http://zbiory.cyfrowaetnografia.pl/public/891.pdf
Media
Part of Spis treści / ETNOGRAFIA POLSKA 1979 t.23 z.2
- extracted text
-
ETNOGRAFIA POLSKA
XXIII
Zeszyt 2
POLSKA AKADEMIA NAUK
INSTYTUT HISTORII KULTURY
MATERIALNEJ
ETNOGRAFIA POLSKA
XXIII
Zeszyt 2
WROCŁAW • WARSZAWA • KRAKÓW • G D A N S K
ZAKŁAD N A R O D O W Y IMIENIA
WYDAWNICTWO
POLSKIEJ
1979
OSSOLIŃSKICH
AKADEMII
NAUK
REDAKTOR:
SEKRETARZ
WITOLD
REDAKCJI:
DYNOWSKI
KRYSTYNA
MAŁKOWSKA
CZŁONKOWIE R A D Y R E D A K C Y J N E J : J O Z E F BURSZTA, MARIA B I E R N A C K A (PRZEWOD
NICZĄCY), M A R I A F R A N K O W S K A , J A D W I G A K L I M A S Z E W S K A , ANNA
KUTRZEBA-POJNAROWA, WANDA PAPROCKA, ZOFIA SZYFELBEJN-SOKOLEWICZOWA
Adres Redakcji: 00-140 Warszawa,
Okładkę
projektował:
Świerczewskiego
Edward
105
Kostka
Redaktorzy: Zyta Kwiecińska, Urszula Sagan
Redaktor techniczny: Maciej Szłapka
©
Copyright
by
Z a k ł a d Narodotoy i m .
Ossolińskich.
Printed in
Wydaumicttuo. W r o c l a w
Poland
P L ISSN 0071-1861
Z a k ł a d N a r o d o w y i m . O s s o l i ń s k i c h — W y d a w n i c t w o . W r o c ł a w 1980.
N a k ł a d : 700 egz. O b j ę t o ś ć : a r k . w y d . 25,80, a r k . d r u k . 21,38 + 1 w k l . ,
a r k . A —28. P a p i e r d r u k . sat. k l . I V , 70 g, 70 X 100. O d d a n o do
s k ł a d a n i a 12 I V 1979.
P o d p i s a n o do d r u k u 14 I 1980.
Druk ukoń
czono
w
styczniu
1980.
Wrocławska
Drukarnia
Naukowa.
Z a m . 923/79. T-24. C e n a z ł 55.—
t
1979
SPIS TREŠCI
Witold D y n o w s k i — Lucjan Turkowski
(wspomnienie pośmiertne)
.
.
11
Część I
Anna K u t r z e b a - P o j n a r o w a — Miejsce etnograficznych zbiorów mu
zealnych w kształtowaniu obrazu kultury narodu
Streszczenie w j . angielskim
. . . .
Gerhard K l o s k a — Sytuacja pojęcia wartości w naukach społecznych .
.
Streszczenie w j . angielskim
Zofia S o k o l e w i c z — Kierunki badań etnograficznych nad etnogenezą
S ł o w i a n (Wprowadzenie do konferencji na temat: Elementy wspólne
w kulturze Słowian południowych i północno-wschodnich, poświęconej
pamięci Kazimierza Moszyńskiego i Józefa Obrębskiego, zorganizowanej
w dniach 25-27 X 1977 przez Komitet S ł o w i a n o z n a w s t w a P A N i Katedrę
Etnografii UW)
Anna K u t r z e b a - P o j n a r o w a — Wkład Józefa Obrębskiego w bada
nie procesów etnicznych
Streszczenie w j . angielskim
Zofia S o k o l e w i c z — Teoria kultury Kazimierza Moszyńskiego jako punkt
wyjścia dla badań etnogenetycznych
Streszczenie w j . angielskim
Anna C z e k a n o w s k a - K u k l i ń s k a
— Trudności interpretacji łącznej
w y n i k ó w badań nad cechami morfologicznymi i funkcjonalnymi .
.
.
Streszczenie w j . angielskim
Zofia S t a s z c z a k — Z metodyki wyznaczania pogranicz kulturowych (na
przykładzie pogranicza polsko-memieckiego)
Marian P o k r o p e k — Zróżnicowanie kulturowe na pograniczu etniczno- j ę z y k o w y m i jego odbicie w świadomości mieszkańców na przykładzie
pogranicza polsko-litewsko-białoruskiego w północno-wschodniej Polsce
Streszczenie w j . angielskim
Lech M r ó z — Ś w i a d o m o ś c i o w e wyznaczniki dystansu etnicznego
.
.
.
Streszczenie w j . angielskim
Ryszard T o m i c k i — Ludowa kosmogonia dualistyczna Słowian w świetle
samojedzkich m i t ó w stworzenia
Streszczenie w j . angielskim
Krzysztof K u b i a k — Wyróżniki obcości w bajce białoruskiej. Cechy boskie
i diabelskie „swego" i ,,obcego"
Streszczenie w j . angielskim
Elżbieta R e g u l s k a — Wyznaczniki odrębności etnicznej, funkcjonujące
współcześnie w świadomości grupy ludności łemkowskiej na terenie
dawnej Łemkowszczyzny
17
29
31
58
61
71
82
83
109
111
116
117
127
155
157
167
169
183
185
193
195
6
SPIS
TREŚCI
Krzysztof W r o c ł a w s k i — Możliwości współpracy folklorystów z etnogra
fami w badaniach nad etnogenezą S ł o w i a n
Zbigniew B e n e d y k t o w i e z, Danuta M a r k o w s k a — O niektórych pro
blemach identyfikacji kulturowej w procesie porozumiewania się .
.
.
Streszczenie w j . angielskim
Część
201
205
236
II
Zbigniew J a s i e w i c z — Machalla w Uzbekistanie. Tradycyjna
dzielnic miejskich w życiu w s p ó ł c z e s n y m
społeczność
Iwona K a b z i ń s k a - S t a w a r z
— Adaptacja młodzieży mongolskiej do
środowiska pasterskiego
Streszczenie w j . rosyjskim
Danuta P e n k a l a — „Gorące" i ,,zimne" w tradycyjnej medycynie Afga
nistanu
Streszczenie w j . angielskim
237
255
304
307
328
KRONIKA
Ekspedycja etnograficzna P A N 1978. Badanie kultury mniejszości narodowych
Mongolii — Iwona Kabzińska-Stawarz
Tradycja we współczesnej kulturze Mongolskiej Republiki Ludowej — Iwona
Kabzińska-Stawarz
Ogólnopolski Przegląd Kultury Ludowej Polskich Gór — Zofia
Szromba-Rysowa, Danuta Tylkowa
S y m p ó z i u m o chotárnych sidłach, tj. osadach położonych poza centrum wsi.
Czadca, 10-12 X 1978 — Soňa Švecová
331
334
339
340
СОДЕРЖАНИЕ
Витольд Д ы н о в с к и — Люциян Турковски (посмертное воспоминание)
11
Часть I
Анна К у т ж е б а — П о й н а р о в а — Место этнографических музейных собраний в форми
ровании образа культуры народа
Резюме на английском языке
Герхард К леска —Ситуация понятия ценности в общественных науках
Резюме на английском языке
София С о к о л е в и ч —Направленияэтнографических исследований по этногенезису сла
вян (Введение к конференции на тему: Общие элементы в культуре южных и северо
восточных славян, посвященной памяти Казимежа Мошиньского и Юзефа Обрембского, организованной 25 — 27 X 1977 КомитетомСлавяноведения ПАН и Кафедрой
Этнографии ВУ)
Анна К у т ж е б а — П о й н а р о в а — Вклад Юзефа Обрембского в исследование этничес
ких процессов
Резюме на английском языке
•
София С о к о л е в и ч — Теория культуры Казимежа Мошиньского как исходный пункт
для этногенетических исследований
Резюме на английском языке
Анна Ч е к а н о в с к а - К у к л и н ь с к а — Трудности общей интерпретации итогов исследо
ваний по морфологическим и функциональным признакам
Резюме на английском языке
София С т а щ а к —Из методики определения культурных пограничий (на примере
польско-немецкого пограничья)
Мариан П о к р о п е к — Культурная дифференциация на этнически-языковом пограничье
и ее отражение в сознании жителей на примере польско-литовско-белорусского
пограничья в северо-восточной Польше
Резюме на английском языке
Лех М р у з —Сознательностью определители этнического расстояния
Резюме на английском языке
Рышард Т о м и ц к и —Народная дуалистическая космогония славян в свете самоедских
мифов о сотворении
Резюме на английском языке
Кшиштоф К у б я к —Определители чуждости в белорусской сказке. Божественные и дья
вольские черты „своего" и „чуждого"
Резюме на английском языке
Эльжбета Р е г у л ь с к а —Определителиэтнического отличия,функционирующие сегодня
в сознании группы лемковского населения на территории былой Лемковщины
17
29
31
58
61
71
82
83
109
111
116
117
127
155
157
167
169
183
185
193
195
8
SPIS
TREŚCI
Кшшптоф В р о ц л а в с к и — Возможности сотрудничества фольклористов с этнографа
ми при изучении этногенезиса славян
Збигнев Б е н е д ы к т о в и ч , Данута М а р к о в с к а —О некоторых вопросах культурного
отождествления в процессе объяснения
Резюме на английском языке
201
205
235
Часть II
Збигнев Я с е в и ч —Махалла в Узбекистане. Традиционное общество городских райо
нов в современной жизни
Ивона К а б з и н ь с к а — С т а в а ж — Приспособление монгольской молодежи к ското
водческой среде
Резюме на русском языке
Данута П е н к а л а — „Горячее" и „холодное" в традиционной медицине Афганистана
Резюме на английском языке
ХРОНИКА
237
255
304
307
328
.
Этнографическая экспедиция ПАН 1978. Исследование культуры национальных мень
шинств Монголии — Ивона Кабзинъска-Ставаж
Традиция в современной культуре Монгольской Народной Республики — Ивона Кабзинъска-Ставаж
Всепольский обзор народной культуры Польских Гор — София Шромба-Рысова,
Данута Тылькова
Симпозиум по хотарных сидлях, т.е. поселкам, расположенным вне центра деревни.
Чадца, 10-12 X 1978 - Сона Швецова
331
334
339
340
CONTENTS
Witold D y n o w s k i — Lucjan Turkowski (posthumous recollection) .
.
.
11
Part I
Anna K u t r z e b a - P o j n a r o w a —• The role of the ethnographic museum
collections in the creation of the image of national culture . . . .
Summary in English
Gerhard К l o s к a — The position of the concept of values in social sciences
Summary in English
Zofia S o k o l e w i c z — Trends in ethnographic studies of the ethnogenesis
-of the Slavonic people (Introductory discourse to a conference on the
subject: Common elements in the culture of southern and north-eastern
Slavonic people, held in memory of Kazimierz Moszyński and Jozef
Obrębski and organized on 25-27 October 1977 by the Committee of Sla
vonic Studies of the Polish Academy of Sciences and the Department
of Ethnography at the University of Warsaw)
Anna K u t r z e b a - P o j n a r o w a — The contribution of Jozef Obrębski to
studies of ethnic processes
Summary in English
Zofia S o k o l e w i c z — The theory of culture by Kazimierz Moszyński as
a starting point for ethnogenetic studies
Summary in English
Anna C z e k a n o w s k a - K u k l i ń s k a — Difficulties of a unified inter
pretation of the results of studies of morphological and functional
characteristics
Summary in English
Zofia S t a s z c z a k — On the methodology of demarcation of the cultural
boundaries (in the example of the Polish-German borderlands) .
.
.
Marian P o k r o p e k — Cultural differentiation at the ethno-lingual bounda
ry and its reflection in the consciousness of people in the example of
the Polish-Byelorussian-Lithuanian borderlands in north-eastern Poland
Summary in English
Lech M r o z — Conscious determinants of the ethnic distance
Summary in English
Ryszard T o m i c k i — Dualistic folk cosmogony of Slavonic people in the
light of Samoyedic myths of Creation
Summary in English
Krzysztof K u b i a k — Distinctive characteristics of foreigness in Byelorus
sian folktales. Divine and devilish attributes of „our" and „alien" .
.
Summary in English
17
29
31
58
61
71
82
83
109
Ill
116
117
127
155
157
167
169
183
185
193
10
SPIS
TREŚCI
Elżbieta R e g u l s k a — The determinants of the ethnic separateness cur
rently functioning in the consciousness of the ethnic group of Lemki on
the territory of former Lemkowszczyzna
Krzysztof W r o c ł a w s k i — The possibilities of cooperation between folklorists and ethnographers in studies of the ethnogenesis of Slavonic
people
Zbigniew B e n e d y k t ó w i с z, Danuta M a r k o w s k a — On some problems
of cultural identification in-the process of communication
Summary in English
195
201
205
235
Part II
Zbigniew J a s i e w i c z — Machalla in Uzbekistan. Traditional social frame
work of urban quarters in the contemporary life
237
Iwona K a b z i ń s k a - S t a w a r z — The adaptation of the Mongolian youth
to a pastoral environment
Summary in Russian
255
304
Danuta
Penkala
— "Hot" and "cold" in the traditional medicine
in
Afghanistan
Summary in English
307
328
CHRONICLE OF EVENTS
Ethnographic expedition (sponsored by) Polish Academy of Sciences 1978.
Studies of the culture of national minorities in Mongolia — Iwona
Kabzińska-Stawarz
Tradition in the contemporary culture in the Mongolian People's Republic —
Iwona Kabzińska-Stawarz
.•
National Survey of Folk Culture in Poland's Mountain Regions — Zofia
Szromba-Rysowa,
Danuta Tylkowa
Symposium on „chotárny sídla" i.e. settlements located outside the centre of
established villages. Czadca, 10-12 October 1978 — Soná Svecova .
.
.
331
334
339
340