http://zbiory.cyfrowaetnografia.pl/public/1746.pdf
Media
Part of In memoriam / LUD 1984 t.68
- extracted text
-
Lud, t. 6B, 19B4
VI. IN MEMORIAM
KAZIMIERJA
ZAWISTOWICZ-ADAMSKA
(lB97 - 1984)
Pogorzeb [pI'ofes.<Ju·Ka.oin.ie,ry Za wi;.s·towi,c.z-Ada.'mskicj odbył ,;;ię dwwua:s'l-ego
1ipca 19Bł T., prawie w ,sauno .połudJ]iJe. ad 'k1Uk,u wi IW Ladzi :pa.now:ały UiIJ3.ły i
fala .g.o.rąca palralliŻJow.ala miesz,kaJ'tców odwy'ikłych ood 'u;pałÓ'w po ,d'1wgich tygodniaC1h ziunna·. Skupieni ma Sl-arym CmerJ]taJflz'Uodruchowo l&zuJka.liś.mycieruia li iyllko
t.i, którym ceremon.iał wyznaczał
miejsce bo1LSlkoot wa.r tej moguły, is'barl:iwy1.Twale
w ,palących prom'ieniach
słOIka. Pr.zySlzlo n3iS w ielu, nawet ba,r'liw wielu, mirmo
'uriolpÓ'w i upał·u. W olJ.'s.zalku ża~obnym Iprzewa1ia,Li jednalk lludziie 'S'ta["s,i i odoJjIf'z,ah,
którzy prwkJroc.zyli już i9WOją smugę cienli,a ,i ,dla któ1rychCiZa.s !miał ~nlny M'ymiarr.
Niie zabrakło też ll1a.s- o;sl(iaoi'l1oioch
,s'tuodentów Zmalrłej, z któlfymi m'irała zajęcia
przed odej.ścioem na emery t lIirę. Byl<iśmy w tym ,grr'o:nie lS'lo.'iurrJikow,omłodz.i, a.le
przecież i l1<l,szetwaHe s,lraclily już mlod~eńC1ZY owal!, [pOd OClZamuprzybyło nam
zma'l's!zc:zek, a w·Lolsyn.ie rntiały już tej bairwy CO 17 .1:a,ttemu.
I pewnie dlatego żarl śC'i'S'kał:serca, !bo $lkUIPieni na omenta,r.zuczuliośmy
głęb<Jko,
że 'Oto od s,zed,l Człowi,eok, który .był Śiw.ia,dJkie:ffiIlra;szej ornł{)ldo'Ścli że m'ier,zą'C poD
ludz.ku, prwk,roczyJoiśorny j·uż połoIwę nasz.eg,o życia'.
Pamiętam
pierws'zy wy;kła,d z Pr<Jfesor Z,awoisoboowieoz-Ada;m.s!ką.
0Ja .1 ~'oik studiów w 19'62/63 r. przyjęto
wtedy [pięć osób ,i 'j'uż ta rn.iewielka .liczba ll1iCll1'ZlUCała
!k,am-era,!:ny,.l1lioeomiJ.,1
intymny
r<Jodrl3Jj:kontaktów
z owylkłado1wcą. Ka'te.dir.a Etnogrlafii
mieśc.ił.a ,się w gmachu Bibli,orte'k!i Uniwc,rsytecokriej 'przy Izbiegu 'uEc Matejki i Na:·utowicza. Wykłady
odbywały się w jedynej -sal,i wy,kłaldoweoj, zbyt przes'tronnej
dl.a pięciuOIsób,
,a na wykładowcę
czekaliśmy
,zwykle ow hoUu, który Isłużył nam
zasza!tnię,
!P<Jczeoka'!niq,i salę 'reklrca'cyjną. Co pewien C'ZUiS!ktoś :z nas za,giądał
do bib 1'io.[eki zu:kłu,dowcj połqcz.onej 'z palk,o'joem a!sytentów i sipl'<1wdzał, C!ZY"Babci!a"
już ,przyszła. Panią profesor
Za'wi's'toiW'ic:z ~otarrslioSlwdenci ;na:zywa:h między :i'dbą
.,Babcią" i s,zybko za·c·zęlJi.~my~'ch llaŚ<l,aJd:Olwać.
W:koró'tce ,mieLiśmy olkaz1ję pfiZ.'ekonać
s'ię, że "Ba:bc.i:a", w6wc·z,a;s w wieku 65 klit, miomo 'c.iężildch 'życiowych oprzeżyć i naodwyręŻJolneg,o z,drlOwua, promi'eruiowała
eoner,g-ią ii ·tJwó·rczymi pomysła,mi.
Na <ten
iP:er~zy
wy<klad 7. na:mi :ze "Wstę,pu odo €ltno~nrfli.i' przYlS!Zła w slz,al1'ej gaTsoll1oce i
białej blUzce. W tym okres·ie życ.ia nos,ila rzeczy białe, szare i czarne i ni,gdy nie
widziałam Pal1Ji P,rofes'o'r w Mlk'ni IW iin.Il1Yll11
Ikollo:l1z!e.M,iała barodzo dT<Jhną, 9rozUopłą, ptrawie dziew"C:zęcą Iigrurę -i pięklne siwe wło:sy 'o rmlecznej balrwie. Mówiła rvv-yraŹinie, jasulo, !ZatPewne osotarają'c :się, abyśmy
Imorgl,i z te~o poieTwslZe!go w życiu
uniwC["sytecikiClg{) Iwykła.du wYl1lieść jak najwięcejkmzyśoi.
P'amiiętam, słuchałam
zachwyc'OII1a, że wszystko ·l1oz.umialaomi naldążyłam z no'towiClll'1lierrn.
Po:tem bylo tych 'kontalktÓ'W corraz więcej. DOiSrzływ)'lkłaody rz e1.:nQg,rof1iJi
l~iPOłecleós'tw lPilC["w,Q'tnych,e1n:ografii Po.lsku, ellJnro.g,raJJiii
Słowian
O-lU!Z!Z 'tradycyjnej
i
wspók;z·e.sll1ej Ik'u.lltuTY1u-dowej. PieJ"'\V'szy eg,zamin ISlldardall1YIPr'zed P.mią Profes<JT
w)'lpadł <:Ito1p'ier<J
00 III r. studiów., w s'emes>ta:'.zeziom<Jwym. Był to. egzamin
rz etno.g'raiVi PolISki. Piani P·rofesoor miesum~a samotnie
od -chw.Lli w<:!Oowieńs1lwa,za,]·edw.ic
kilkauloaśC!i'emli.nui odlfO.giod ka'ted.ry, Wy,goooiej Jej był<J eg;zamMLowaoćiIllaiS'W 'domu,
tym ball'd~iej, że 'Clg:zamimy c;lągnęły !Się ,dług<J, a Profesor !pytała nals odokłaodll1lie.
O wyznaczonej
godzinie 'nuci~kahśmy
·dzwonek przy drzwiaoh na paT,terze ,dormu
l
416
ln Memoriam
przy ,u1'iJCy BucZJka 30. ,prze.z długie lata 10'3·ok ll'<1zv",is'k,aloikator'k,i w,icoliała 1l,\
dcrzwiach ,urzędowa ,t.aibUic.z.ka,inf.onmując'a, że wł,<tś;nie 'tutaj mi,eśd iS,ięOtdidJZilał
Po~s.k!i'ego Towa:rzys'tw.a Ludoz.na'wczego.
Prz.ekrac,zaliśmy
IprÓ1g .j wchodzliliilmy do
ni('wie~k.iego, pr:zytuM1Jie urządZOlne.gomiesz!kani<t, wYlpełni'onegomeblam.i
z "Ładu",
'książkami li łudowymi śWlią!Jk1ami.Sia,dywaij,iśmy pnzy !I1liewielikiun bUJUTec.zku,ŚJW'iadOIrI'l.ipowagi 'ohw;iJli, ol~oun,T1i'eISltTemOWa!l1li.
Pani Profesor uśmiechała
slię. :zadav.:ala lPytania i oie:rlPlirwie clzek;<tła Q1clip'owliedz'i.
Zwy'k']e po'tem wY\\1iązywala S'ię dłuższa
nnrnowa 'i zdenerw'Oiwanic 7.:l1Jiikało
bez śladu.
Dziś żałuję, że lnie umiałam 'w~'edy ·Z tych rozl"nów więcej sk.o.rzystać. M:i,alam
lliepowta'r.wJir:ą okazję, aby pytać Panią Profesor o żydc intelektualne
WaTSzawy,
a Jejs1udi'a
w FriflJl,andiii i FrranCj,i,O wiel.kie IP(),silaoi'eIpolls:kiej nauki, z k:tó,rymi
s,ię .styrkała. I:Ież IZ 'tych TOZlmów można byłoby wY'l1Jicść, ileż u'trwallić ...
Pal1Ji P,rafc,so.r IZnała .za'ilnteTeiSOWaJli<tka:ż,deg;o z na's 'i dYSJkn~tl1<ie:starała <;;'ię
nimi ISlteor'ować.Pamiętam
jak w 1966 T. za:l>rała mn:ie, M"u'lio!G WiL~r.u'S:zclwsiką
i Elę
Król,iikowsiką do Zalko,panego n.asYlTliPo:zjum f'Olklorystycz.nc. Obrady toczyły 'srię w
domu wczasQlwy:m ,Podhale", doo,koła byla piękna rn,roy.:na 'z.ima. Za'kopane pęka'lo
o'dgo.ści, a Ina ina'S!Zym'syrn:p8zjum poj·a'\V1ia·łys,ię v.s{)by ·z.n,me ·nam z kklury
'i S'CCny. PiieJ'w~zy r·,ł\Z zobaezylam
wówczalS Zofiię S()~arzową, MarynG Okęck<j-Br-omkową, Jadw.i,gę Hryni,ewic:c:ką i Jana Sztaudynge,ra.
który cały CWi' pUnic przysłuchi""'al csię obroa,dolm. Na .owym :syn1p01zj'Urn S,pi'0I'a'IWsiG oczywlisc.ie '0 trI, G) jest. a
eo nie jes't folklor-ern ;i Pani Pr-ofesor ZawJs.tc"W1iczwygłoIsila odczyt ;pod zna.mi€<nnym :tytułe!m "N:i'ep()lJ"o();zumieniai .propozycje", 'k'lóry wniósł 'luieco bodu IW rO'zr1amię\.n.ione głowy dy:slk1uta.ntów. Cało,ść mater:iałów -z tego il1Jte'resującClgo 5JpOJVkan.ia
zamieścił p.olem "Teatr Ludowy". HekQ'oć jes'l'em w ZaikollXllnemi ,pr-zechod'zG uli( ą
K(lśd u-sz1ki obok domu "Po,d'ha'le", przypominam
sobie to sympozj·um i słyszę Jana
Sztaudynger,a
jaik iPoasumo'wał .zawli,łe 'dysputy jed'll'l tylko f.ra'szką: "Nic żądajcie
od folkloru, by :był ja'kiegoś ;koloI'u". Wmi.m·ęu,pływu
lat, po skończeniu :studiów
widywałam
P.cu",ią Profeso,r COlTa.zlTzadziej. ByJam tylko jedną ·ze 'sltu:dentok, która
pOSizła wla:sną dr.o.gą. Pa'miętam jednaJk. ja/le Pa:ni Pn}f,esor ,eicszyła siG, k,iedy udał'o
mi s,ię cnś o -el.no'gr,afii wydru'ko\\,nać lub :przeprowadz,ić z niąwywia-d.
Nie .~zc'l.Gdzila
m'i wó\vezas .słów .pełnych ser-decz,nośoi li c.jt:lpła.
Os'ta'\.nl~a wlieJoka gab z udzil,alem .,Babei" odbyla slię ,we wrze~l1iu 1977 1'. z
o-j,azji 50-llecia ,pracy ,neuJwwej Pa'ni Profesor. Zjechało wÓWCZ.:l',do Łodzi m:ló'stWi)
przyj,lciół uczll1Jiów.i wspólpracowników.
P,rofes,olr była w do-s'k,cmalcj [(H·mic. ~\'ZTcl~Iz,ona;śm·i,:ila .s.iQi .c'ies-zyla razc·m z nami.
Os.ta'Lnie, n.a,pra wdę o.,;ta-\'l1:e w'''po.rn:nielloic Wi'lLe s.ię dla mnie 7. zupc!l1i-e janym,
nieK'wnym n.i-kr.mu wyd:arZJeniem. v\' _zimie, po jubileus·z·u wralcalam :P(),cljąg:icm Z
Warszawy.
Wysiadłam
o 22-g.iej na DwO'rc-u F',cbrycznym i lYJc!ubnie jak pozostali
pa"ażc1'O'wic 's·złam .z trudem po ,ohlodz.o:nym chc'dn',k'u. UI·ice po'k.ry'le były dosj.(),Wnie jcd" ą tafią ·lo·du. Nagle wśród .palSażerów ,z'Ob.\czyłam I'rofC'''.()T Z·aw: stor,V'ic 7..
k·tóra ,nic mogąc u:tlrzyma,ć ,równ:owa,gi, :z,djęła buty 'i siąpała Ipol'u,d\zie w samych
lyllko P81'1czHchach. Do'la,rłam do Niej, pomoglamsię
ubrać ,i po-wuj.i. kurcccorwo
tr;:ymając s,ję jedna odr.u~iej dOls:zły,;my do do·mu.
Kiedy w 'dniu ;PCl'grzeou, 'w upaJny lj.pc,OiWYd'loiCl'lr·e,ktDr UJ\iiwC>l'-sy'letuLódz.k,iego wy,lic'zal :va.slugi :i 'odZinalczerui'a ZIma'rlej powiaŁo mi ~1agle t-amtym mrozem
,;pr,zed bt. Zobarc!zylam s't-alT<szą:pa.nią be,z tytułów naukowych.
ls,ple'.l1d1XÓWi doo,tojeńs:vw. Wlidz'iałam rnaJoeń,ką, s.iwą kohietę, be.z'ra,dll'ą w s'wej !S-am-otno'sci. s1:oJącą
w no'cy, :pośrodku wielk;ie,go miliasia w 'Pończochach ,na nblDd7Jo,nyrn chod!nli'ku. I .poczułam, że wła-śf!\ie v':1Jedy była mi bar-dw blilska.
Mal[jor:ata
Galicka-Jabłońska
In Memoriam
MIROSŁAWA
417 [' ci
KWIATKOWSKA-JASTRZĘBSKA
Mg'!' :'''lirosława
Jastrzębs,ka,
zwana
"Mirką" - pierwsza
asystentka
w Katedrze Etnografii
i EtnoIcrgii w Lublinie nie żyje.
Z Jej o,wbą wiążą się \"ispomnien.ia
pienvszych
powujennyc-h wysiłków i prac
wokół C'tnografii KUL i UMCS, Polskiego
Towarzystwa
Ludozn<lwczego
i mnóstwa
organi'zacji
typu rL'giona:!nego i muzealnego.
UroclZOII,1 w 1921 r. w Gąbinie (PlocKie), ukol\czyla w ł93!J '!'. s.zkołę średnią
w Warszawie
i lu zastała Ją II WOjD::l
świalowa. Po up'ldku p()wsta1nia znalazła
siG w KrGżnicy pod Lublinem, a tuż po
ł lą') r. zI1al,lzła zaIrudnienie
w Związku
MUZyKÓWw Lublinie Graz na Kato1iekim
Uniwersytecie.
Tu -rozpoczq!a studia na
wyd.dale
hUITl,1'Ilistycznym na :;ocjologi'i,
,\ po pienvs.zym roku studiów ,przeniosła
siG JW U;VICS i rozpoczf;la .,;·tu'dia w Katedrze
Etno·grafii.
wówczo<; należącej
() wydziału
biologii
nauki
o ziem.i
u:vrcs.
Pll
stud-iach w łalach 1946 -195ł r. uzy.-kała, niemal ja,ko pierwsza.
d~'p/,m
magi,stra elnografii.
Miro'sława była jedną z pierwszych
muich studentek.
\\'y:óżl1iała siG ogro!TIn'l pilnością, pracowitością
i zdolnuściami;
skromna
i uczynl\C,;)ył,]
przcz w . ;zyslkich bardzo lubiana i te cechy dominowaly
w ,Jej charakte:'c'
·~o
:{OI\C~1.
\V ukresie
19·j(j r. rozpoczyna
swoją dzialalllość
w PolSKim Towarzy'·. ,"iv
Ludozn<.lwczym, bierze udzi.,l! w trudnej pracy uporządkowania
bibhotok-i To'.\'",':·zyst\va. wywiez.ioHej w latach wojny ze Lwowa do Krakowa
i lam porzuc',;l~·. w
nieład.zie i zlli"zczcn'i-u w okre.sie wojny, aby - z kolt'i znależć się w LU8:;':":e.
gdzil' w żmud.llcj bezillteresownej
pracy z udziałem w;;zy:;tkich niemal słuch,.'~'2Y i
pracowników
naukowych
w Ka.te-drze oraz wszystkich
lubelskich
e;no;;'·,.:·ów
zosIala uporządkowana.
W pracy tej, a 'zwłaszcza w pracy nad,'katalogo''''~:''':-~~Jll
biblioteki - oddała wielkie usługi, w ten s'pu.,ob zaliczyć J'l trzeba do pie:·"'.-.zydl
i niezapomnianych
członków
Towarzystwa
i katedry
c-tno.grafii KUL i L'.I\1CS.
Nic sposób pominąć również w tym miejscu mgr. Józefa Jastrzebskiego,
Jej :':','eża,
bqdącego ro\vnież w (}wym czasie ,n.a studiach w Lublinie.
Po 1957 r. pr zell o";'i s'iG Mirosław,] wraz z mGżem ,do pracy zawodowej
,\. ,,:,,<1raktel'ze et!wgra,fa w Muzeum w Toma's'zowie Ma.zowieckim i tu opiekuje siG b;'::Jl~joteką i .zbiorami muzeum 'przyro>dJn'iczego. a w '196!J r. uzyskuje
tytuł ku,'~-:'.o:za.
Okres tell, lo uk-re'S gromadzell'ia
biblio·leki i prawidłowej
inwenta·ryzacji
zabytJ].:ów
o·raz groma.dzcnie l'kspIHlatówetno'gQ'a£>icznych.
Było tu możliwe dzięki wy"',:,,ietmu
us<połecZlnieniu Obojga małżol1lków ol entuzja.s1ycznej
współpracy
z towany< '.','dmi
regionalnym,i
oraz młodzieżą
regionu
Rawy Ma'zowicc'kiej,
Brzezhn 'i 0P'k:l.:;1<1.
Przcz ,wiele łat Mirooslawa prowaoz,i1a S'tudium regionałne
przy :vIuz("Um - '''''y27
Lud, t, LXVII[
418
In Memoriam
gla ..-';Ld!a
10.
odczyty.
PraCOW<lhl
Spóldz.ie'lni
·pc;;ka,:r.y. ·~·,tycioCcz.ki dla ~l.,kól 'harcen=1.\\'a
Wl\Lt'
1':-<1-(':y
::1Po!L"czr~ic w
Rękodzil'l'a
:\Tazowiecikiej.
Ten glębOiko
~połecz-ny
reg:ionu
Mazowsza
typu
IpJd-zach.
co:
cechclwał.a
.Ją auża
oraz
.d'o \\riel-u
Ikonta;k l
Ludof\vych
w
Toma,sz,o'\\".;c
Q<ipo;wicdnich
placówek
tetl11'atyki
--
.pny
Wyooiak
Kultu-ry
i
jest
zlącz:oJlych
świetla.Il)'lITl
OpUC:7Jb:e.
nic więt:
[·ego
:Vla.z-ow.ieek,wn
.
\\' ,pracy
i SI:luki
d7Ji;Wlll:gH. ż·e byLI
zmal·.jej2-l
pr.acy
·.V
lej
.z-o.s'lala leż przcwod:,i-
X1982
et!llografa
Urzędu
\\'yrói,IlIin'na
obok
1' ..
;z etnogu·,a.f.ią zdiu·mi·cw<i h"gaciwo
pnzYlkła<dem
w
Ri,wie
orgallL.lz.aejaeil
i ;;:towm·,zyszCll.
s\\ll()jej
.i badawczych
Byla
w
e:nl'I'g-ia :: ukochanie
Trybul~alS'k'il11,
ezlo::;·;:'·:I'.
f'JT.fll Lyd'<1 :ku i IUl' T·.vego
żywy
wieloma
oidZlI1>aozeniami i :pochwalami.
W życ.iorysieś,p.
Mi:roslawy
Ja;strzębslkciJej,
pf'<u:y.
w
AT'tys'lycznt~go
Artystyezll'o-EJtnogll',l'f'ic:znej
Wo.j·e·.vó·dz:kieg:o w PioiI:kov.',ie
lla'..:iko'wych
'lk~Y·,\·l~ym
J·e.i
u~nożhwlal
Twórców
T.rybu1nals1kim
Kom.isji
I •.udnwego
':-e..g") ;~L'q,r;o-
i ..d.-(>·.\·a'l~zY,~7.e(l
byla
';,{Ól"cgo
.~to'~·un{.~h::!.\'hrosJawy
Stow:ar.zyszenie
Plot'nk'owic
.czącą
T'\V·P -
:pr·ac
'x'''ipół-
['ol"m
wc
w,~pók/.l''''lym
żydu.
Cześć
Jej
pamięci
J. G.
WYK.\Z
WAŻNIEJSZYCH
PRAC ETNOGRAFICZNYCH
M.
OPRACOWAŁ MGR JOZEF JASTRZĘBSKI
S;Y"'I:o:danie
.:: prac w bibliotece
l. XXXIX,
1952, s. 532 - 536.
Polskiego
Towar.::ystw[l
.J ASTRZĘBSKIEJ
Ludu:nawc:cf/IJ,
"Lud"
1961
Wrri.::blj
zabwgi
z
magiczne
..U}'~:ci:ic Studia
Ci.;;£:.:nle
,.Lo:iz,:-:ie Studia
"P!·c,.ce
i
i
wigilijnym
niektórych
1962
wsiach
Ma terialy
pow.
:\Iuzeum
r 9 -
powiecie
brze::iiLskim
br:c:i7"tsl;ief/o
.
i rawskie:·/f).
lJ)Joc:y liski m, .,Lódzkic
1965
::wiq:ane
la:nowskie
okresem
Areheolog.icl.llcgo
BrZeZiiJ'Fkie,
T
w
t. IV, 1»62, s. 199 - 202.
1964
:: Herodami
w pow. br:e:ii!skim
l. VI. 196-+, s. 185 - 193.
wier:'enia
E'.:'·'g'l'aficz.na"
w
Etnograficznc"
7.'J.'",c:aj chodzenia
d:,,; S·.ll·ograficzt1c"
z dniem
l. Ill, 1961, s, 79 - 93.
Etnograficzne'
scodrokach
po
Z'.I:')c:aje
związane
1965,s.
oj
wC:CSllCfjO
Etnograflezllcg.o
St,u-
(/:zecil"IS1(llO,
w Lodzi
Ser:a
137 - 167.
1972
Ha'.,:s'=ie
197:2. "
-
(Twórcy
lttdowi
:ierni
łódzkiej),
"Lódzkie
Stud-La Etllografit:z'l1c"
t. XIV,
67 - 76.
Br :i':ińskie
(Twórcy
XI\-. '. 77 - 8·1.
ludowi
.ziemi
Tu:i)rc:ość
i d:ialalność
Jó:efy
Siwek,
pox.
lVhlz., Toma;;'zów
Rawa
Mal..
S'S.
lód:kicj),
tkac:ki
"Łó·dzkic
i wycinankarki
Studia
Etllograficznc"
ludowe';
: Zako.':;ciela
20, ['yeo 15.
1977
S:tuka
ludowa
wojewód:twa
piotrkowskiego
(Katalog
wy.s'tawy).
Piotr.ków
Tryb-u-
J1a:,<I~: 1977, 5:5. 16.
Konkurs
s:tuki
Etn"gTaficZil1c"
lltdowej
t. XX,
wojewód.:twa
1978, 5. 167 - 169.
piotrkowskiego
1976 - 1977, "Łódz:,kJe
Studia
l.
/
In
Memoriam
419
o :'II. Jas'lr:.t;b.skiej pi,sG! J. P. Deko;,v<s: \V ,utyku!ach: JÓ2c1 i !\Iiroslawa
Ja,~/ r~ębscy, laureaci
nUfjrody
Województwo
Lód:kiefjo
u: 19, I r., •.Łód'l:~.i.e StUiCE"
Et.nograficzne" t. XV, l!l73, s, 139 - 141.
No/V bi()rJTafic~ne
pracowników
lód~kieuo
o,~r0(lk(l <:tno(Jra.fic.: neuo, .,Łó(hj,:i,e Stud:<l
Etr,ogr<l1'iczne" l. XV!!, H175, S, '27·28,
\\"pomnienie
o M, Ja'strzt;bskiej
opubliko\I'ał
R. Kotew:cz,
I'v1u~eun, bylo Ich
]Jieru,,,:ym
domem.
"Włókna
Sz'tuc,zne" ,pis,mo Za'ldadó\l'
Włókien
C)-,emiczmyx:h
.Chemitex-Wisto/ll"
Nr 16.'17, Tom,l':;zów Mazowiecki 20 Xll 19.82,s, 5.
Za pracę społecaną M. Ja:it.rzębska utrzymała
liczne pod7.'iękowa~li" : oypln;ny
~owarzystw oraz l'l><;ortowych władz lokalnych ,j 'wojc\\'ó,dz:..;i.ch, a tai<"Jl' j,;s~y zawicrające wyrazy u.zJwnia i ,po·dziękowa,ll.i.a jak: Dyplom HO:l():'I)WYCent:'al~;e,j Komi,,;:
Koordynacyjnej
·do S'praw Upo\V'sz.echniarr:a Kultury
p,'zy :Y1i·nio'tr"l.t:Kultury
l
Sztuki za 7.a,;łu.g,iw 'r<lZWOjUspołecznego uew'stnict'waw
~uJturze ~ 19" :' .. dyplomy hOllorowe Ministra Kul,tury i 51,tuki za o,.;iąg:liQcia \\' Up')w~ze:::h!l'a:,:'..l kullU]'y
uzyskiwanc
IV latach 1976, 1979. POlZa tym wraz z m~żern otrzymaia
x unl
r.
wysQ,ką lKl.grodc: Województwa
Łódzkiego za upow.;zechn:';ulic
twó,CZl}~c': ludc,wej.
Pos'iadała
od7..naczcnia:
Ho'n(Jirowa Opzna,ka 'IVojewództwa
Łódz:":cCś" (1971),
Srcbl'lla Odznaka za OpickQ 11<ld Zabytkami
(1975L Odzml:sa Zasłuż();;;~'go Działa,
cza Kultury
(1975). Złota Odzna,ka za Opiekę nad Zabyt.:';arni lł977), Odznaka za
Z;,;:tugi dla Wojc\\'ództwa
Piotrowskiegq
(l9,;"91. Złoty K:'zyż Zasług: 'H·~Wl.
,JULIAN HA:\lVLA
H)33 - 1983
:-Ja zebraniu ogólnym cz!on:kowie Od·
ci.zi'llu PTL w M~z<lOie Dolnej,odbylym
'.1' dniu 22, Ol. Ul8-t L. minutą
ciszy uczciliśmy pamięć zmarłeg'O 17 grudnia
1983
.' prezesa
lHl:iZego Oddziału
m,gra
Juliana Hanuli, oraz poświęciliśmy
część
zebrania 'na \\'."pomnien'iC' p'Jśrniert'll.e o
:'\':n,
Gdy w czerwcu 1'9831', na zebrani,'..l
0gó!nyrn żegnał ~ię z nami, na pt:WJlll
:-Ji,;'; t z !la,:i nie przypu.szczał, że było to
pożegn.anie faktyczne
i O:it<lteczne, Mia!
przeci('ż dopiero 50 la t i wiele planó\v
n;l przyszłość,
Musial tylko poddać sir;
')pl'r:lcj i za.sta wek .;ercowych l w tym
celu miał uclać .sit; na obserwację
przed
::~1bicgiem do kll:1iki.
Prawda jednak O'kazala się ba·rdziej
o;':r'..ltlla, Umarl z:lIed'wit: IV fi miesięcy
póżniej, Ale pamięć () \ii.m pozosta·nie
'A'~ród !las żywych, gdyż zgodnie ze
.<łnwam·i Horacegl) - ,,!lO!l om'n..is moriar", Zmarły żyć będzie w dziele doko!lanym
p~zez siebie za życia, wewspomnieni:1ch
wychowanków
w .szkok : w drUZ\'llie
!1aree'l'Slkiej, w~'ród rzl'S'zy mło,doeiall1ych i do'rosłych turystów
i \vędrowców
zrze27·
420
In Memoriam
.'iwnych w PTTK, a ,talkże wśród iczlonków Oddzjału PTL w Msz.anie Dolnej, którego człol1Jkliembył Old }ut~go 1972 L, a prerzes,em - lod' paź.dziernika 1931 r.
Ju:lan Hanula UJrodzH IS.ię3. 06. ,19133r. w W'o1:iSklrzydlallsikiej w rndzllll'ie chłopskiej. W 1940 Il'CJfZ!I)(}czą'ł
,naulkę w IszJko,lecpO\w:slz;(~chnej
w Woli SkrzydLC\i~sJkiej,a po
jej uikolwz'en.iu w 1945 'I'. 'Ws'tąpił do pryw,C\'tnego gimnazjum w Szczyrzycu. TuU'kollczy! IX klasę w 1949 r. Dalszą naukę musiał przerwać z powodu trudnych warUllków m,ater'iaJnych w ro.ci'zilnie.
Już w gimnazjum w kwietniu H}47 I'. wstępuje do ZHP. a w marcu 1949 r. do Związku Młodzieży Polskied. Plnz,ez ;) miesjęcy Ul50 r, pnaco!\wl! '\v GS "Sam'op<YmO\cChłOjpslk'a" w SkrzyidI:nej, rówiDoc'z,eśnie pełni! funkcjt; przewodniczącego
Ko!a ZMP w WoE Skrzydlańsiki'ej, a póź.niej - przewodniczącego
Zarządu Gmiin!lego ZMP w Sikrz)'1dJ!nej.
Od września 1950 II'. do lutego 1951 ['o odbywa! szko,lenic w Szkole Organizacyjnej ZMP w Krr-aikowi,e,apo jej UlkOtlclzeniu,w marc'u 1951 2Os'1a!Isikierowany do
pl"acy na 'sltwnolWillslku
rk,ierowniika ¥l)'1działu SzikOilno-HarcClI1S1kiegoZ,trządu Pow.
ZMP w OlkU's'~u. We Iwrz'eśniu 11951r. wstąpi! do PZPR. Od kwietnia 1953 T. przenió,;ł s'ię do pIracy w Z<tr<zą;dziePow. ZMP w Limanowej
jako instruktor Wydziału Szrkolno-Ha,rcerskiego.
\V.styezniu
1954 II'. podjął pmcę w S~ole
Podst. ,nr2 iW Kas'iJllce Małej najpierw jalko .przeW'Odn:DkOrgani-nacj'i Ha['cers!kiej, a później na.uczyC"iel. W 1953 I'.
ro,zlPoczął nalukę 's)'1sltem€lmIzaoclznym rw Liceum Pedagogicznym w Sta:rY'm Sączu,
kOl1cząc ją 'egz,aminem dOijrzałośC'i 'w LiIPcU1956 To W tY'mże jeszcze ;roku To'zpoczął
nauJkę w Zaocznym SitwdLium NauczyC'1elslkim ne. filologi:ipOibikiej
w Krakowie.
W czasje ,pracy w Ka,sin:c,e Małej pełnił Ipm.ez 11 lat fumikcję .sek,retarza POP
PZPR i przez ;2 kadencje - I'adrnego Gromadzk,tej R,tdy ~arodowej. Z dniem 8
lutegJo 1~65 r. 'Został u['lolpowany :do pracy w a!dminisirac}i ja,ko przewodnkzący
PrezY'dium GRN w M;s'zan'i,eDoiln€lj. F'ul]kcję tę pełnił do końca 1'!-l68r. Od 'stycznia
do końcIa s'ierpruila 1969 ['o pIT'acOiwał,jaiko s'ek're1::wl'zPow, ZwiązJku Kółek RolniC'zych
w Li,manowej
Od wrlześn.ia 196,9 II'. wród,ł do pracy w ISJziko,lnic<i\vie,
pełniąc ,do 9. la. 197Z I'.
'obow,iązlk'i ikierown:iJka Szik'oły PodsJt. w Rabie Ni,żnej. aod
10. 10. 1972 r. Ipmcuje
jako inaUlc,zyciel'w !t'ejże szlko:le aż do prvedwczesnej śmierDi.
Od .llts'toiPaJda1975 ,r. \'do15 lutego ,1976 T.uczęszczał
na kurs ,przygntolwawczy
fHolo,gii [)oll!slk:i1ej
w Nowym Sączu, la na,s!tępni,e ,wstał przyjęty do WSP - filologha
polslka w K['alk'Owie. Studia ukońc:zył ,dyp1oomem:ma'gi.s'iers,kim26, 06.19.31 ,I'.
Z ,pralcą halrcerslką !nlie 'rozistawał ISJi'ęm,ig,dy. Jako Druh Harcmist.rz PRL !pełnil
fU'11lkcjęinstruk!bora iZHP prowadząc 77 DH, a :później 14 DB: 'im. Solarza w Rlalbie
Niżnej, Był wielo:klr'atnym człornlkiem Raldy HUfca, członkiem ChOlrąg,v.ianej Komisji Rewiz)'1jnej, a pm.ed:e w.szYlstlklilm- d[,użY'noiwym. Bra! za'wsze udział w ak'cj~
letniej. Był Wlzorrowym wy,chowawcą ha['cerslki;ch poikolell :i ich 11lajbliź..szYIll1
przyjacielem. Rada Hu:fcla GOlrezańskiiego Lim. Władyls'ła.wa O~kanJa w Mszanie Do,lnej ze
śmierdą
DI1uha HaTcmisltrm Juliiana Hanuli poniosla niepowetowaną
's'tratę.
Już w Kasince Małej spędzał swoje woilne chwile z mołdzlic..'!Żą,organizując
tealt'r ,amatO'rskJii,a póż:niJej - w ThalooeNi'ŻJlej wędrując z dziećmi ,i dorosłymi po
Beskidach ,i liJnny,ch ,górralch jaik'o prz.ewOidniJk PTTK. ,p,roWJardziłstanice harcersild:e
dla :dzieci wiejsIkiich !w KlralkQwie ora,z obozy wędrowne. Do PTTK nale~ał od ['olku
1960. Był barr-dizoalktywnym jeig'0 czl)(JTIikiiem,
Brał udział w pracach Z,amądu PTTK
w Ra:bce-Zdr,oju.
/
421
Założył przy Sz.kole P.odst. \'1 Rabie N.iiŻnej Młodzieżowe
Kolo Turr-ysltyczne.
Organizował liczIle wyc'ieczki pie:srze i autoikarr'«Jowez 'mlodzie·żą, alby z<J!pozlnaćjel z
pięknem naszego re.gionu. Koło ml<J,ctz.ieżowe w Rab.ie Niżnej z·dobylo w lalach
1978- 79 - 80 z.\ 'Udz:iał \\7 rajd'zie Trybo'W>lk:i-ejpucharr- prZJcchodni .na wł.asność. Założył ~eż .przy szkole seik{;ję :koła.rSJką. W 1l'97'2II'. u:k~)ńC'.z.ył
ikuI's p;r,z,ewodnllków gÓJ',:kich. Jako przcwOidU1'ilk:pracował w Od:c1z,iaąeRabcz.ań.sikim, ·op.rowadzał mlodz.ie·ż i
stairszycrh po tutejszym regi()lnie. Poma,gał rÓ'V.':r1:ież
'IN sZiko.Jeniruprzyszłych
'i\de:ptów,
klórzy chcieoJ-iuzy;;;kać .,oLopidJ prz.ewoduika. Sam zdobył Złotą Odznakę GÓr~ką.
Za swoje pr:J{;ell'trzymał
od Za'rządu Złotą Odznarkę PTTK. Jc@o o,dejś(;lie O'k~'yło
żalrJbą Oddział Rabczar\ski.
Od ,rOiku 1954 lIu.Ieżał J1'i'!"pJ',zerwan,iedo Związku Na'Uczyciełsllwa Po'b,k,iego. Po
o,kre"i-c zawieszenia dzialalrności orga'ni:zacj.i po,djął pracę w g'I'upiemlnżycielskiej
ZNP. W zeb-ra\li,u wybo.rczym reaktywOJwaneg'o Związku już lnie mó,gł wziąć udziału,
chociaż burdzo inlere,ował slię je·go pos'lępami.
Kol. JuJiwJ Hanu,la wstąpił w poc,zet członków Oclid'Z,iał'UPTL \V IV!s:l\anj,eDolnej w lUllym 19n r. WYikazywał z a,i:nteres,OIWan-iedia.ieklOll,og.ią. W lat,\'ch 1974 - 75
pisalprollorkoly
zebor:u\ czlonków Oddziału. Wdlniu 8. 06. 1975 II'. na posze'fZo:Jym
zebrani'u-sesji
:1<tulkowej ,ku uczc,z:eniu ~'{)cznicy WI. Orkana
wygl'Orsił Tefeu'at pL
"Ubra-z wsi podgo'l'czar'lSk iej pod k()łn'iet: u'bie-gle.go wieku i proj€'klly reformy usw'<Jju
rolJll.'go w twórcz:r,;ci Wl. OJ"kana". V.; dni,u 24. 11. 1980 I'. ,pl"zed-s1t<\>\vił
..Współczesnekierunki
etllog,rafii", :W. 09.1982 To wygla.-.ił referat pt. "Pisa'rs.hvo lu.dowedo I
wojny światowej".
l
W dnilu 4. 10. ł981 L mgr Julian Hanula .z·ostaje wybrany pnezesem Oddz'iału
PTL w M,zanic Dolncj. Na zehraniu w dniu 21. 11. 19,&2II'. wygł,asza slowo wstępne
o 35-1ec,iu pow.starnja Oddz,ialu PTL 'w M·s7.ćlnie Dolnej, iPO'dikreślając zaslu-gi zalożycieli Oddóa]u: dr,] Sebas,tiana Fhz,aka i mg'w Piotra KaJecl:J,ka - d-oltychczasowych
i zmarłych już prezesów Odd:z.ialu. Nies·poid'z,iewar.,1.emło,dy prell'S sam zaJHda na
POW<1'Żllą
chol'obG ser.ca. Na zeb'l'a.ni'u w dini'll 26 czerwca 1983 T. dzię·kuje wszystkim
członkom za współpracG, sc'k·n.'tarce - za 'prowadzenie właśC'i~v;ie Oddziału, Sika'l',bl1ikow.i - za jego trud. w zbieraniu <;Ikładek. Wszyscy zebrani wyczuj'i, że preze"
7('gna się z czl<Jllkami Oddziału.
\\' ze':lraniach odbytych w dniach: 25 wrzcśnia i 20 listopada 1983 Toku nic bierze
już udzialu, czuje "i<; ba,rdzo ,.laby. Zdoł<1l je",zcze napi-sać Jist do członków, który
sekrelarka odcz.yt:l!a zebranym. Obecni ze swej strony wystosowali .pismo d,o prezesa ze ,lr}wami oluchy i nad.ziei na 'rychłe ponowne spotkanie.
Zmarł w dniu 17. 12. 1983 r. do ostat.ka wykazując
zainteresoQwanie pracami,
w których już nic mó-gl uczestniczyć. Je'S-zc'z.ew dniu 16.12. 1983 ł'. pToslił ż(}n~ v
przekazanie
mu informacji
o aktu.a,IJnych wydarzeniach
·dnia z żyda organiz,\cji
związkowej. Nazaj utrz rano już nie żył.
Mgr Julian
Hallula posiadal na'stępujące
odZllaczenia (wg dat otrzymania):
Odznaka Tys,iąclecJa. Odzmaka - X lat w Służbie Narodu, Knyż za Zasługi dla
ZHP, - 1974 1'., Srebr1JY K'l'zyż Zasługi - 1976 'r., Zasłużony w Pra-cy PTTK ~~"śród
Młod7Jcży - 1978 r .. Zlot.\ Odznaka 'Za Zasług:i dla Woj. Nowo·:;ąd:ec'.kiego - 19,8 L,
Srebrna Odznaka ,. Zasłużony Dz.iał,acz Turystyki - 1978 r., Dyplom Harcmislrza
Pol soki Ludowej - l!J79 r., Złoty Krzyż Zasłu'gi - 1983 r.
Antnnina
Lubecka
422
ALEKSANDER OLESZCZUK
H900 - 1933)
Ul-odzn:ny 22.VIIL1900
II'. we .w.-;:i.Kolembrody
U'la Lubc!,-;z:czyżnue, v;
1-. 1937
U-k'llliczył Studium Sekc.}i Spolec:Zlnu-o.świaitowej WWP ·w Warszawie, Ig,dzie ćwic.zenta z z·akr·e-,u eit."1og-ratitiodbywa" pod kiLerun1kiBm '!)J';of. St. POl1lia'to'Ws:k~eg'n.
W o·kre"'ie 19,27 - 19·:39 Inauczyciel \\. ,póllllo:)ll-ej LubelSizczyźnie. Po z<llkończcniu
11 wojny :rmuczycue'! szkól zawodorwych w Gdiu'rsku-Ohwie,
a .nals't~pl1Jie"łi Parcze\-vi-c.
\V czal;;ic swojej wieloletn:iej
pra,cy nauc'zycie!s'k,i:cj z ,{),g'!'OImn,j
pasją popularyzowaI wiedzę o region,ie pn. Lubelszczyzny
i PodIasi'l. Jego szczególnc zain [ere-o'wlenia to 'Pi·eśl~.i'i illwzyka lu-dtm¥a. Rea~IiJzo'W".'łje poprzez ong:ani:zo!w,wIie .zc:s.po·łów
.pil.'Sli i tańca ludolwe.glo w s.zjkołach oraz Izb-ieraulIi,cma'tcria!ów \V terc.nie. O,publiko\\··al '\\i.ie1e'cel1lnych opora.cowat} z dZJiedvi:ny fol.kł'()ru Pod!a;:lia. M. illl. na wym.ienieni~?a,;ługlu:ją -ta:k'i:epo:zycje jalk: Zboże ·i chleb w obrzędach i:wyc:ajach
na Pod[asil( 011az Pieśni ludowe z Podlasia wydialnepl'ze.z PTL w rOiku 1951 j-aik{)jeden
z aumefóW Arc!ui,wum EVno,grafi;c:weg,o "PTL". AI·okl;;ander Oleszczulk by! ",":iclolet.nim i aktY\V'Dym członkiem Oddziału PTL w LubDiln,ie.
K.M.
