Stan i perspektywy kuchni narodowej asyryjskich emigrantów w Szwecji / LUD 1997 t.81

Title

Description

LUD 1997 t.81, s.173-200

Creator

Abdalla, Michael

Date

1997

Format

application/pdf

Identifier

oai:cyfrowaetnografia.pl:2037

Language

pol

Publisher

Polskie Towarzystwo Ludoznawcze

Relation

oai:cyfrowaetnografia.pl:publication:2191

Subject

Asyryjczycy - pożywienie

kuchnia asyryjska

Text

Lud,

\ fICIIAU.

t. 81, 1997

ABDALLA

Katedra Orientalistyki
i Baltologii
L'niwersytct im. /\. Mickiewicza
Poznań
STAN I PERSPEKTYWY
KUCHNI
EMIGRANTÓW

NARODOWEJ
W SZWECJI

ASYRYJSKICH

Liczbę wychod;.ców asyryjskich w Szwecji szacuje się na co najmniej
pięćdziesiclt tysięcy. Początek emigracji z krajów Bliskiego Wschodu datuje się
Ila lata szcśćdzicsi'łlC obecnego wieku. Głównym jej powodem były prześlado\\ania rcligijno-narodowe
w południowo-wschodniej
Turcji, wojna domowa
\\ l.ibanie i iracki dramat. Największe
skupisko asyryjskich
emigrantów
\\ Szwecji lI1ajduje sil; w mieście Sadertalje (ok. 12 tys., tj. prawie 1/8 mieszkallców). Liczne grupy można spotkać również w innych ośrodkach w centralnych i południowych regionach Szwecji. Prawie w każdej miejscowości posiadaj 'l własne kościoly i kluby. Wydają dwa czterojęzyczne
miesięczniki,
ale największ'l chyba aktywność wykazują w dziedzinie spol1u, głównie piłki
nożncj (II i I liga), przcnosz'lc tu swoje tradycje z Bliskiego Wschodu'.
Ci ludzie zetknęli się z nieznanym im dotąd modelem konsumpcji i zupełnie
odmiennymi wzorcami wychowawczym{
By zasięgnąć ich opinii na temat
kondycji własnej kuchni narodowej w nowym środowisku szwedzkim, perspektyw zachowan ia lradyci i kul inarnych i obyczajów żywien iowych, latem
1995 roku przygolowa!cm ankielę i rozdałem ją osobom, które wyraziły chęć
jej \\ypelnienia.
Większość ankiet wręczano zainteresowanym
bezpośrednio
\\ kościolach i klubach oraz na boisku piłki nożnej w Sadertalje. Część została
wysłana pocz.!" do innych miast do osób prywatnych i do klubów, które rozdały
o wychod/'cach asyryjskich w Szwecji można znale/'ć IV: U. Bjijrklund.
Lider Forlag. Slokholm 1980; M. Abdalla .. ·byrFiska diaspora, .. Sprawy
'\arodO\\ościo\\c
Scria nO\\a" l. 3. nr I (4). 1994. s. 67-70: Ci. Yonan, Die /Is~yrer in West
/CUrtJf.'ll... i-:lhnologia Polona" l. 17. 1992. s. H1-86; G. Yonan. /Issyrer hellle: Sprache. tValiona/l'I!\·t'l'lIlIg d('/' W'llllUiisch spr"chelldel/
('/wislen in Nahen Oslen, I 'er/ólgul1g und L\i1. WicnIlamhurg 197X: (i. Yonan. jOUI'IIll/islllus!lei
dell ,'ls.lyrern. ZA VD. Bcrlin 1985. Nic wychodzący
iii.' \\ Polscc Iygot!nik i1uslrowany "Perspcktywy"
poświl;Cil w roku 1987 Asyryjczykom
1\
Sz\\ccji 11'/.\ rcpor!a/.c autorsIwa / .. Suchar. /'r::VSI(l/l pod p/on({cymi kOJ1l11i.nr 44, s. H-9:
I'nj!llle lI't'SI'/('. nr ·IX. s. X_l): Sluga Nied::ieli. nr 52. s. 8-9.
: () cicniach i hl;lsbch Illliany slylu J.ycia. problemach m!odzic/y i innych zagadnieniach
sporo napis;lIlO na lamach \\ychod/.;lcego
w Szwecji (oti maja 1978) asyryjskiego miesil;c7nika
..Ilujada". Rcdagowany Jcst w ci jczykach: asyryjskim. arabskim. turcckim i szwedzkim. Dzialalnośc cdukac~jn;1 pi'(l\\ad/.ą i'(·)\\'nic.' asyry'jskic kluby organizując
wyklady. spotkania i obozy
ktnlc dla mlod/ic.'\'
I

Wicccj inl(lrlnacji

1-",."11 o/i'lil/citi!l

nil/ill'll.

174
je swoim
członkom.
Dobór
respondentów
był zupe/nic
przypadkowy.
Nie wszyscy też zwrócili wypełnione ankiety. Z blisko 300 wydanych i rozesłanych egzemplarzy otrzymałem
118 odpowicdzi.
Ankieta była dość obszerna (ponad 100 pytaJl), co - jak się okazało zostało negatywnie odebrane przez respondentów.
Przygotowano
ją w języku
arabskim. Zna go, w mowie i piśmie, większość Asyryjczyków
z krajów arabskich oraz część Asyryjczyków
tureckich. By umożliwić młodzieży zapoznanie
się z treścią pytail, ankietę przetłumaczono
na język szwcdzki, czego dokonał
3
Augin Kurt, z wykształcenia
dziennikarz .
Na podstawie otrzymanych
odpowiedzi w języku szwedzkim (w sumie 20) odniosłem wrażenic, że młodzież
asyryjska nie była zbytnio zainteresowana
badaniami. Wypcłniono je prawdopodobnie pod dyktando matek, których średni wick wynosil 39 lal. Dla porównania podam, że wśród 98 ankiet arabskojęzycznych
tylko cztery z nich wypełniły kobiety. Ankieta była adresowana
do każdego, hez względu na wiek lub
płeć.
Poruszone
w ankiccie tematy kulinarnc
miały dać odpowiedź
na wiele
pytall. Jak sarni Asyryjczycy widzą swoją kuchnię w nowym środowisku? Czy
i w jakim stopniu zmiana tradycyjnego,
wiejskiego
stylu życia, jaki wiedli
w macierzystym
kraju Bliskiego Wschodu, gdzie zarówno w rodzinie, jak i
społeczeilstwie
panowały czysto patriarchalne
stosunki, wpłynęła na ocenę ich
własnych obyczajów kulinarnych
w wysoko uprzemysłowionym
kraju, jakim
jest Szwecja, do której przybyli? Czy tradycyjna
kuchnia i związane z nią
obyczaje kulinarne są w stanie bronić się przed naporcm rcklamowanych
wzorców żywieniowych?
W całej Europie bowiem zaznaczają się w tej dziedzinie
nowe trendy, upowszechniane
za pomocą środków masowcgo przekazu. A jeśli

1

Serdecznie

ankiety.

dzil,:kujl,: i\uginowi

Dobór

odpowiedniego

unikać zadając pytania uslnie,
by znali wszyscy Asyryjczycy,
W macierzystych

krajach

Kurtowi

jvzyka

za lrud lIumaczenia.

ankiety

obu.al

druko\\ania

si.; pO\vai.nym

i rllzprO\\auzania

problemem.

Można

go było

w formie roi'lllowy bupośredniej.
Nic ma jednego all~lbelu. kt(')r:
a własnym posługuje
sil,: w piśmie /.aledwic kilkanaścic
procent.

Bliskiego

Wschodu

dostl,:p i\syryiczykl)\v

do spuścimy

prl.Odk(mjesl

powa/nie
ograniczony.
I'amil,:lajmy
również,
i.e spo/cczellslwa
tych
z analfabelyzmem.
Pochod/.ący
z Tur Abdinu (poludniowo-wschodnia

krai

Cyfrowa Etnografia

Item

New Tags