyzzna,

2).-

ZO.-

LUDOWA
Kwes\ionariusz

OSKAR KOLBERG,

13.-

JAK,]

REPHEZENTi.NCI
DWU NURTOW W ETN:JLOCII
PJLSKIEJ
(wyoz=rp.)
Ni' 20, Julia"
Barty.' i Ir~n3 Turnau
- MATERIAŁY
DJ HISTORII
ODZIEZY
LUD:JWEj
PL-\':SCriD.
WJELKOPOLS:(l
K1' 21. T'2reS3 Si:Jdow.;;ka-Myzyk
- BARTNICTWO
\'l PŁN.-WS~H.
EURJ?IE
ZE SZCZEGOLNY1>1 UWZ::;U;D;:.J'rENIEM
POLSKI
Nr 22. Józef
Gajek
TRAN3POR1'
I K..J:'>lUNIKACJA
L,\D:JWA
k'Nestionariu3z
Nr :3 dla C:215w Pols:{iego
Atlasu
Etno,1ra!:CZ112.10 (\vyczerpany)

r;r 23. Janmz
Eo!,d,:n:J\vicz
- MATERIAŁY
POŁUDNI:JWEJ
KIELECCZYZNY

€h.2

3).SO.10.45.-

3).-

DZIELA \NSZYSTKIE
In2dita.
Materialy

S~udia,
materiały
doku:nenta~yjn:;!

Zam6wienia nadsyłać n:J. adres:
POLSKIE TOWARZYSTWO LUDOZNAWCZE
WROCŁAW, NA":KERA 4

i

przY2zyn~d
pomo~n:zze.

i.

I

l

New Tags

I agree with terms of use and I accept to free my contribution under the licence CC BY-SA.