Summary of articles/ Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1966 t.20 z.2

Item

Title
Summary of articles/ Polska Sztuka Ludowa - Konteksty 1966 t.20 z.2
Description
Polska Sztuka Ludowa 1966 t.20 z.2; s.132-135
Date
1966
Format
application/pdf
Identifier
oai:cyfrowaetnografia.pl:4563
Language
ang.
ros.
Publisher
Instytut Sztuki PAN
Relation
oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:4924
Text
sze kręgi (było to j u ż k i l k a k r o t n i e
wzmiankowane w „ K r o n i c e " ) .
8 marca w Koniakowie otwarte
zostało Muzeum Koronkarstwa Bes­
kidzkiego. Organizatorami s ą : Ce­
pelia, oddział w Katowicach oraz
Wydz. K u l t . PRN. W chacie koronczarka z m a r ł e j przed trzema laty,
M a r i i Gwarkowej, zgromadzono w i e ­
le koronek, wykonanych przez n i ą
oraz przez jej uczennice. Pokazano
z a r ó w n o tradycyjne „czółka" i k o ­
szule kobiece, j a k w s p ó ł c z e s n e adaptacie haftu c i e s z y ń s k i e g o serwetki
kołnierzyki,, obrusy i t p .
W roku ' b i e ż ą c y m przewiduje się
otwarcie w i e l u n o w y c h izb regio­
nalnych na terenie w o j . k r a k o w ­
skiego: w Zakopanem - dla Pod­
hala, w Łopusznej — dla okolic
Czorsztyna, w Czorsztynie — dla
Spiszą, w Zubrzycy G ó r n e j — dla
Orawy, w Rabce — dla G o r c ó w , w
Starym Sączu — dla Z i e m i S ą d e e kiei i na obrzeżu ieziora w Tresnej - dla Żywiecczyzny.
-

•12 marca otwarto w Białowieży
Muzeum K u l t u r y B i a ł o w i e s k i e j , za­
łożone staraniem B i a ł o r u s k i e g o T o warzyswa Kulturalnego. C z ł o n k o w i e
Towarzystwa zgromadzili d r o g ą pe­
netracji terenowych ponad 300 eks­
p o n a t ó w . R e p r e z e n t u j ą one wszyst­
kie n a j w a ż n i e j s z e działy
ludowej,
k u l t u r y białoruskiej na terenie Pol­
ski. P r z e w a ż a ceramika, tkactwo
dekoracyjne i hafciarstwo,
frag­
menty stroju, meble i s p r z ę t gospo­
darski.

Prasa z a r ó w n o k u l t u r a l n a , j a k co­
dzienna, d y s k u t o w a ł a ostatnio sze­
roko zagadnienia ochrony budow­
nictwa drewnianego. W y s u n i ę t o w i e ­
le propozycji, dotyczących tworzenia
m u z e ó w skansenowskich w r ó ż n y c h
częściach k r a j u . N a j w i ę c e j uwagi
poświęcono kontrowersyjnemu i nie
r o z w i ą z a n e m u ostatecznie projekto­
w i zgrupowania w Rzeszowskiem
w j e d n y m miejscu kilkudziesięciu
cerkiewek
k t ó r e D r z e n i e s i o n o hv
z różnych mieiscowości w o i
rze­
szowskiego i wschodniej części k r a -

P

O

L

I

S

QUARTERLY PUBLISHED

Wiele pisano o muzeach
skansenowskich na
terenie w o j .
krakowskiego, gdzie w g
projektu
W o j e w ó d z k i e g o U r z ę d u Konserwacji
Z a b y t k ó w p o w s t a ć ma
centralne
muzeum w o j e w ó d z k i e oraz wiele
m u z e ó w regionalnych umiejscowio­
nych g ł ó w n i e na Podtatrzu: w Za­
kopanem, Ł o p u s z n e j , Niedzicy. Proiekt ten D o d o b n i e i a k inne i n i c i a t y w v - zmierzaiace do
stworzenia
m u z e ó w skansenowskich no w To¬
r u n i u C7V Przerrwślu
nip ws7pr_ł
ieszcze w stadium realizaeii
Nie
ustalono ieszcze n a w e t ^ k o n k r e t n y c h
lokalizari
zamarzanych
rniTzeńw
Ciosy nrasy
7e^^
iLnieTzn n i !
ZJb^n
riz^Tmia
z a r ^
rwania
™ T h (HJIJI. 6C, 9) — paftoHax,
« t a r a p a i i i , B p a H n a , B p a H Mymejib.

lüMTfci K
yrojibHHK

CaMBiMM p a c n p o c T p a H e H H B i M H
HBJIHIOTCH c o o p a H H b i e
copoHKM 6 e 3 nojiMKOB. HTO K a c a e T C H T a K H a 3 . „ajibTMT",
TO 3 f l e c b C K a 3 b i B a e r c H c j i a B H H C K o e BjiHHHMe, B TO speMa,
K a K noHHO — CTapeMUiMÖ BO BCCM M w p e n o K p o ü p y ö a m e K
— Sbiji TaKJKe n e p B b i M TMIIOM p y M b i H C K O K p y S a n i K M ,
KOTopbiM n o c T e n e n H O B w / i O H 3 M e H a j i c a , H e p e / i K O nofl BJIMHHweM „ M O f l w " . n p H K p o f i K e COPOHKM n o j i a r a j i o c b p a 3 p e 3 b i B a T b n o j i O T H o B f l o j i b HMTH. K p o M e T o r o H a f l J i e j K a j I O
CTpeMMTbCH K p a u H O H a j i b H O M y H c n o j i b 3 0 B a H H i o M a x e p M a j i a .
B b i p e s floxoflMT o ö b i H H o JJO JIHHHH ITTTPPT, rjpMHOM x a p a K T c p H o , HTO n e p e / i , c n M H K y w p y K a B a c o ö n p a i o T H a H H T K y ,
OÖDa3VH B O K D V r UieM CSODKM (MJI3I
I I a ) B HeKOTOÜblX
M e c x H O C T H X nDMHHTO a e j i a r b H e H T O B o o i i e
eo6raHHoro
CToanero
Bopora,
OTJiejiaHHoro
B b i i U H B K O M (HJM. I I b ) .
E c T b T a K J K e M e c T H O c r M , r;ie c ö o p K H B u i M B a i o T B n o a c .
noflMbniiKOM B u i M B a i o T c a KBaflpaTHbie KJiwHba. C o p o H K H ,
K a K n p a B M J I O , U l b l O T C ,J(JIHHHbIMM, MHOrfla C OÖpaHHbIMM
B H H 3 y , pyKaBaMM. IToa B J i w a H H e M r o p o w a HauMOHajibHbrii

Hapafl B ^epeBHe n o c T e n e H H O

wcne3aeT.

Tenepb

nacTO

I I o a H H a M a i i e e B C K a - n a B K O B M H — OBPHflOB O E nPMKJIAflHOE M C K y C C T B O B B E J I O C T O K C K O H
AEPEBHE
B CBH3M C COCTOHBUieÜCH OCeHbK) 1965 T. BblCTaBKOÜ,
a T a K H í e H a o c H O B e 5 o j i e e n o f l p o 6 H b i x MaTepwajioB, c o 6 p a m i b i x B p a ü o H e , aBTop cTaTbM « e j i a e T o63op npo6jieM,
KacaiomHXca
O6PHHOBOTO
HCKyccTBa B
BejiocTOHHMHe.
B STOM p a ü o n e n p o n ; e c c OTMMpaHMH oópaflOB noflBMr a e T C H MefljieHHee, n e M B
flpyrMX
M e c T a x , XOTH c e ü í a c
OHH y a c e j i H i H M j i w c b c B o e r o M a r w H e c K o r o
xapaKTepa.

Caiioe 5oraToe o S p a f l O B o e TBopnecTBo C B a 3 a H O c n p a 3flHHK0M P o s K f l e c T B a , K o r f l a j K M J i w m a y K p a u í a j i H C b 6 y MaJKHbiMM n a y K a M M M B b i p e 3 a H H b i M M M3 6 y M a r H 3 a H a B e c KaMM

KOTOpbie no3flHee c T a j i n 3aMeHHTb

pa3pMC0BaHHbiMM.

M e c T o npe>KHero nuieHMHHoro c n o n a , 3 a H « j i a
eJiKa.
H o B c i o f l y p a c n p o c T p a H e H c ó b i n a ü K O J i a f l O B a T b co 3 B e 3 f l o ü ;
aBTop
noKa3bmaeT
pa3JiMHHbie
(bopsabí
STOTO
oóbtnaa
(MJIJI. 1,2). B T O p b l M peKBH3MTOM K O J i a f l O B a H M H aBJiaeTCH
B e p T e n H a n a j i K e . B HeKOTopbix paíioHax
cymecTByeT
o6t>a7T T a K H a 3 l l D o n a " • • 3 D e j i H L i i e
v H a c T H n K M KOTOporo BbiCTynaioT B MacKax H cooTBercTByiomMx Hapaflax.
Bo M H o r M X jiBpeBHHX
Mpoiia." i c o n p o B 0 2 K i i a . e T K03a

(HJIJI. 4, 5). C y i n e c T B O B a j í

TaKJKe o6biHaü HapascaTbca

HanoMMHaiomMe

. f l b i r a H a M M " , K O T O P M Ü B IOJKHOH n a c T H BoeBOfflCTBa 6 b M
C B a 3 a H c HOBBIM ToflOM, a B
flpymx
MecTax — cM a c -

CopoHKM
yKpamaMT
pyHHOH
BbnuwBKOM,
pexe

TKaHbiM y a o p o M . K o M n o 3 M L ( M a y 3 o p o B C T p o r o c o H e r a e r c a
c n o K p o e M copoHKM.
UlBbi
OTflejibmaioTca
JieKopaTWBHblMM CTejKKaMM. Ilepefl M pyKaBa, B O p O T M MaHJKeTbl

JieHML(eM. B H e K O T O p b l X MeCTHOCTHX BO B p e M H
MacjieHHL(bi B b i C T y n a i O T c p e f l M p a s c e H b i x „ M e f l B e f l n " M „COJIOM e H H b l e «eflbl" — 2 MyHCHMH, o6BMTbIX COJIOMOÜ, — TaHn y i O T no/i; OKHaMM AOMOB. B M a c j i e H M u y n p w H a T O T a K a c e
o6B03MTb „Aep¡a c 6a5oü" — (2 K y K J i w B a T y p a j i b H O ü Be-

LUbioT c o p o H K M M3 d p a 6 p H H H o r o n o j i o r a a ,
n o K p o e M r o p o f l c i c u e KOPPTOHKM.

OTflejiaHbi

SoraToü BbimHBKOń, T m a T e j i b H O noAOÖpaHHOw

n O K p O K ) COPOHKM.
B pyöauiKax T w n a TIOHHO BbiuiHBKa oöpasyeT Karäiy
Ha n j i e n a x B f l o j i b npowMbi (HJIJI. 15a), c o c T a B J i a a
wHor/ia
K

BbiuiMTbiM npHMoyrojibHMK (HJIJI. 156). B eoopaHHbix p y S a i i i K a x o c H O B H a « j i H H w a o p H a M e H T a HfleT
ropusoHTajibHO,
o n y c K a a c b mixe
njien. Eojiee n b i n i H ö w BMUIMBKOH O T AejibiBaioTca p y K a B a .

B 6oraTbix y s o p a x c o p o n e K npeo6jia/iaioT

paerwTejibH b i e H JKMBOTHbie MOTMBbI, a T a K J K e H e j I O B e H e C K H e CpMr y p w c noflMepKHyTO
reoMeTpwHecKHMH
jiHHHaMH.

jiMHMHbi, cMflamMe H a KOJiece Tejiera). 3TOT oSbinaü c o HCKJiioHMTejibHO B yKasaHHOM paüone M Hwrfle

xpaHMJica
6ojibuie.

C p e A M HOBoroflHwx
oóbinaes cymecTByer o6bnait 06paflOBoro neneHHH; co6jnoflaerca TaKJKe o ó b i n a ü B e c e n H e r o n e n e H b H , H a n p H M e p „ j K a B o p o H K O B " (HJIJI. 8) JIM6O
„ 6 y c j i O B b i x ( a M C T O B b i x ) J i a n " (HJIJI. 10, 11).

K

MarwHecKMM oSpa^aM, C B H 3 a H H b i M c 6yflynu¡MM y p o -

HíaeM, npMHafljieiKajia B b i n e n K a T a K H a 3 . „ K o p o B a a " Ha
C B . „IOpMH" (CP. HJIJI. 16), C K O T O p b l M 06X0flHJIM nOJIH.
K n a c x a j i b H b i M o 6 p a a a M npwHafljiejKajio CBaTMTb n a j i b M b í

B Bep6Hoe BocKpeceHbe (HJIJI. 6, 7) H p a c K p a m i i B a H i i e HHH;

3oqbMa LI. e c b JI a - P e ił H dp y c — M3BA C „ B b l l H K O K " B MBICJIEHMH.KOM P A H O H E
B 1965 r., BO BpeMa wHBeHTapM3aL(MOHHbix pa6oT

(nKcaHOK). PacnpocTpaHeHHbiM
o6binaeM cpe^n KaTOJiMH e c K o r o n n p a B o c j i a B H o r o H a c e j i e n i i a a B J i a e T C H CBHTHTb
BeHKH
KOTopbiMH oKypwBaiOT n e p e n y r a H H b i x A e T e ü , He

B

flaiOmHX
MOJIOKO K O P O B
ueflyPj
CBH3aHHbix
c ypojKaeM,
3aBepmaeT
T S K HS3.
,,nepenejiKa"
n o c j i e ^ H M Í i n y n e K KOJiocbe'B
nepeBH3aHHbní B B e p x y TI y K p a u í G H H t í i í í HBGTSMH
Ro n e p B o í í MMPOBOÍÍ B o ü H b i « o í K U H O H H b i ü B e H O K n j i e j i w
TOJibKO T a M , r ^ e 6 b i j n i O T B e p c r a a ,
a noBCiofly jKHeubi
npenoAHOCMJiM
xo3HMHy
nynoK
yKpanieHHbix
BjBeTaMM
KOJiocbeB,
Ha3biBaeMbiií
„njioflbi
ypoJKan".
TaKoe
me
H a 3 B a H w e H M e e T 6 y K e T M3 K O J i o c b e B , a T a K J K e M3 p a 3 jiHHHwx
nojieBbix
w caflOBbix
pacTeHMíi,
n o cjiyqaio

«epesne

EorflaHOBKe,

MwcjieHMaKoro

paüoHa,

ßbijia

oÖHapyjKeHa W36a c K J i e T b i o H a nepaaKe, T.e. c TaK Ha3.
„BbiiHKOü". M36a, n o c T p o e H H a a B 1800 r. n o oflHOTpaKTHOMy n j i a H y , COCTOMT M3 T p e x n a c T e w :
1) H i H J i a a nacTb, oxBaTbiBaioinaH KOMHaTy M „ n e KapHio", 2) n p o x o f l H b i e COHH, npMCTpoeHHbie K nenapHe
M KOHIOUIHe, 3) ryMHO C B"be3flHbIMM BOpOTaMM, K K O T O p b I M
upMMbiKaiOT 3 a K p o M a . n o c T p o M K y
flonoJiHaeT
c a p a ü . /(OM
HOCTpOeH M3 TOJICTblX S p e B e H ,
COeflMHeHHblX
B BMfle
„ p b i ö b e r o x B O C T a " ; B ÄMJIOM q a c r w
SpeBHa
pySjieHbi
MHane. Ü36a KpbiTa TOHTOM Ha c T p o n n j i a x . B H y T p w M36bi
o c o ö b i i l HHTepec Bbi3MBaeT K y p H a a
neKapHa.
AeTajibHo
o n n c b i B a a a x y H36y, aBTop
o n e H b MHOTO
BHMMaHHH y f l e j i a e T x a p a K T e p H o i l K J i e T M n a n e p a a K e H a a
M360M T.Ha3. „BbiHiKe". Bxofl K H e ń B e f l e T M3 ceHeii,
OTKyfla noflHUMaiOTCa n o JiecTfflme H a nepflaK,
crynaa
n o n o T O J i K y neKapHM (MJI. 16).
flajibHeiiiHMe
HccJieflOBaHMa
noKa3ajiH, HTO H a STOM T e p p u T o p n H cymecTBOBajia T p a J^M^IIH flOMOB C „ B b H H K a M H " , K O T O p b i e B C e J K e OTJIMHajTMCb

OT npMBefleHHoro H a M H o ö p a s a a
BCTpeiajiMCb

B KpecTbaHCKMx

TeM, HTO OÖBIHHO OHM

flBopax

c o MBOMMH

no-

CTpoMKaMH. B MbicjieHimKOM pawoHe, TOHHO TaK JKe K a K
B O p a B e , flOMa c „BbiniKaMw" H e C B a 3 a H b i c K S H H M TO
o n p e s e j i e H H b i M TJUIOM B H y T p e H H o r o
ycTpoücTBa M po3HHTCH K O H C T p y K U H e H .
OSHapyjKeHHaa
B STOM p a i i o H e H 3 6 a
c
„BbnuKOM"
yKa3bmaeT
H a TO, HTO T a K u e n o c T p o ü K M
coopyscajnicb
He TOJibKO B O p a B K e w Hoarajibe ( c p . KapTMHy). Pa3JiwH a w T C H flBa o c H O B a H b i x T H n a H36 C „BbiuiKaMM": 1) M36a
c „BbiuiKOM" M BeflymMM K Hew KpbiJieHKOM — x a p a K T e p -

OpaBCKOrO CTpOMTCJIbCTBa \ 2) M36a C „BblLUKOÜ"
noÄ o6meił K p b i u i e ü (Tun, pacnpocTpaHeHHbiii B ü o f l rajibe). Bxofl H a „ B b i u i K y " H e p e 3 n e p ^ a K , KaK B M W C -

n p a 3 A H M K a B o r o M a T e p M , oTMenaeMoro 15 aBrycTa (HJIJI. 3).
C B a f l e 6 H b i e oSpa/ibi n p e f l C T a B J i e H M

jiMiub
HcneK a e M b r a rjiaBHbiM o 6 p a 3 0 M B B O C T O i H b i x p a í i o H a x ; oflH a K O o d b r a a i i STOT p a c n p o c T p a H a e T C H H K 3 a n a f l y OT r p a HOCTM c „ K o p o B a e M " C B a s a H M p a 3 J i n H H b i e >npa3flHeHCTBa.
TpaflMuwa
„KopoBaa" nocTeneHHo oTMwpaeT (ero 3 a MeHaeT CBafle6Hbül nMpor), coxpaHHBiuHCb
j i w m b B BOCTOHHOH n o r p a H M H H o í í n o j i o c e .

B saKJiioHeHMe aBTop C T a T b H O T M e n a e i :
1. H a ocHOBaHMM n p o B e f l e H H b i x B
flannoü

MecTHOcTM
M c c j i e f l O B a H M i l MOJKHO C K a 3 a T b , HTO H n o j i b C K o e n 6 e j i o p y c c K o e H a c e j i e H i i e n p n j j , e p ? K M B a e T C H T e x Tue o 6 p a flOBbix
dpopM c Toa pa3HHueü, HTO y n o j i H K O B Her
o 6 b i n a a w c n e K a T b c n e b ( M a j i b H o e n e n e H b e K BeceHHMM
npa3flHHKaM.

2. C x o f l C T B o MeiKfly o6paflaMM C B M f l e T e j i b C T B y e r o B 3 a n -

236

MonpoHMKaHHM w o 6 m e í l a r p a p H o ü o c n o B e .
oflHM M Te ? K e n p e ^ M e T b i HMeioT p a 3 J i n H H o e
o6pa«0Boe SHaneniie.
H a c T O npeflMeTbi, McnojiHaroiuMe y o 6 e n x r p y n n oflMHaKOBbie cpyHKHHH, po3HHTca
ppopMOH
JIH6O
yKpaiueHuaMM.
Ho M e p e T o r o , K a K TepaioT CBoe 3 H a n e H M e o6paftbi
r j i o x H e r TaKJKe o5paflOBoe HCKyccTBO.
C r j i a j K M B a H w e pa3JiMHMü CMJibHee B b i c x y n a e T TaM, rfle
n p o n 3 o r u j i o cMenieBMe HacejieHHa pa3JiHHHoro
npoMCXOfleHHH.

3. H a c T o
4.

TaKJKe M B ąeHTpajibHow

OpaBe M B Hoflrajibe.
Ha ocHOBaHKM MMeiomHxca
flOKyMeHTOB
c
XVII
M X V I I I B B . MOJKHO npeflnojiaraTb, HTO n e p B O H a n a j i b H O
M36a c „ B b i u i K O M " CTpoMJiacb 6 e 3 K p b i j i e H K a ,
Koropoe
noaBMJiocb B 6ojiee no3flHHM n e p n o f l .



HMn,bi 6 e j i o p y c c K H x nocejieHMH. B 3aBHCWMOCTH OT MCCT-

HWM T I H I

jieHHL^KOM p a ü o H e , B C T p e H a e r c a

Ha BbicTaBKe

CBafle6Hbra neneHbeM „KopoBaü" (HJIJI. 16—18)

5.
6.

CZASOPISMA

INSTYTUTU

SZTUKI

PAN

wydawane przez:
P.P.

WYDAWNICTWA ARTYSTYCZNE

I

FILMOWE

B I U L E T Y N H I S T O R I I S Z T U K I , k w a r t a l n i k , ponad 100 str. dużego
formatu, około 100 ilustracji. Cena 24 zł, prenumerata p ó ł r o c z n a 48 zł,
roczna — 96 zł.
P O L S K A S Z T U K A L U D O W A , k w a r t a l n i k , 64 str. dużego formatu,
bogaty m a t e r i a ł ilustracyjny. Cena 18 zł, prenumerata p ó ł r o c z n a 36 zł,
roczna — 72 zł.
P A M I Ę T N I K T E A T R A L N Y , k w a r t a l n i k , ponad 170 str. druku, około
100 ilustracji. Cena 18 zł, prenumerata p ó ł r o c z n a 36 zł, roczna — 72 zł.
M U Z Y K A , k w a r t a l n i k , około 130 str. d r u k u , liczne p r z y k ł a d y nutowe.
Cena 18 zł, prenumerata p ó ł r o c z n a 36 zł, roczna — 72 zł.
Wszystkie

czasopisma n a b y w a ć

można

regularnie

jedynie

w

prenu-

W A R U N K I PRENUMERATY
„POLSKIEJ SZTUKI LUDOWEJ"
Cena prenumeraty: p ó ł r o c z n i e zł 36, rocznie zł 72.
Prenumeraty przyjmowane są do 10 dnia m i e s i ą c a poprzedzającego
okres prenumeraty.
P r e n u m e r a t ę na k r a j dla c z y t e l n i k ó w indywidualnych p r z y j m u j ą u r z ę d y
pocztowe oraz listonosze.
Czytelnicy i n d y w i d u a l n i m o g ą r ó w n i e ż d o k o n y w a ć w p ł a t na konto P K O
N r 1-6-100020 — Centrala K o l p o r t a ż u Prasy i W y d a w n i c t w
„Ruch"
Warszawa, u l . Wronia 23.
Wszystkie instytucje p a ń s t w o w e i społeczne m o g ą z a m a w i a ć prenume­
r a t ę w y ł ą c z n i e za p o ś r e d n i c t w e m O d d z i a ł ó w i Delegatur „ R u c h " .

23, tel. 20-46-88, konto P K O N r 1-6-100024.
SPRZEDAŻ
Egzemplarze n u m e r ó w zdeaktualizowanych m o ż n a n a b y w a ć w P u n k ­
cie W y s y ł k o w y m Prasy Archiwalnej „Ruch", Warszawa, ul. Nowomiejska nr 15/17, konto P K O N r 114-6-700041 V I I Oddział M i e j s k i Warszawa.
A k t u a l n e numery czasopism I n s t y t u t u Sztuki P A N posiada
Rozpowszechniania W y d a w n i c t w N a u k o w y c h P A N w P a ł a c u
i N a u k i w Warszawie.

Ośrodek
Kultury

Zakłady Graficzne „Tamka" Zakład Nr 2 W-wa, Podchorążych 39. Zam. 223. Pap.
ilustr. k l . I I I , 120 g A l + karton biały kl. I I I , 220 g. BI. Nakład 1250 egz. M-7

Item sets
Lud

New Tags

I agree with terms of use and I accept to free my contribution under the licence CC BY-SA.